Siết xử phạt, mở rộng địa điểm cấm hút thuốc lá

Mức xử phạt hành vi vi phạm quy định về địa điểm cấm hút thuốc lá có thể lên tới 10 triệu đồng. Ảnh: ST

Khu vực dành cho người hút thuốc không đáp ứng điều kiện có thể bị phạt đến 10 triệu đồng

Nghị định 90/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế, có hiệu lực từ ngày 15/5/2026, quy định cụ thể mức xử phạt đối với hành vi vi phạm quy định về địa điểm cấm hút thuốc lá.

Theo đó, Điều 24 của Nghị định 90/2026/NĐ-CP quy định, cá nhân có hành vi hút thuốc lá tại địa điểm có quy định cấm sẽ bị phạt tiền từ 200.000 đồng đến 500.000 đồng. Riêng trường hợp hút thuốc lá trên tàu bay sẽ áp dụng theo quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hàng không dân dụng.

Bên cạnh việc xử phạt người trực tiếp vi phạm, Nghị định cũng “truy” trách nhiệm đối với các tổ chức, cá nhân quản lý địa điểm. Cụ thể, mức phạt từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng được áp dụng đối với các hành vi như: không có chữ hoặc biểu tượng “cấm hút thuốc lá” tại các địa điểm thuộc diện cấm theo quy định của pháp luật; hoặc không tổ chức thực hiện, hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc việc tuân thủ quy định cấm hút thuốc lá tại khu vực thuộc quyền quản lý, điều hành.

Đáng chú ý, đối với các địa điểm được phép bố trí khu vực riêng cho người hút thuốc, mức xử phạt từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng sẽ được áp dụng nếu khu vực này không đáp ứng các điều kiện theo quy định như: không có phòng và hệ thống thông khí tách biệt với khu vực không hút thuốc; không trang bị dụng cụ chứa mẩu, tàn thuốc; không bố trí biển báo tại vị trí phù hợp, dễ quan sát; hoặc không có thiết bị phòng cháy, chữa cháy.

Đề xuất mở rộng địa điểm cấm hút thuốc lá hoàn toàn

Các quy định về địa điểm cấm hút thuốc lá hiện hành được xác định tại Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá năm 2012. Theo Điều 11 của Luật, các địa điểm cấm hút thuốc lá hoàn toàn trong nhà và trong phạm vi khuôn viên bao gồm cơ sở y tế; cơ sở giáo dục (trừ một số trường hợp được quy định riêng); cơ sở chăm sóc, nuôi dưỡng, vui chơi, giải trí dành riêng cho trẻ em; cùng các cơ sở hoặc khu vực có nguy cơ cháy, nổ cao.

Ngoài ra, Luật cũng quy định cấm hút thuốc lá hoàn toàn trong nhà tại nơi làm việc; trường cao đẳng, đại học, học viện và các địa điểm công cộng, trừ những trường hợp được quy định khác. Đối với phương tiện giao thông công cộng, việc hút thuốc lá bị cấm hoàn toàn trên ô tô, tàu bay và tàu điện.

Điều 12 của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá cho phép một số địa điểm được bố trí khu vực riêng dành cho người hút thuốc, bao gồm khu vực cách ly của sân bay; quán bar, karaoke, vũ trường; khách sạn và các cơ sở lưu trú du lịch; cũng như phương tiện giao thông công cộng là tàu thủy, tàu hỏa.

Tuy nhiên, các khu vực này phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện như có phòng và hệ thống thông khí tách biệt với khu vực không hút thuốc; có dụng cụ chứa mẩu, tàn thuốc; có biển báo rõ ràng, dễ quan sát; và được trang bị thiết bị phòng cháy, chữa cháy.

Tại Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá đang được Bộ Y tế chủ trì xây dựng, cơ quan này đề xuất mở rộng đáng kể các địa điểm cấm hút thuốc lá hoàn toàn.

Theo đó, nhiều không gian trong nhà và trong khuôn viên sẽ được áp dụng lệnh cấm tuyệt đối, bao gồm cơ sở y tế, cơ sở giáo dục, các cơ sở chăm sóc, nuôi dưỡng, vui chơi dành riêng cho trẻ em, cũng như những khu vực có nguy cơ cháy nổ cao theo quy định của pháp luật về phòng cháy chữa cháy.

Ngoài ra, hầu hết địa điểm trong nhà và các địa điểm công cộng cũng thuộc diện cấm hút thuốc, trừ một số trường hợp đặc biệt được luật cho phép. Phương tiện giao thông công cộng như ô tô, tàu bay và tàu điện cũng được xếp vào nhóm cấm hút thuốc hoàn toàn.

Song song đó, Dự thảo sửa đổi Điều 12 theo hướng thu hẹp các không gian được phép bố trí khu vực riêng cho người hút thuốc. Theo đó, chỉ một số địa điểm đặc thù như khu cách ly của sân bay đối với các chuyến bay quốc tế, quán bar, karaoke, vũ trường, khách sạn và cơ sở lưu trú du lịch (không thuộc diện cấm tuyệt đối), cùng với tàu thủy và tàu hỏa mới được phép bố trí nơi hút thuốc riêng biệt trong nhà.

Các khu vực này phải đáp ứng điều kiện nghiêm ngặt về phòng kín, hệ thống thông khí tách biệt, có dụng cụ chứa tàn thuốc, biển báo rõ ràng và trang bị đầy đủ phương tiện phòng cháy chữa cháy.

Bộ Y tế cũng nhấn mạnh việc khuyến khích người đứng đầu các cơ sở này tiến tới thực hiện không hút thuốc hoàn toàn trong nhà, đồng thời Chính phủ sẽ từng bước chuyển đổi các địa điểm nói trên thành khu vực cấm hút thuốc tuyệt đối theo lộ trình phù hợp.

Theo Bộ Y tế, việc mở rộng phạm vi địa điểm cấm thuốc lá hoàn toàn sẽ góp phần giảm thiểu tác hại của khói thuốc đối với cả người hút và người hít khói thuốc thụ động; tạo môi trường trong lành, hướng tới xây dựng môi trường sống xanh, sạch, an toàn. Đồng thời, giảm gánh nặng y tế thông qua việc hạn chế các bệnh liên quan đến thuốc lá như ung thư phổi, bệnh tim mạch và các bệnh hô hấp khác.