Phiên chợ 'ma mị' nhất xứ Kinh Bắc

Theo các tài liệu sử sách, chợ Âm Dương có nguồn gốc từ năm Nhâm Dần (tức năm 43 sau Công Nguyên). Giai thoại kể rằng, sau trận kịch chiến giữa quân đội Hai Bà Trưng và quân Nam Hán của Mã Viện tại trấn Vũ Ninh (Tiên Du, nay thuộc Bắc Ninh), rất nhiều binh sĩ đã ngã xuống. Người thân của các tử sĩ sau đó đã tìm về chiến trường xưa để tưởng nhớ và hóa vàng mã vào dịp sau Tết Nguyên đán.

Từ đó, dân gian hình thành quan niệm rằng mỗi năm một lần, vào đêm mùng 4 rạng sáng mùng 5 tháng Giêng. Cửa âm phủ sẽ mở để người cõi âm được trở về gặp lại người thân trên trần gian. Phiên chợ họp tại bãi đất trống cạnh ngôi miếu linh thiêng, vốn là bãi chiến trường xưa nơi quạ đen bay về đậu kín (nên gọi là làng Ó). Đi chợ không chỉ để mua bán mà còn là một nghi thức an ủi vong linh, xua tan nỗi buồn và cầu mong may mắn cho năm mới.

Sau nhiều thập kỷ bị mai một, chợ Âm Dương đã được chính thức phục dựng từ năm 2022 và trở thành điểm nhấn văn hóa lớn của thành phố Bắc Ninh.

Việc duy trì và mở rộng quy mô phiên chợ Âm Dương làng Ó (phường Võ Cường, tỉnh Bắc Ninh) trong những năm gần đây không chỉ là câu chuyện bảo tồn di sản mà còn mở ra hướng phát triển kinh tế sáng tạo, gắn kết cộng đồng và giữ gìn bản sắc vùng Kinh Bắc giữa đời sống hiện đại.

Chợ Âm Dương là một phiên chợ có hàng nghìn năm lịch sử được phục dựng lại từ năm 2022 đã và đang nhận được sự quan tâm của nhân dân địa phương và du khách thập phương.

Tương truyền, chợ Âm Dương có từ năm Nhâm Dần 43 sau Công nguyên, liên quan đến trận chiến của Hai Bà Trưng chống quân Hán xâm lược.

Chợ không sử dụng đèn sáng mà chỉ có một số ngọn nến nhỏ bé soi hàng. Những người đi chợ không nói cười ồn ào vì sợ những linh hồn hoảng sợ, làm mất đi sự tôn nghiêm của không gian trong chợ. Tại đây, người mua không mặc cả, người bán không ra giá.

Không khí linh thiêng, huyền bí khu vực Cửa âm phủ trong phiên chợ.

Gà đen - theo quan niệm dân gian, mua được gà đen ở chợ âm dương làng Ó sẽ gặp may mắn cả năm.

Mỗi con gà có giá 260 nghìn đồng, người dân muốn mua gà phải xếp hàng đăng ký phiếu.

Đối với người dân ở đây, mua được gà đen ở chợ Âm Dương là may mắn, bình an cho năm mới.

Phiên chợ là cuộc hội ngộ âm dương, mang đậm ý nghĩa nhân văn, trong đó giá trị nổi bật là thể hiện đạo lý, lối sống, ứng xử nhân văn của người đang sống với người đã khuất, là cầu nối quá khứ và hiện tại, mang ý nghĩa đoàn tụ, cầu bình an.

Đi chợ Âm Dương cũng là một hình thức để an ủi, động viên nhau xua tan đi nỗi buồn, thương nhớ người thân đã khuất.

Sau khi đi chợ Âm Dương, người dân thường sẽ tới Đình làng Ó cầu bình an cho gia đình.

Rất nhiều người đã cùng nhau về làng Ó để cầu may mắn, bày tỏ nỗi nhớ quê hương và lòng thương nhớ đối với những người đã khuất.

Phong Sơn