Lợi ích sức khỏe không ngờ của cà phê sữa

Cà phê sữa là thức uống khoái khẩu của nhiều người. Ảnh: Freepik.

Khi văn hóa cà phê ngày càng phổ biến, cách thưởng thức cũng trở nên đa dạng hơn, trong đó cà phê sữa là lựa chọn quen thuộc của không ít người vì vị ngọt dịu, dễ uống. Thế nhưng, không ít ý kiến cho rằng thêm sữa có thể làm giảm lợi ích của cà phê. Tuy nhiên, một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Food Chemistry lại cho thấy điều ngược lại.

Cà phê chứa nhiều polyphenol, nổi bật là axit caffeic và axit chlorogenic - những hợp chất có khả năng chống oxy hóa, giúp bảo vệ tế bào trước tổn thương và phản ứng viêm. Trong khi đó, sữa cung cấp các protein chất lượng cao như casein và whey, đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì và phục hồi mô.

Các nghiên cứu cho thấy polyphenol trong cà phê có thể liên kết với protein sữa, tạo thành những hợp chất mới bền vững hơn. Sự liên kết này xảy ra một cách tự nhiên, ngay cả trong điều kiện bảo quản lạnh, tiệt trùng hay uống nóng.

Ở nồng độ cà phê và sữa thông thường, quá trình này không làm biến đổi đáng kể cấu trúc protein của sữa, cũng không làm giảm giá trị dinh dưỡng. Ngược lại, nó còn giúp các hoạt chất trong cà phê ổn định hơn khi đi vào cơ thể, hạn chế việc bị phân hủy sớm.

Đi sâu hơn vào cơ chế, các nhà khoa học phát hiện rằng polyphenol cà phê có xu hướng gắn chặt với casein - loại protein chiếm tỷ lệ lớn trong sữa. Sự gắn kết này chủ yếu nhờ tương tác kỵ nước, tức là những phần “không ưa nước” của hai phân tử tìm đến nhau. Có thể hình dung protein trong sữa đóng vai trò như một “giá đỡ”, giúp giữ lại các hợp chất sinh học của cà phê, thay vì để chúng trôi qua hệ tiêu hóa một cách nhanh chóng.

Điều đáng chú ý là những hợp chất mới hình thành này không phải là sản phẩm “thụ động”. Trong các thí nghiệm trên tế bào miễn dịch, polyphenol cà phê khi đã liên kết với protein sữa cho thấy khả năng ức chế phản ứng viêm mạnh hơn so với polyphenol đơn lẻ. Các chỉ dấu viêm quan trọng như TNF-α, IL-6 hay prostaglandin E₂ đều giảm rõ rệt. Một số nghiên cứu ghi nhận hiệu quả chống viêm của cà phê pha sữa có thể cao gấp đôi so với việc chỉ sử dụng polyphenol cà phê.

Ở chiều ngược lại, khả năng chống oxy hóa của các hợp chất này có thể giảm nhẹ so với cà phê nguyên chất. Tuy nhiên, các nhà khoa học cho rằng sự “đánh đổi” này không hẳn là bất lợi, bởi khi kết hợp với protein sữa, polyphenol có thể hoạt động theo một cơ chế khác, tác động mạnh hơn đến hệ miễn dịch và phản ứng viêm - yếu tố liên quan đến nhiều bệnh mạn tính như tim mạch hay rối loạn chuyển hóa.

Tổng hợp các bằng chứng hiện có cho thấy cà phê sữa không làm mất đi lợi ích vốn có của cà phê như nhiều người từng lo ngại. Ngược lại, trong chừng mực hợp lý, sữa còn giúp “bảo vệ” và điều chỉnh cách các hoạt chất trong cà phê phát huy tác dụng trong cơ thể.

Dĩ nhiên, điều này không đồng nghĩa với việc uống cà phê không giới hạn hay thêm quá nhiều đường, kem béo. Một ly cà phê sữa vừa phải, ít đường, uống điều độ mỗi ngày, có thể là lựa chọn cân bằng giữa khẩu vị và sức khỏe.

Kỳ Duyên