Đi để trở về

Các em học sinh nhận quà tặng bộ sách giáo khoa của anh Đoàn Minh Tấn nhân dịp khai giảng năm học

Quay về sau 40 năm

Sau gần 40 năm xa mái trường, 2 anh Dũng và Thư, là cựu học sinh niên khóa 1978 - 1982, đã đứng ra tổ chức buổi họp mặt lớn nhất từ trước đến nay dành cho cựu học sinh và giáo viên cùng niên khóa.

Hôm ấy, những mái đầu đã bạc, những người bạn cũ từng thất lạc hàng chục năm lại tìm về ngôi trường xưa. Giữa sân trường đầy nắng, người cựu học sinh năm nào lặng người trước dãy phòng học cũ, nhớ chiếc bàn từng ngồi, nhớ con đường đất đỏ ngày xưa và những năm tháng thiếu thốn phải dùng chung sách học.

Trong bài phát biểu hôm ấy, anh không nói nhiều về thành tích hay chức vụ. Điều anh nhắc nhiều nhất là lòng biết ơn với thầy cô và mái trường cũ. Anh nói: “Nếu không có những người thầy năm đó giữ tôi ở lại với con chữ, sẽ không có tôi của hôm nay.” Ngay tại buổi họp mặt, anh cùng các cựu học sinh đã trao tặng 500 triệu đồng để thành lập quỹ hỗ trợ giáo dục cho địa phương.

Khơi dậy đam mê cho học sinh

Một trong những hoạt động được học sinh mong chờ nhất những năm gần đây là quỹ “Khơi dậy đam mê” dành cho học sinh có thành tích xuất sắc môn Toán.

Đứng sau quỹ là nhóm cựu học sinh “Bạn học Tân Hà”. Ý tưởng hình thành quỹ bắt đầu từ một trăn trở rất giản dị của một giáo viên trong trường. Nhiều học sinh học rất giỏi nhưng ít có cơ hội được động viên, ghi nhận. Cô từng chia sẻ: “Nhà khá giả cũng không phải là lý do để các em ít được quan tâm hay động viên hơn”.

Từ sự đồng cảm ấy, quỹ “Khơi dậy đam mê” ra đời và duy trì suốt 4 năm qua. Mỗi dịp tổng kết học kỳ và cuối năm học, những phần thưởng nhỏ lại được trao tận tay học sinh xuất sắc như một cách tiếp thêm niềm vui, sự tự tin và động lực học tập.

Năm 2023, anh Tuấn Dũng - một doanh nhân đang sinh sống tại TP Hồ Chí Minh, cũng là một học sinh của trường niên khóa 1988 - 1992 về trao học bổng cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn của trường. Không nói nhiều về tiền bạc hay thành công, anh kể về những ngày từng đạp xe đi học dưới mưa, từng đi làm thêm để có tiền đóng học phí. Anh nhắn nhủ học sinh: “Các em không cần sinh ra ở vạch đích. Chỉ cần đừng đứng yên”.

Không chỉ trao học bổng, nhiều năm qua, anh còn âm thầm hỗ trợ riêng cho một học sinh từng gặp tai nạn nghiêm trọng để em có điều kiện tiếp tục đến trường.

Từ năm học 2023 - 2024 đến nay, chị Bích Chi - một Việt kiều Mỹ và cũng là cựu học sinh của trường - đều đặn hỗ trợ quỹ dành cho học sinh khó khăn với số tiền 1.000 USD mỗi năm. Nguồn kinh phí ấy được sử dụng để hỗ trợ bảo hiểm y tế, chi phí học tập và sinh hoạt cho những học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.

Năm học 2024 - 2025, chị Ngọc Mai, một Việt kiều Hàn Quốc, trở về trao nhiều suất học bổng với tổng trị giá 37,5 triệu đồng cho học sinh nghèo vượt khó.

Điều khiến nhiều giáo viên xúc động là mỗi lần liên lạc với nhà trường, điều chị Bích Chi hỏi đầu tiên không phải số tiền đã sử dụng ra sao, mà là: “Năm nay, các em có còn phải nghỉ học vì khó khăn nữa không thầy?”.

Có lẽ đó cũng chính là ý nghĩa đẹp nhất của sự trở về: “gieo lại ngọn lửa mà năm xưa mình từng được nhận”

Lòng biết ơn

Không phải ai trở về cũng mang danh xưng lớn lao. Có người là doanh nhân, có người là công nhân, có người là chủ một cơ sở sản xuất nhỏ. Họ không nổi tiếng, không hào nhoáng nhưng vẫn đều đặn góp sách giáo khoa, hỗ trợ học phí và đồng hành cùng những học sinh khó khăn. Nhiều năm qua, anh Đoàn Minh Tấn vẫn âm thầm trao tặng sách giáo khoa cho học sinh nghèo mỗi dịp đầu năm học. Anh từng chia sẻ rằng, mình không làm được những điều quá lớn lao, chỉ mong giúp các em bớt đi một phần gánh nặng trên hành trình đến trường. Có lẽ giá trị của những bộ sách không chỉ nằm ở tiền bạc, mà còn ở việc các em hiểu rằng luôn có những người đi trước âm thầm dõi theo và tiếp sức cho mình.

Trong năm học 2025 - 2026, mái trường lại thêm một lần rộn ràng khi Á hậu Hòa bình Ánh Vương và TikToker Thầy Phúc mắt híp trở về giao lưu với học sinh. Những câu chuyện về nghị lực, lòng biết ơn và khát vọng vươn lên đã để lại nhiều cảm xúc đẹp trong lòng các em.

Có lẽ, giá trị lớn nhất của giáo dục chưa bao giờ chỉ nằm ở điểm số hay thành tích. Điều đẹp nhất là sau bao năm tháng, ngôi trường ấy vẫn có thể gieo vào lòng người một hạt mầm biết yêu thương và biết quay về.

Những học sinh cũ hôm nay, dù là doanh nhân, Việt kiều, công nhân hay người hoạt động nghệ thuật, đều đang cùng nhau viết tiếp một vòng tròn đẹp đẽ của lòng biết ơn.

Mái trường, sau tất cả, vẫn luôn là nơi để người ta nhớ, để thương và để tìm về.