Bước chuyển của đô thị Huế

Cầu vượt cửa biển Thuận An. Ảnh: Tuấn Kiệt

Nền tảng vững chắc

Những năm sau giải phóng, Huế là đô thị chịu nhiều tổn thất nặng nề bởi hậu quả chiến tranh. “Hạ tầng xuống cấp, giao thông hạn chế, dân cư thưa thớt. Các trục đường chính như Lê Lợi, Hùng Vương, Trần Hưng Đạo… còn nhỏ hẹp. Khu vực phía nam sông Hương phát triển chậm, trong khi phía bắc chủ yếu là khu dân cư cũ với mật độ thấp. Thành phố khi ấy mang dáng vẻ trầm lắng, vừa hồi sinh sau chiến tranh, vừa từng bước tìm hướng phát triển mới”, ông Nguyễn Trung Chính, nguyên Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy cũ (nay là Thành ủy Huế) chia sẻ.

Sau ngày quê hương giải phóng, đứng trước muôn vàn khó khăn, Đảng bộ và chính quyền thành phố đã lãnh đạo Nhân dân khắc phục hậu quả chiến tranh, khôi phục sản xuất, ổn định đời sống Nhân dân. Quá trình đô thị hóa được thực hiện thận trọng, vừa tập trung vào khôi phục hạ tầng thiết yếu, vừa chỉnh trang đô thị và nâng cao đời sống người dân.

Những công trình đầu tiên như các cây cầu mới bắc qua sông Hương, sông An Cựu, những khu dân cư mở rộng tại phường An Cựu, Vỹ Dạ… đã đặt nền móng cho sự phát triển lâu dài của đô thị Huế.

“Đó là giai đoạn “hàn gắn” quan trọng, tạo tiền đề để thành phố vươn mình trong những thập niên tiếp theo. Từ một địa phương nghèo sau chiến tranh, với sự đồng lòng của cả hệ thống chính trị và Nhân dân, Huế từng bước phục hồi, phát triển kinh tế - xã hội, tạo nền tảng vững chắc cho quá trình đô thị hóa”, ông Nguyễn Trung Chính nói.

Sau một hành trình dài nỗ lực phấn đấu, bước ngoặt lịch sử cũng đã đến khi ngày 1/1/2025, Thừa Thiên Huế chính thức trở thành thành phố trực thuộc Trung ương thứ 6 của cả nước. Đây không chỉ là dấu mốc quan trọng mà còn mở ra giai đoạn phát triển mới, đưa Huế vươn lên phát triển mạnh mẽ hơn. Việc lựa chọn con đường phát triển đô thị dựa trên nền tảng văn hóa và di sản đã tạo động lực tăng trưởng bền vững, giúp Huế giữ gìn bản sắc riêng có.

Khu đô thị hiện đại và hệ thống hạ tầng kỹ thuật ngày càng đồng bộ

Đô thị mở rộng, hạ tầng ngày càng hiện đại

Những năm gần đây, không gian đô thị Huế liên tục được mở rộng. Các nguồn lực được huy động để đầu tư đồng bộ kết cấu hạ tầng, nhất là hạ tầng giao thông. Hàng loạt công trình mang tầm chiến lược được khởi công xây dựng, nhiều dự án hoàn thành đưa vào sử dụng đã tạo nên diện mạo mới cho đô thị Huế.

Bên tách trà nóng đầu ngày, ông Hồ Minh Dũng, nguyên Chủ tịch Hội Cựu chiến binh huyện Phú Vang (cũ) bày tỏ niềm tự hào: “Từ cây cầu treo Bình Thành, cầu qua cồn Hến; từ công trình cầu vượt cửa biển Thuận An đến cầu Nguyễn Hoàng và hàng loạt cây cầu khác đang được chuẩn bị đầu tư xây dựng… giúp diện mạo đô thị Huế ngày càng khang trang và mở ra không gian phát triển mới”.

Hiện, thành phố có khá nhiều dự án trọng điểm được triển khai, mở rộng hướng phát triển từ miền xuôi đến miền ngược, từ phía biển về vùng đầm phá. Đáng chú ý là tuyến cao tốc Bắc - Nam đoạn Cam Lộ - La Sơn, La Sơn - Hòa Liên đang được mở rộng từ 2 lên 4 làn xe. Dự án tuyến đường bộ ven biển và cầu vượt cửa biển Thuận An đang chuẩn bị thông xe kỹ thuật. Trước đó, cầu Nguyễn Hoàng đã đưa vào sử dụng và hiện đang đẩy nhanh tiến độ đường Nguyễn Hoàng; Vành đai 3 nhằm kết nối liên vùng, tạo động lực phát triển cho khu vực phía tây nam thành phố. Xen lẫn trong lòng thành phố là những công trình nhà ở xã hội cao tầng hiện đại đã và đang trong quá trình đầu tư xây dựng, cho thấy một Huế trẻ trung, năng động hơn.

Hệ thống đường đi bộ được đầu tư mở rộng

Hạ tầng giao thông vùng đầm phá Tam Giang - Cầu Hai cũng có bước phát triển vượt bậc. Nếu trước đây khu vực này bị chia cắt, người dân chủ yếu di chuyển bằng ghe thuyền, thì nay nhiều cây cầu kiên cố đã được xây dựng, mở ra cơ hội phát triển kinh tế - xã hội mới cho vùng đầm phá, ven biển.

Theo lộ trình sắp tới, ba cây cầu vượt phá Tam Giang nối Phú Vang - Phú Vinh, Phú Vang - Vinh Lộc và Quảng Điền - Phong Quảng cũng được đầu tư với tổng nguồn vốn hàng nghìn tỷ đồng. Giai đoạn 2026 - 2030, thành phố sẽ tiếp tục đầu tư các cây cầu vùng ven biển, đầm phá, góp phần hoàn thiện hệ thống giao thông, mở ra không gian phát triển mới, thúc đẩy kinh tế biển và du lịch phát triển.

Khẳng định về chặng đường phát triển ấy, UVTV Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP. Huế Hoàng Hải Minh nhấn mạnh: “Sau hơn 50 năm kể từ ngày giải phóng, Huế đã chuyển mình từ một đô thị nhỏ bé, chịu nhiều hậu quả chiến tranh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương với diện mạo khang trang, hiện đại. Trong hành trình phát triển đô thị thời gian tới, Huế vẫn kiên định giữ gìn bản sắc văn hóa, cảnh quan thiên nhiên, để vừa phát triển mạnh mẽ, vừa xứng đáng là đô thị di sản đặc sắc của Việt Nam”.