Áp lực lạm phát cuối năm

Mặc dù lạm phát cả năm 2018 có khả năng kiểm soát ở mức dưới 4% nhưng chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân chín tháng đã tăng tới 3,57% dẫn tới áp lực kiểm soát lạm phát mục tiêu (4%) ngày càng cao. Xu hướng lạm phát ba tháng cuối năm dự kiến sẽ còn nhiều thách thức, rủi ro.

Góc nhìn

Trong những yếu tố có khả năng tác động mạnh tới lạm phát từ nay tới cuối năm, thì giá dầu tăng được xem là tác động bên ngoài lớn nhất đến lạm phát trong nước. Sự tăng vọt của giá dầu Brent lên trên mức 80 USD/thùng và sự tăng giá của khí đốt tự nhiên khiến nhiều tổ chức tài chính lớn trên phố Wall dự báo giá năng lượng có thể tăng nhanh hơn dự kiến. Với việc Mỹ vừa áp đặt các lệnh trừng phạt mới lên I-ran, nhiều tổ chức dự báo giá dầu WTI có thể tăng lên tới 90 USD/thùng, thậm chí chạm mốc 100 USD/thùng trong những tháng còn lại của năm nay, kéo theo sự tăng giá của các mặt hàng chịu tác động từ sự tăng giá xăng dầu.

Yếu tố thứ hai cũng có tác động lớn là chiến tranh thương mại giữa các nền kinh tế chủ chốt (Mỹ - Trung Quốc - EU) đang diễn ra căng thẳng, các quốc gia có xu hướng tiếp tục phá giá đồng nội tệ của mình so với các đồng tiền mạnh để hạn chế thiệt hại. Trong bối cảnh đó, Việt Nam sẽ chịu tác động tiêu cực, diễn biến tỷ giá VNÐ/USD sẽ trở nên khó lường hơn trong thời gian tới. Ðáng lưu ý là FED sẽ còn một lần tăng thêm lãi suất trong năm nay, mà dự kiến diễn ra vào tháng 12-2018, theo đó đồng USD có thể tiếp tục được hỗ trợ tăng giá, và tất yếu tiền đồng của Việt Nam cũng đối mặt với thách thức tiếp tục bị giảm giá. Việc tỷ giá USD/VNÐ tăng lên cũng sẽ tác động đáng kể lên CPI trong nước, do các mặt hàng nhập khẩu lúc này sẽ chịu chi phí đắt đỏ hơn, khiến giá các mặt hàng khác trong nước tăng theo. Chỉ số giá nhập khẩu tăng cũng đẩy chi phí các nguyên vật liệu nhập khẩu đầu vào cho sản xuất của các doanh nghiệp tăng cao hơn, vì vậy sản phẩm đầu ra cũng sẽ tăng giá theo.

Về tình hình trong nước, giá các mặt hàng lương thực, thực phẩm sau một thời gian khá ổn định thì vừa qua có dấu hiệu tăng nhanh trở lại. Ðơn cử như giá thịt lợn, do năm trước bị giảm mạnh, khiến nhiều cơ sở chăn nuôi không dám tái đàn, dẫn đến nguồn cung hiện nay trở nên thiếu hụt và đã đẩy giá mặt hàng này tại nhiều địa phương liên tiếp tăng mạnh trong thời gian gần đây. Cụ thể, giá thịt lợn ở thời điểm hiện tại đã tăng gấp hai lần so với năm trước và đạt mức giá cao kỷ lục trong nhiều năm qua…

Lạm phát là đỉnh quan trọng của "tứ giác mục tiêu" (tăng trưởng, lạm phát, cán cân thanh toán và thất nghiệp), đồng thời là một chỉ tiêu kinh tế vĩ mô quan trọng. Do vậy, diễn biến của CPI cần được theo dõi chặt chẽ để có giải pháp xử lý kịp thời. Công tác quản lý giá, bình ổn giá cần tiếp tục tăng cường nhằm kiểm soát lạm phát, bảo đảm mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô.

Cuối năm là thời điểm nhạy cảm về tỷ giá, thị trường ngoại hối, giá dầu…, do vậy cần nghiên cứu, theo dõi sát biến động tài chính, tiền tệ quốc tế để có phản ứng chính sách phù hợp nhằm kiểm soát tốt lạm phát. Bên cạnh đó, càng về cuối năm, nhu cầu vay vốn của người dân và doanh nghiệp càng cao. Cần thận trọng trong điều hành tăng trưởng tín dụng, những tháng cuối năm, điều hành tín dụng nên tập trung theo hướng tăng trưởng ở mức hợp lý nhưng cần có dẫn hướng tỷ trọng tín dụng cho các ngành ưu tiên, các ngành sản xuất - kinh doanh, bảo đảm kiểm soát chất lượng tín dụng. Ðiều hành giá những tháng cuối năm 2018 phải bảo đảm hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng, tránh tạo ra lạm phát kỳ vọng hay tạo ra "độ trễ" của lạm phát trong những năm sau. Ðịnh hướng quan trọng nhất trong điều hành giá là bám sát quy luật cung cầu của thị trường.

TS Ngô Trí Long

Nguồn Nhân Dân: http://nhandan.com.vn/kinhte/item/37921002-ap-luc-lam-phat-cuoi-nam.html