Là chủ đề chương trình chính luận - nghệ thuật được Đài Truyền hình Việt Nam phát sóng trực tiếp vào 20h10 tối mai 3-5-2025 trên hai kênh VTV1 và VTV8.
Côn Đảo là nơi lưu giữ quá trình đấu tranh hào hùng, bất khuất của các chiến sĩ cách mạng, đồng bào yêu nước và những cựu tù chính trị, được ví như những 'tư liệu sống' phong phú để các thế hệ học tập. 50 năm đi qua, người về, người ở lại đảo nhưng họ vẫn luôn dõi theo sự phát triển từng ngày của ngôi nhà chung đã tôi luyện nên ý chí cách mạng kiên cường.
80 năm đã trôi qua kể từ khi cuộc vượt ngục lịch sử diễn ra tại nhà tù Hỏa Lò (tháng 3/1945-3/2025). Chốn ngục tù tăm tối xưa kia nay đã trở thành Di tích lịch sử Nhà tù Hỏa Lò giữa trung tâm Thủ đô, hằng ngày đón nhiều lượt khách tham quan.
6h sáng 1/5/1975, chúng tôi được thông báo hơn 4.000 tù chính trị ở Côn Đảo được trả tự do và 2 tiếng sau, lực lượng cách mạng làm chủ thị trấn Côn Đảo.
8h sáng ngày 1/5/1975, toàn bộ 8 trại giam với hơn 7000 tù nhân ở Côn Đảo đã được giải phóng; lực lượng vũ trang tù chính trị hoàn toàn làm chủ thị trấn Côn Đảo.
50 năm đã trôi qua nhưng những câu chuyện về quá trình tham gia cách mạng, bị địch bắt tù đày vẫn vẹn nguyên trong ký ức của những nữ chiến sĩ cách mạng bị địch bắt tù đày (CSCMBĐBTĐ) năm xưa.
Nhằm phục vụ tổ chức lễ kỷ niệm 50 năm Ngày Giải phóng Côn Đảo, nghĩa trang Hàng Dương sẽ tạm ngưng đón khách 15h-22h ngày 3/5.
Thí sinh Trần Minh Thu cho biết bố cô là bộ đội biên phòng. Trong dịp Kỷ niệm 50 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, bố cô cùng đồng đội được trao Huy chương chiến sĩ vẻ vang cho nhiều năm cống hiến ở quân ngũ.
'Người tù không số' là cách gọi dành cho những đứa trẻ được sinh ra trong tù hoặc bị bắt cùng mẹ - những nữ chiến sĩ cách mạng. Không có bản án, không mang số tù nhưng họ vẫn phải sống sau song sắt, chịu đói khát, rét mướt và nỗi đau của một thân phận bị giam hãm. Giữa 'địa ngục trần gian', họ lớn lên trong vòng tay yêu thương, che chở của mẹ và các dì - những người phụ nữ đã nuôi nấng họ bằng tình mẫu tử và khát vọng độc lập, tự do.'
Côn Đảo ngày nay đã khác xưa rất nhiều, nhưng dấu tích của quá khứ vẫn còn đó, nhắc nhở chúng ta về một thời kỳ đấu tranh gian khổ nhưng oanh liệt. Với những người từng trải qua năm tháng lao tù khắc nghiệt tại Côn Đảo, hòn đảo này đã trở thành một phần máu thịt, gắn liền với ký ức không thể nào quên.
Ngày 30/4/1975, miền Nam hoàn toàn giải phóng. Một ngày sau, Côn Đảo được giải phóng. Từ 'địa ngục trần gian', nơi đây đã trở thành thiên đường du lịch.
57 tù chính trị, với vũ khí thô sơ và ý chí sắt đá, đã lập nên kỳ tích chiếm tàu địch, vượt biển trở về với cách mạng trong một kế hoạch được nung nấu suốt một năm trời.
Đại tướng Phan Văn Giang, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, nhấn mạnh từ một tỉnh sau chiến tranh, quy mô kinh tế nhỏ, đến nay Bà Rịa-Vũng Tàu đã vươn lên mạnh mẽ, trở thành một cực tăng trưởng của cả vùng.
Nhà khám lớn Cần Thơ (Trại giam Prison Provinciale), nằm giữa lòng Tây Đô, nơi ghi dấu những năm tháng hào hùng của Nhân dân miền Nam.
Cùng với thắng lợi quân sự trên chiến trường, mũi tiến công binh vận đã góp phần phân hóa lực lượng, làm suy giảm ý chí của địch, tăng cường thế và lực cho cách mạng, góp phần quan trọng vào đại thắng mùa Xuân 1975 của cả dân tộc.
Với khoảng 2.000 tư liệu, hiện vật trưng bày, Bảo tàng Côn Đảo không chỉ là nơi lưu giữ những chứng tích lịch sử mà còn là nơi giáo dục tinh thần yêu nước.
Tại hội thảo khoa học cấp quốc gia 'Đại thắng mùa Xuân 1975 với kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc Việt Nam' diễn ra tại TP Hồ Chí Minh ngày 20/4/2025, những hồi ức xúc động của bà Hoàng Thị Khánh - một nữ tù chính trị từng bị giam tại Côn Đảo đã đưa người nghe trở lại thời khắc lịch sử đầy bi tráng, oanh liệt của dân tộc.
Bà Vũ Minh Nghĩa (bí danh Chính Nghĩa) là nữ chiến sĩ duy nhất trong 15 chiến sĩ Biệt động Sài Gòn đã tham gia trực tiếp trận đánh vào Dinh Độc Lập trong Chiến dịch Tết Mậu Thân 1968 và cũng là người đã cùng đoàn quân chiến thắng tiến vào Dinh Độc Lập tháng 4/1975 sau khi chính quyền Sài Gòn tuyên bố đầu hàng.
Không quân hàm, không huy chương… những chiến sĩ Biệt động Sài Gòn đã ghi tên mình vào lịch sử bằng máu, nước mắt và lòng quả cảm phi thường.
Trải qua 50 năm trở về từ Côn Đảo, những khoảnh khắc hạnh phúc khi được nhìn thấy ánh sáng độc lập, tự do vẫn còn vẹn nguyên trong hồi ức các chiến sĩ cộng sản kiên trung, bất khuất.
Đại tá Nguyễn Xuân Bột nguyên là Lữ đoàn trưởng Lữ đoàn 172 Hải quân, hiện nghỉ hưu ở quê nhà (xã Hồng Quang, huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định). Ngày 2/8/1964, ông từng cùng đồng đội ở Tiểu đoàn phóng lôi 133 (tiền thân của Lữ đoàn 172) trực tiếp tham gia đánh đuổi tàu khu trục Maddox của Mỹ khi con tàu này xâm phạm hải phận Việt Nam (nằm trong chiến dịch khiêu khích của Mỹ, tạo cớ tấn công đánh phá miền Bắc) gây ra 'Sự kiện Vịnh Bắc bộ'.
Bức ảnh 'Ngày hội ngộ' (tên gọi khác 'Mẹ con ngày gặp mặt') của phóng viên chiến trường Lâm Hồng Long (1925-1997, công tác tại Thông tấn xã Việt Nam) đã đi vào lịch sử khi ghi lại khoảnh khắc người tử tù Lê Văn Thức ôm lấy mẹ khóc nức nở trong ngày hội ngộ. Bức ảnh nổi tiếng này là biểu tượng tiêu biểu cho thống nhất nước nhà.
'Chúng tôi còn sống qua chiến tranh là may mắn và cũng là sứ mệnh, sống để tiếp tục cống hiến cho Tổ quốc thay cả phần những đồng đội đã hy sinh' - nữ Anh hùng Phan Thị Ngọc Tươi chia sẻ.
Tổng Bí thư Tô Lâm bày tỏ xúc động, tự hào khi tham dự buổi gặp mặt của những người lính cụ Hồ từng góp phần viết trang sử vàng trong kháng chiến, làm nên 'dáng đứng Việt Nam' kiêu hùng.
Sáng 21/4, tại TP Hồ Chí Minh, Tổng Bí thư Tô Lâm đã đến dự và chủ trì Hội nghị gặp mặt cán bộ lão thành cách mạng, người có công, gia đình chính sách tiêu biểu nhân kỷ niệm 50 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 – 30/4/2025).
Tổng Bí thư chỉ rõ việc sáp nhập tỉnh nhằm tạo ra những động năng mới, tiềm năng mới, không gian mới cho phát triển; không đơn giản là 'hai cộng hai bằng bốn' mà phải là 'hai cộng hai lớn hơn bốn.'
Theo Tổng Bí thư, Văn kiện Đại hội XIV của Đảng xác lập mô hình tăng trưởng mới của kinh tế đất nước và xây dựng một nền giáo dục quốc dân hiện đại ngang tầm khu vực và thế giới. Tăng cường hỗ trợ bảo hiểm y tế, phấn đấu để cho người dân được kiểm tra sức khỏe định kỳ hàng năm, ít nhất mỗi năm 1 lần.
Tổng Bí thư Tô Lâm chủ trì hội nghị gặp mặt của lãnh đạo Đảng, Nhà nước với cán bộ lão thành cách mạng, người có công, gia đình chính sách tiêu biểu khu vực miền Nam.