Yên Mô là vùng đất nổi tiếng gắn với nghệ thuật hát Xẩm, nơi bảo tồn, lưu giữ di sản quý báu của cố nghệ nhân Hà Thị Cầu. Hiện tại, vùng đất Yên Mô có rất nhiều người yêu thích nghệ thuật hát Xẩm và có ý thức trong việc gìn giữ, phát huy di sản tinh thần mà bà Hà Thị Cầu để lại. Một trong những con người như thế là anh Phạm Minh Hạnh, xã Yên Nhân.
Công nghệ mang tới cho ngành nghệ thuật biểu diễn cơ hội phát triển nhưng kèm theo đó là không ít thách thức. Người nghệ sĩ phải làm sao để cùng với khả năng diễn xuất, còn biết ứng dụng, biến công nghệ thành công cụ sáng tạo.
Giữa những tất bật, bon chen của cuộc sống đời thường, vẫn còn đó tiếng đàn nhị, tiếng phách, tiếng hát để mọi người có một chút lắng sâu, lặng nghe và lặng nhìn, để rồi cùng suy ngẫm về câu chuyện thăng trầm của xẩm, một loại hình nghệ thuật diễn xướng đã có từ hàng nghìn năm của dân tộc. Có lẽ đó là câu trả lời sinh động và thuyết phục đối với không ít người, thậm chí có cả những nhà quản lý, về việc: Xẩm có thể duy trì và tồn tại trong cuộc sống thời hiện đại, với bao bộn bề mưu sinh?
Những ngày này có một góc phố thủ đô được nhiều du khách tìm đến. Đơn giản là người ta đã thấy một Hà Nội thu nhỏ tại 'Dự án nghệ thuật công cộng Phúc Tân' tại đoạn đường ven sông Hồng ở phường Phúc Tân (quận Hoàn Kiếm) vốn là nơi tập kết nhiều rác thải.
Đã từ lâu, xẩm được một số nghệ sĩ, nghệ nhân âm thầm nhen nhóm, lưu truyền và gìn giữ, giống như một dòng chảy nhỏ lặng lẽ và âm thầm trong đời sống xã hội bộn bề xô bồ hằng ngày. Người biết đến xẩm không nhiều, người chịu nghe và dõi theo xẩm lại càng ít. Nhưng những nỗ lực của các nghệ sĩ, nghệ nhân đã được đền đáp phần nào, khi nghệ thuật xẩm đã trở lại mạnh mẽ trong năm nay, với một liên hoan xẩm lần đầu tiên được tổ chức, và một số đĩa, MV xẩm ra mắt.
Vừa qua, một sự kiện văn hóa gây được sự chú ý rộng rãi của công chúng, giới học thuật đó là Liên hoan các câu lạc bộ hát Xẩm khu vực phía Bắc được tổ chức tại Ninh Bình. Liên hoan là dịp để những người yêu Xẩm gặp gỡ, giao lưu, thưởng thức nét đẹp mộc mạc dân dã của Xẩm, đồng thời chung sức đưa bộ môn nghệ thuật này đến gần hơn với đời sống công chúng.
Nghệ thuật hát xẩm chứa đựng những giá trị độc đáo về văn hóa. Dù tính chất âm nhạc, lời ca hết sức mộc mạc chân thành, nhưng các bài xẩm đều có nội dung tư tưởng sâu sắc, hàm chứa các triết lý, lời răn dạy đạo lý ở đời.
Vừa qua, sự ra mắt của CD Xẩm Vol.1 'Trách ông Nguyệt Lão' của nghệ sĩ Nguyễn Quang Long đã thu hút được sự quan tâm của dư luận. Trước đó, nghệ sĩ Mai Tuyết Hoa cũng ra mắt Album 'Xẩm - Mai Tuyết Hoa vol 1' đánh dấu chặng đường 20 năm theo đuổi nghệ thuật hát Xẩm của mình...
Quan niệm rằng nghệ thuật nào cũng khó sống nếu không phù hợp với nhu cầu mang tính thời đại, nhạc sĩ Nguyễn Quang Long đã tạo nên những sản phẩm tích hợp nhiều yếu tố khác nhau, hài hòa giữa nghe và xem để nối dài sự sống cho âm nhạc truyền thống nói chung, đặc biệt là với xẩm.
Ca trù đã được công nhận là Di sản phi vật thể của nhân loại, nhưng rồi việc bảo tồn cũng chỉ rầm rộ lên được dăm năm rồi lại chìm dần. Di sản - không thể chỉ là để xưng tụng với thế giới, mà là việc chúng ta đã bảo tồn những di sản quý giá ấy như thế nào trong đời sống đương đại...
Tối 3/12 tại thành phố Ninh Bình, Sở Văn hóa và Thể thao tỉnh Ninh Bình phối hợp với Cục Văn hóa cơ sở (Bộ Văn hóa, Thể thao và du lịch),Trung tâm nghiên cứu bảo tồn và phát huy âm nhạc (Viện nghiên cứu bảo tồn và và phát huy âm nhạc dân tộc) tổ chức Khai mạc liên hoan các câu lạc bộ hát Xẩm các tỉnh khu vực phía Bắc- Ninh Bình năm 2019.
Chiều 3/12, Đoàn đại biểu liên hoan xẩm khu vực phía Bắc- Ninh Bình 2019 đã về thắp hương tri ân cố nghệ nhân- nghệ sĩ ưu tú Hà Thị Cầu - người được mệnh danh là 'vật nhân văn sống' trong nghệ thuật hát Xẩm của Việt Nam. Dự buổi tri ân có các đồng chí lãnh đạo Sở Văn hóa, Thể thao; lãnh đạo UBND huyện Yên Mô và các nghệ sĩ, các CLB xẩm các tỉnh phía Bắc.
Từ ngày 3-5/12/2019, tại Trung tâm hội nghị tỉnh Ninh Bình diễn ra Liên hoan các câu lạc bộ hát Xẩm khu vực phía Bắc – Ninh Bình năm 2019. Liên hoan là nơi hội tụ tinh hoa và tình yêu với nghệ thuật hát Xẩm; là sân chơi lớn để kết nối tình yêu nghệ thuật truyền thống của các nghệ nhân, nghệ sỹ, nhóm nghệ sỹ hát Xẩm ở các tỉnh; giới thiệu tới công chúng trong nước và quốc tế về giá trị của loại hình nghệ thuật độc đáo hát Xẩm; góp phần xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.
Xem thấy nghe đọc tuần này có 2 sự kiện lớn là Liên hoan Hát xẩm các tỉnh khu vực phía Bắc năm 2019 (tại Ninh Bình) và 2 đêm diễn của Dàn nhạc Lực lượng Vệ binh Quốc gia Liên bang Nga (tại Hà Nội và TP hạ Long)…
'Các chiếng xẩm tôi đều học hết, từ cụ Hà Thị Cầu, cụ Đỗ Tùng. Không bắt chước, tôi lấy cái hay của từng người, chắt lọc những tinh túy, vận dụng linh hoạt vào việc biểu diễn của bản thân, tạo nên nét riêng' – NSND Thanh Ngoan chia sẻ.
Từ ngày 3 đến ngày 5/12, tại Ninh Bình, Liên hoan hát Xẩm khu vực phía Bắc năm 2019 sẽ được Cục Văn hóa cơ sở (Bộ VHTTDL) phối hợp với Sở VHTT Ninh Bình, Trung tâm Nghiên cứu bảo tồn và phát huy âm nhạc dân tộc - Viện Nghiên cứu bảo tồn và phát huy âm nhạc dân tộc tổ chức.
Khoảng 15 câu lạc bộ các tỉnh phía Bắc quy tụ về Ninh Bình dự Liên hoan hát xẩm các tỉnh phía Bắc năm 2019.
Liên hoan diễn ra trong 3 ngày 3, 4, 5/12 tại Trung tâm hội nghị tỉnh Ninh Bình, dự kiến sẽ có 15 câu lạc bộ tham gia dự thi.
Sở Văn hóa và Thể thao tỉnh Ninh Bình phối hợp với Cục Văn hóa cơ sở - Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tổ chức Họp báo Liên hoan các câu lạc bộ hát Xẩm khu vực phía Bắc – Ninh Bình năm 2019.
Vào ngày 3-4/12, tại tỉnh Ninh Bình sẽ diễn ra Liên hoan hát xẩm các tỉnh khu vực phía Bắc-Ninh Bình năm 2019. Đây là sự kiện lần đầu tiên diễn ra, đánh dấu bước phát triển mới trong nỗ lực bảo tồn nghệ thuật hát xẩm. Tuy liên hoan được tổ chức ở quy mô khu vực phía Bắc, song theo thông tin từ Ban tổ chức, có nhiều câu lạc bộ phía Nam với tấm lòng yêu mến đặc biệt với nghệ thuật hát xẩm cũng đăng ký tham gia liên hoan.
Từ ngày 3 đến 5-12 tới, tại Ninh Bình sẽ diễn ra Liên hoan các CLB hát xẩm khu vực phía bắc - Ninh Bình 2019, với sự tham gia của nhiều CLB từ Hà Nội, Vĩnh Phúc, Quảng Ninh, Nam Định, Thái Bình...
Ngày 14/11, Ban Tổ chức Liên hoan các Câu lạc bộ hát xẩm khu vực phía Bắc thông tin cho biết: Liên hoan sẽ diễn ra từ ngày 3 - 5/12/2019 tại Trung tâm hội nghị tỉnh Ninh Bình; dự kiến có sự tham gia thi tài của 15 Câu lạc bộ. Sự kiện do Cục Văn hóa cơ sở (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) và Sở Văn hóa và Thể thao tỉnh Ninh Bình phối hợp tổ chức.
Liên hoan các CLB hát Xẩm khu vực phía Bắc sẽ diễn ra vào tháng 12/2019 tại Ninh Bình là một bước chuẩn bị để lập hồ sơ đề nghị công nhận hát Xẩm là Di sản văn hóa phi vật thể cấp Quốc gia.
Đó là chia sẻ của lãnh đạo Sở VH&TT tỉnh Ninh Bình trong dịp địa phương này đăng cai 'Liên hoan các câu lạc bộ hát xẩm khu vực phía Bắc 2019'.
Liên hoan các Câu lạc bộ (CLB) hát xẩm khu vực miền Bắc lần đầu tiên được tỉnh Ninh Bình đăng cai tổ chức, diễn ra từ ngày 3 đến 5-12-2019 tại Trung tâm hội nghị tỉnh Ninh Bình.
Liên hoan hát xẩm các tỉnh khu vực phía Bắc năm 2019 tại Ninh Bình từ 3 đến 5-12 sắp tới sẽ là một trong những hoạt động chuẩn bị cho việc lập hồ sơ đề nghị công nhận xẩm là Di sản phi vật thể Quốc gia. Đây là thông tin được đưa ra trong cuộc họp báo ngày 14-11, tại Hà Nội.
Liên hoan các câu lạc bộ hát xẩm khu vực phía Bắc - Ninh Bình năm 2019 sẽ diễn ra từ ngày 3 đến 5-12 tại Trung tâm hội nghị tỉnh Ninh Bình. Liên hoan có sự tham gia của 15 câu lạc bộ đến từ nhiều tỉnh, thành khu vực phía Bắc.
Ngày 23/10, Ban tổ chức Liên hoan hát xẩm các tỉnh khu vực phía Bắc-Ninh Bình 2019 đã tổ chức hội nghị triển khai các công việc tổ chức Liên hoan.
Theo sự giới thiệu của các đồng chí lãnh đạo Phòng Văn hóa – Thể thao huyện Yên Mô, chúng tôi đến xã Yên Nhân để tìm gặp bà Phạm Thị Kim Ngân- một trong những người am hiểu và có nhiều đóng góp trong việc bảo tồn, phát huy nghệ thuật hát xẩm của huyện. Bà hiện là Chủ nhiệm CLB hát xẩm Kim Ngân.
Tại đêm Chung kết Liên hoan tiếng hát Hoa Phượng đỏ tỉnh Ninh Bình lần thứ XIII năm 2019 do Đài Phát thanh và Truyền hình tỉnh tổ chức, nhiều người ấn tượng với giọng ca và phong cách biểu diễn của cô bé Mai Ngọc Oanh. Với giọng hát truyền cảm, phong cách biểu diễn tự tin, Mai Ngọc Oanh (ảnh) đã đem đến cho khán giả những cung bậc cảm xúc qua các làn điệu xẩm- nghệ thuật dân gian đặc sắc mà không phải ai cũng dễ dàng thành công khi thể hiện. Bằng năng khiếu thiên bẩm, Mai Ngọc Oanh đã chinh phục Ban giám khảo và xuất sắc vượt qua 14 thí sinh tại đêm chung kết để giành ngôi vị quán quân Liên hoan tiếng hát Hoa Phượng đỏ tỉnh Ninh Bình năm 2019.
Yên Mô được nhiều người biết đến là một trong những 'nôi' của hát xẩm. Nơi đây nổi danh với tên tuổi của cố nghệ nhân Hà Thị Cầu- người hát xẩm cuối cùng của thế kỷ 20. Sau khi nghệ nhân Hà Thị Cầu qua đời, hát xẩm ở Yên Mô đứng trước nguy cơ thất truyền, có lúc người ta tưởng chừng như nó đã bị chìm dưới lớp bụi thời gian. Thế nhưng điều ít ai ngờ là hát xẩm lại đang tồn tại sinh động, hấp dẫn qua các hội diễn văn nghệ quần chúng, các sự kiện, lễ hội và trong các lớp học hát xẩm ở nhiều trường học trên địa bàn huyện.
Nằm trong chương trình, hoạt động của thí sinh tham gia Cuộc thi Người đẹp Hoa Lư năm 2019, sáng 20/8, 15 thí sinh được vào vòng Chung kết đã đi thăm, tặng quà Trung tâm Bảo trợ xã hội tỉnh và giao lưu, học hát xẩm với CLB Xẩm Kim Ngân, huyện Yên Mô.
Hà Nội một ngày nắng tháng Bảy, nhóm Xẩm Hà Thành ra mắt album đầu tay của nghệ sĩ Mai Tuyết Hoa. Không quá đông người nhưng thật ấm cúng. Xẩm cũng vậy, từ khi hồi sinh tới giờ chưa lúc nào quá ồn ào nhưng cũng chưa bao giờ ngọn lửa hồi sinh giảm nhiệt huyết.
Sau 20 năm gắn bó với nghệ thuật hát xẩm, lần đầu tiên nghệ sĩ Mai Tuyết Hoa ra mắt album 'Xẩm Mai Tuyết Hoa-vol 1'.