Dự thảo Luật Tổ chức TAND trình Quốc hội không còn quy định nhiệm vụ thu thập chứng cứ của Tòa án trong quá trình tố tụng xét xử như quy định của Luật Tổ chức TAND năm 2014, thể hiện tinh thần cải cách tư pháp mạnh mẽ theo Nghị quyết 27 về xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền XHCN. Việc bỏ nhiệm vụ thu thập chứng cứ của Tòa án là cần thiết.
Chiều 29.9, TAND tỉnh Quảng Ninh phối hợp với Đoàn ĐBQH tỉnh tổ chức hội nghị lấy ý kiến góp ý hồ sơ dự án Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi). Phó trưởng Đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh Nguyễn Thị Thu Hà và Chánh án TAND tỉnh Hoàng Văn Tiền chủ trì hội nghị.
Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội Hoàng Thanh Tùng cho rằng: Nội hàm của 'quyền tư pháp' như thế nào, đến nay vẫn chưa có quy định cụ thể trong các văn bản luật. Nếu tới đây, quy định trong Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi) có nội hàm 'quyền tư pháp' sẽ là một bước tiến.
Tòa án nhân dân không có nghĩa vụ thu thập chứng cứ trong vụ án hình sự, vụ việc dân sự, vụ án hành chính mà chỉ hỗ trợ đương sự là người yếu thế thu thập chứng cứ trong vụ việc dân sự, vụ án hành chính. Đây là một trong những nội dung mới, thu hút sự quan tâm thảo luận của nhiều đại biểu tại Hội nghị góp ý vào dự thảo Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi), do Đoàn đại biểu Quốc hội Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức ngày 26/9.
Nhằm chuẩn bị nội dung cho chương trình xây dựng luật tại kỳ họp Quốc hội, chiều 26/9, tại TP. Vinh, Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh và Tòa án nhân dân tỉnh Nghệ An tổ chức hội nghị lấy ý kiến vào dự án Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi).
Phát biểu giải trình một số vấn đề UBTVQH quan tâm về dự án Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi), chiều 18/9, Ủy viên Bộ chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chánh án TANDTC Nguyễn Hòa Bình, Trưởng Ban soạn thảo dự án Luật khẳng định, việc sửa Luật lần này là cơ hội nhằm tạo ra hạ tầng pháp lý cho việc đổi mới cải cách tư pháp và phát triển Tòa án lâu dài. Hệ thống Tòa án đã tham khảo, tiếp thu có chọn lọc kinh nghiệm quốc tế, để tháo gỡ khó khăn trong thực tế.
Về đổi tên Tòa án nhân dân cấp tỉnh, cấp huyện, một số ý kiến cho rằng tờ trình của ban soạn thảo nhằm đảm bảo hoạt động xét xử độc lập là chưa thuyết phục.
Cho ý kiến về dự án Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi) tại phiên họp chiều nay, 18.9, các Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho rằng, cần hết sức cân nhắc, thận trọng, kỹ lưỡng khi quy định nội hàm quyền tư pháp.
Dự thảo Luật sửa đổi theo hướng bỏ quy định Tòa án có thẩm quyền ra quyết định khởi tố vụ án hình sự tại phiên tòa. Nếu tại phiên tòa, Hội đồng xét xử phát hiện có dấu hiệu tội phạm thì thực hiện quyền kiến nghị cơ quan có thẩm quyền ra quyết định khởi tố vụ án hình sự.
Dự thảo Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi) quy định Tòa án nhân dân (TAND) phúc thẩm thay cho TAND cấp tỉnh, TAND sơ thẩm thay cho TAND cấp huyện. Tuy nhiên, Ủy ban Tư pháp của Quốc hội đề nghị giữ tên gọi như luật hiện hành.
Lần sửa đổi này bổ sung tiêu chuẩn, điều kiện bổ nhiệm thẩm phán, thẩm phán TAND tối cao, bao gồm độ tuổi, thâm niên giữ ngạch, phẩm chất đạo đức và tín nhiệm, chất lượng công việc đã hoàn thành.
Tiếp tục chương trình Phiên họp thứ 26, chiều 18/9, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự án Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi).
Qua thẩm tra Dự án Luật Tổ chức TAND (sửa đổi), đa số ý kiến cho rằng, việc thành lập Hội đồng Tư pháp quốc gia là một vấn đề rất lớn, cần được nghiên cứu kỹ lưỡng. Nghị quyết 27 và Hiến pháp 2013 đều không quy định Hội đồng Tư pháp quốc gia.
Lần sửa đổi này bổ sung tiêu chuẩn, điều kiện bổ nhiệm thẩm phán, thẩm phán TAND tối cao, bao gồm độ tuổi, thâm niên giữ ngạch, phẩm chất đạo đức và tín nhiệm, chất lượng công việc đã hoàn thành.
TS Nguyễn Mai Bộ, Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân, cho rằng, dự thảo luật mới chỉ đề cập tới chức năng, nhiệm vụ của Hội đồng Tư pháp quốc gia từ khi nhận được hồ sơ do tòa án nhân dân cấp dưới đề nghị. Do vậy, chức năng 'bảo đảm độc lập trong hoạt động của thẩm phán và độc lập giữa các cấp tòa án...' là chưa thật sự thuyết phục.
Sáng 14.9, tại trụ sở Văn phòng Quốc hội - 35 Ngô Quyền, Hà Nội, Ủy ban Tư pháp và Viện Nghiên cứu lập pháp thuộc Ủy ban Thường vụ Quốc hội tổ chức Hội thảo góp ý dự thảo Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi).
Dự thảo Luật Tổ chức TAND (sửa đổi) đã bổ sung quy định về nội hàm quyền tư pháp. Theo đó, 'Quyền tư pháp bao gồm quyền xét xử, phán quyết về các tranh chấp, vi phạm pháp luật; về những vấn đề liên quan đến quyền con người, quyền, nghĩa vụ của cơ quan, tổ chức, cá nhân; quyền giải thích áp dụng pháp luật và bảo đảm áp dụng thống nhất pháp luật trong xét xử.' .
Việc thành lập các Tòa án sơ thẩm chuyên biệt sẽ do Ủy ban Thường vụ Quốc hội quyết định trên cơ sở đề nghị của Chánh án TAND tối cao, tùy thuộc vào tình hình thực tế.
Ngày 7/9, tại phiên họp toàn thể lần thứ 10, Ủy ban Tư pháp của Quốc hội đã thẩm tra dự án Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi).
Thực hiện Nghị quyết của Quốc hội về Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2024, điều chỉnh chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2023, Tòa án nhân dân tối cao đã chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành hữu quan soạn thảo dự án Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi).
Ngày 7/9, tại Nhà Quốc hội, Ủy ban Tư pháp tổ chức phiên họp toàn thể thẩm tra dự án Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi). Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga chủ trì và điều hành phiên họp.
Sáng 7.9, tiếp tục chương trình Phiên họp toàn thể lần thứ 10, Ủy ban Tư pháp đã thẩm tra dự án Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi) dưới sự chủ trì của Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Lê Thị Nga.