Thế giới Chiến thắng cuộc khủng hoảng nước bằng 'thay đổi cuộc chơi'

Trẻ em xếp hàng lấy nước sinh hoạt tại tỉnh Hajjah, Yemen. Ảnh minh họa: THX/TTXVN

Cụ thể, từ ngày 22 - 24/3, các Chính phủ, tổ chức, ngân hàng, doanh nghiệp, các tổ chức phi chính phủ, và nhiều bên liên quan khác từ khắp nơi trên thế giới sẽ nhóm họp tại Hội nghị về Nước của LHQ năm 2023, nhằm tìm kiếm các giải pháp “thay đổi cuộc chơi” đối với cuộc khủng hoảng toàn cầu nhiều mặt, về “quá nhiều nước” (bão và lũ), “quá ít nước” (hạn hán và khan hiếm nước ngầm), và “nước quá bẩn” (nước uống bị ô nhiễm).

Trong một cuộc phỏng vấn trên Tờ UN News, Đại sứ các nước đồng tổ chức Hội nghị là bà Yoka Brandt, Đại diện thường trực của Hà Lan tại LHQ; và ông Jonibek Ismoil Hikmat, Đại diện thường trực của Tajikistan tại LHQ đã có những nhìn nhận về vấn đề cấp bách này và thảo luận cách thế giới có thể đoàn kết để hành động vì nước.

Tại sao nước là một vấn đề rất quan trọng đối với quốc gia của ông/bà và phần còn lại của thế giới?

Bà Yoka Brandt: Đối với chúng tôi, nước đã, đang và sẽ luôn là một vấn đề ưu tiên. Giống như những quốc gia khác, chúng tôi liên tục đối mặt với những thách thức mới, chẳng hạn như hạn hán và lũ lụt, hậu quả của mực nước biển dâng cao ở cả châu Âu và Caribe. Bất chấp những thách thức này, nước có thể là một yếu tố kết nối, và nếu được quản lý tốt, nước thậm chí còn là chất xúc tác cho sự công bằng, thịnh vượng và bền vững.

Điều này đã được thể chế hóa thông qua mô hình quản lý nước của chúng tôi và sự hợp tác với các cơ quan quản lý nước trong khu vực. An ninh nguồn nước đã được đưa vào luật pháp, chính sách và ngân sách một cách chặt chẽ. Và chúng tôi tiếp tục cùng với những quốc gia khác khám phá những con đường và cách tiếp cận mới về cách chuẩn bị, đánh giá lại giá trị của nước vì lợi ích của tất cả mọi người và hành tinh.

Thế giới có đang đi đúng hướng để đạt được các mục tiêu liên quan đến nước đã được quốc tế thống nhất vào năm 2030 hay không?

Ông Jonibek Hikmat: Tiến độ đạt được Mục tiêu Phát triển Bền vững (SDG) 6 và các Mục tiêu khác đang bị chậm lại do tác động của đại dịch COVID-19, khủng hoảng khí hậu và các cuộc xung đột. Chúng ta phải làm việc nhanh hơn gấp 4 lần để đi đúng hướng nhằm đạt được SDG 6, đảm bảo tính sẵn có và quản lý bền vững nước và vệ sinh cho tất cả mọi người vào năm 2030. Hội nghị về Nước là một cơ hội tốt để tất cả chúng ta xem xét lại và đánh giá tiến độ đã đạt được, cũng như những lỗ hổng và hạn chế gặp phải trong quá trình thực hiện các mục tiêu này. Đây cũng là cơ hội tốt để tăng cường hợp tác và quan hệ đối tác nhằm thúc đẩy các hành động về nước.

Trong tuyên bố về tầm nhìn cho Hội nghị, ông/bà đã mô tả nước như “yếu tố kết nối” cho một thế giới bền vững và toàn diện hơn. Ông/bà có thể giải thích mối liên hệ giữa nước và việc đạt được các Mục tiêu Phát triển Bền vững (SDGs) không?

Bà Yoka Brandt: Không có nước thì không có sự sống. Nước là nền tảng cho cuộc sống hàng ngày và có mối liên hệ trực tiếp với sức khỏe, khí hậu, phát triển kinh tế... Sự khan hiếm nước làm suy yếu an ninh lương thực và y tế, đồng thời tác động tiêu cực đến nguồn cung cấp năng lượng và các mục tiêu khí hậu.

Quá nhiều nước khiến các cộng đồng phải đối mặt với bão, mưa và lũ. Tình trạng ô nhiễm và thiếu khả năng tiếp cận với nước uống an toàn, các cơ sở vệ sinh đã cản trở nghiêm trọng đến cơ hội, nhất là đối với phụ nữ và trẻ em gái. Do đó, việc tìm kiếm các giải pháp về nước có thể đóng góp đáng kể vào việc đạt được tất cả các SDGs.

Điều gì là cần thiết để đảm bảo một thế giới an toàn về nước cho tất cả mọi người?

Bà Yoka Brandt: Trong thời gian chuẩn bị cho Hội nghị, các Chính phủ, LHQ, các tổ chức xã hội dân sự, doanh nghiệp, nhà đầu tư, các cộng đồng địa phương, và rất nhiều bên liên quan khác đang chung tay để tạo nên sự khác biệt bằng cách khởi xướng các cam kết cho Chương trình Hành động vì Nước.

Là một quốc gia thành viên LHQ, chúng tôi cũng đang đẩy mạnh các nỗ lực quốc gia và quốc tế. Có thể thấy, chúng tôi đã thành lập Ủy ban Kinh tế về Nước Toàn cầu nhằm xem xét các chính sách, phương pháp tiếp cận và hợp tác mới, vượt xa tư duy kinh tế truyền thống để thay đổi hoàn toàn cách hiểu, đánh giá và quản lý nước. Bên cạnh đó, chúng tôi cũng sẽ đầu tư vào dữ liệu tốt hơn để cải thiện khả năng ứng phó với các thảm họa liên quan đến nước, tăng cường khả năng tiếp cận với nước và vệ sinh đến những người bị bỏ lại phía sau, đồng thời đầu tư nhiều hơn vào các giải pháp nhằm giải quyết vấn đề biến đổi khí hậu, nạn đói và mất đa dạng sinh học.

Lê Thảo (Lược dịch từ UN News)