Nghe nhiều chuyện kể về Bản Đôn (Buôn Đôn- Đak Lăk), tôi thấy lạ và nóng lòng muốn biết thực hư. Nhưng khi về tới nơi này, tôi vỡ lẽ những điều mình biết được cũng chỉ còn lơ mơ lắm. Cách hơn trăm năm trước Bản Đôn chính là một trung tâm giao thương sầm uất của biên giới ba nước Việt - Lào - Miên. Nay Bản Đôn còn đông vui hơn.
Chuyện vua Voi xây kho khổng lồ trong rừng để chứa vàng bạc, bị thực dân vay Pháp rồi quỵt hàng trăm ché bạc, và cảm động nhất là vua Voi đem rất nhiều báu vật ủng hộ kháng chiến đã trở thành huyền thoại đáng tự hào của người Tây Nguyên. Nhưng đó mới chỉ là một phần trong số của cải trong kho báu khổng lồ được vua Voi cất giữ. Có điều, đến nay không ai biết chính xác kho báu được vua Voi chôn giấu nằm ở đâu giữa đại ngàn Tây Nguyên hùng vĩ, bao la?
Cho đến tận ngày nay, nhiều người trong dòng họ nhà K'Nul vẫn tin rằng vị 'Vua voi' Y Thu (SN 1829, ông tổ của nghề săn bắt và thuần hóa voi-PV) giàu có đến mức phải xây cả một cái kho để chứa vàng bạc, ngà voi cùng vô vàn trang sức quý hiếm. Tuy nhiên, sau ngày Y Thu mất đi cùng với sự tàn phá của chiến tranh đã khiến kho báu khổng lồ đó mất tích giữa những cánh rừng hoang sơ, bí ẩn.
Câu chuyện về 'vua Voi' Y Thu K'nul - ông tổ của nghề săn bắt, thuần dưỡng voi rừng được người bản Đôn (xã Krông Na, huyện Buôn Đôn, tỉnh Đắk Lắk) truyền tụng với màu sắc sử thi huyền bí. Không chỉ là người khai sáng ra bản Đôn, ông Y Thu K'nul còn được coi là vị Vua của kho báu khổng lồ hiện vẫn đang chôn giấu bí mật đâu đó trong lòng đại ngàn Tây Nguyên...
Có những người con đại ngàn Tây Nguyên hằng ngày nỗ lực vươn lên để trở thành tấm gương sáng về khát vọng làm giàu; đau đáu tình yêu với văn hóa bản địa… Mỗi người một mơ ước, nhưng tựu chung lại, họ đã và đang làm đẹp thêm cuộc đời này, tô đẹp thêm nét văn hóa của người Ê Đê.
Thuốc Amakong được đồn đại có tác dụng bổ thận tráng dương nên ai đến với Tây Nguyên cũng muốn mua vài thang về… chiều lòng vợ. Chính bởi lượng người mua quá lớn khiến bài thuốc gia truyền này được làm giả nhan nhản ngay giữa trung tâm TP.Buôn Ma Thuột (Đắk Lắk) và cả vùng Buôn Đôn - quê hương vua voi Ama Kông.
Nhiều người ở huyện Kbang tin rằng, ông Đinh Phơ (làng La Hách, xã Krong) nắm trong tay một phương thuốc bổ thận tráng dương bí truyền. Lý do thì nhiều nhưng thuyết phục nhất là bởi ông Phơ có 2 vợ, 17 người con, trong đó có cặp con trai sinh đôi khi ông đã ở tuổi… 79.
Ama Kông nổi tiếng cả rừng núi Tây Nguyên với huyền thoại săn được gần 300 con voi, trong đó có ba con voi trắng quý hiếm.
Qua đơn thư phản ảnh, hiện nay vị thuốc gia truyền của gia tộc Ama Kông bị làm giả và bán tràn lan trên thị trường cả nước, đặc biệt tại tỉnh Đăk Lăk, thủ phủ của vùng Tây Nguyên.