Rực rỡ sắc xuân làng Vị Khê 800 năm tuổi: Quất trĩu quả, đào thắm nụ đợi Tết về

Người dân đang thực hiện tuốt lá đào, theo kinh nghiệm người trồng đào, tuốt lá đúng thời điểm quyết định phần lớn khả năng hoa nở đúng dịp Tết.

Theo ông Lê Quốc Đạt, Phó Chủ tịch Hội Nông dân phường Vị Khê, năm nay là năm nhuận nên cây đào có thêm khoảng một tháng sinh trưởng so với mọi năm. Nhờ đó, nụ đào sẽ già hơn, khả năng cao nở đúng dịp Tết. Xét về chất lượng, đào hoa và cây cảnh năm nay đều đẹp hơn.

Tại vườn đào của anh Nguyễn Mạnh Chiến (tổ dân phố Đồng Tiến, phường Vị Khê), nhiều gốc đào cổ thụ, đào cành lớn được chăm sóc kỹ lưỡng, dáng thế cân đối. Theo anh Chiến, gia đình hiện trồng và kinh doanh đào theo bốn phân khúc: đào to, đào cổ thụ; đào cành to có thể chơi cả cây hoặc cắt cành; đào cành nhỏ phục vụ nhu cầu cắm phòng khách, bàn thờ gia tiên; và đào ta - trồng từ nhỏ, ghép và chăm sóc lâu năm để tạo dáng hoàn chỉnh.

Theo người dân, năm nay mưa nhiều nhưng bà con đã có kinh nghiệm phòng chống ngập nên ảnh hưởng không lớn. Đáng lo nhất là thời tiết cuối năm ấm hơn trung bình, cộng với năm nhuận khiến cây đào già hơn, nụ chắc hơn, đòi hỏi việc tuốt lá phải tính toán rất cẩn trọng để hoa nở đúng Tết.

Theo kinh nghiệm của người trồng đào lâu năm, tuốt lá quyết định tới 90% khả năng hoa nở đúng dịp. Nếu các năm trước thường tuốt lá từ khoảng 20/10 âm lịch, thì năm nay, bà con phải tuốt muộn hơn, bắt đầu từ mùng 5/11 âm lịch và kéo dài đến cuối tháng. Cùng với đó, người trồng phải theo dõi sát dự báo thời tiết, ứng dụng khoa học kỹ thuật trong điều chỉnh chế độ chăm sóc, bón phân, hãm nước phù hợp.

Không chỉ đào, quất cảnh Nam Phong năm nay cũng ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực. Anh Đào Đình Tuyên, chủ nhà vườn Đào Tuyên, phường Vị Khê cho biết, xu hướng chơi quất Tết đang chuyển dần sang dòng bonsai, tiểu cảnh, phù hợp với không gian sinh hoạt hiện đại. Thị trường khá sôi động, lượng khách đến tham quan, mua và thuê quất tăng so với năm trước. Đáng chú ý, nhiều khách lựa chọn hình thức thuê quất chơi Tết, sau đó gửi lại nhà vườn chăm sóc để tiếp tục sử dụng cho năm sau.

Cũng theo anh Tuyên, năm nay thời tiết hanh khô, việc chăm sóc quất gặp nhiều khó khăn. Tuy nhiên, khách từ các địa phương lân cận như Thái Bình, Hải Phòng về Nam Phong mua quất khá đông, cho thấy nhu cầu thị trường vẫn duy trì”, anh Tuyên cho biết.

Giới thiệu về dòng quất cổ, anh Đào Đình Tuyên cho biết thêm, những cây quất có tuổi đời trên 20 năm, tán cao hơn 2m hiện chủ yếu được các nhà vườn cho thuê nhằm giữ gốc và chăm sóc lâu dài. Giá bán quất cổ dao động khoảng 17–18 triệu đồng/cây, trong khi giá thuê phổ biến từ 14–15 triệu đồng/cây. Bên cạnh đó, các dòng quất bonsai, tiểu cảnh nhỏ gọn cũng được nhiều gia đình lựa chọn nhờ tính thẩm mỹ cao và dễ bố trí trong không gian sinh hoạt.

Những ngày cận Tết, các vườn đào, quất tại phường Vị Khê (Ninh Bình) tấp nập khách đến tham quan, lựa chọn cây chơi xuân.

Nhiều gốc đào cổ thụ, đào thế được chăm sóc kỹ lưỡng, sẵn sàng phục vụ khách thuê và mua chơi Tết.

Anh Nguyễn Thành Nam, chủ vườn quất tại phường Vĩnh Khê, tỉnh Ninh Bình cho biết, năm nay quất được mùa, quả to, đều, lá xanh đẹp, thiên tai hầu như không ảnh hưởng. Chi phí nhân công, vật tư có tăng khiến giá thị trường nhích nhẹ, nhưng mức tăng không cao và vẫn phù hợp giá trị chơi cây.

Cũng theo anh Nguyễn Thành Nam, dù quất năm nay được mùa, các nhà vườn ở đây vẫn không lo về đầu ra bởi thương hiệu quất Nam Phong đã có chỗ đứng trên thị trường. Hơn nữa, mỗi hộ dân chỉ trồng vài sào nên lượng cây đưa ra thị trường không nhiều. Về thị hiếu, quất cỡ lớn thường được các cơ quan, doanh nghiệp cũng như đình, chùa, nhà thờ lựa chọn. Còn các hộ gia đình chủ yếu chọn quất cỡ trung và nhỏ, phù hợp với không gian trưng bày.

Về giá cả, các hộ trồng đào, quất cho biết chi phí đầu vào năm nay tăng mạnh, từ nhân công, phân bón đến thuốc bảo vệ thực vật, mức tăng khoảng 30% so với năm trước. Dù vậy, giá bán chỉ tăng nhẹ nhằm giữ ổn định thị trường và sức mua. Đáng chú ý, sức mua từ khối cơ quan, công sở giảm khoảng 1/3 do sắp xếp lại đơn vị hành chính, trong khi nhu cầu của người dân vẫn khá ổn định, đặc biệt là phân khúc đào cành nhỏ. Hiện lượng đào cành nhỏ đã tiêu thụ đạt khoảng 70 - 80%, giá phổ biến từ 200 - 300 nghìn đồng/cành.

Người trồng quất phải thường xuyên theo dõi thời tiết, điều chỉnh chế độ tưới, bón để cây sai quả, xanh lá. Cũng theo chính quyền địa phương, phường Vị Khê có lợi thế là làng nghề truyền thống trồng đào, quất và cây cảnh. Thời gian qua, địa phương khuyến khích bà con đẩy mạnh bán hàng qua các nền tảng trực tuyến như Facebook, Zalo, fanpage…, giúp mở rộng thị trường tiêu thụ. Bên cạnh đó, phường đang xây dựng ý tưởng tổ chức khu hội chợ trưng bày, giới thiệu sản phẩm làng nghề, tạo không gian tập trung cho người dân buôn bán, quảng bá sản phẩm.

Với mẫu mã đa dạng và kinh nghiệm lâu năm của người trồng, đào, quất cảnh Nam Phong - Vị Khê được kỳ vọng sẽ tiêu thụ tốt trong những tuần cận Tết, mang lại thu nhập ổn định và một cái Tết đủ đầy cho bà con làng nghề.

Vân Hồng-CTVTrần Hồng/VOV.VN