Phấn đấu năm 2030 không còn thôn, bản đặc biệt khó khăn
Sau sắp xếp, toàn tỉnh Điện Biên có 888 thôn, bản, tổ dân phố, giảm 558 đầu mối so với trước đây. Đến nay, tỉnh đã rà soát, xác định cụ thể địa bàn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, thôn, bản đặc biệt khó khăn giai đoạn 2026 - 2030. Kết quả cho thấy, 100% thôn, bản, tổ dân phố trên địa bàn tỉnh thuộc khu vực miền núi; 818 thôn, bản, tổ dân phố thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số và có 632 thôn, bản, tổ dân phố thuộc diện đặc biệt khó khăn.
Điện Biên đặt mục tiêu đến năm 2030 cơ bản không còn thôn, bản đặc biệt khó khăn. Sau khi các đơn vị dân cư được tổ chức lại, quy mô thôn, bản thay đổi, số hộ và nhân khẩu tăng lên, trong khi những hạn chế về hạ tầng, sinh kế, điều kiện tiếp cận các dịch vụ thiết yếu ở nhiều nơi còn khó khăn. Xác định đúng địa bàn khó khăn là căn cứ để tỉnh phân bổ nguồn lực có trọng tâm, ưu tiên đầu tư, tránh dàn trải.
Bản Pa Hua, xã Núa Ngam được thành lập mới trên cơ sở sáp nhập các bản Công Binh, Hát Tao và Pá Hẹ. Sau sáp nhập, bản có 126 hộ, 516 nhân khẩu, chủ yếu là đồng bào dân tộc Thái. Pa Hua thuộc diện đặc biệt khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Từ 3 bản cũ hình thành một bản mới có quy mô dân cư lớn hơn, việc tổ chức đời sống cộng đồng, quản lý dân cư và đầu tư cơ sở hạ tầng đặt ra những yêu cầu mới. Tuy nhiên, những khó khăn ở các bản trước đây chưa thể giải quyết trong một sớm một chiều.
Anh Lò Văn Chính, người dân bản Pa Hua cho biết, sau sáp nhập, bản có quy mô dân cư lớn hơn nhưng đời sống của người dân còn nhiều khó khăn. Cơ sở hạ tầng phục vụ sinh hoạt, sản xuất thiếu và chưa đồng bộ, trong khi điều kiện phát triển kinh tế của nhiều hộ gia đình hạn chế. Người dân mong muốn các cấp, ngành tiếp tục quan tâm đầu tư những công trình thiết yếu, nhất là giao thông, thủy lợi và các hạng mục phục vụ sản xuất, qua đó tạo điều kiện để người dân ổn định cuộc sống, từng bước nâng cao thu nhập.
Ở xã biên giới Mường Nhà hiện có 21 thôn, bản, trong đó 17 thôn, bản thuộc diện đặc biệt khó khăn như: Loọng Ngua, Mường Ló, Na Chén... Địa bàn rộng, giao thông khó khăn, điều kiện sản xuất và tiếp cận các dịch vụ thiết yếu chưa đồng đều khiến việc nâng cao đời sống người dân cần thêm nhiều nguồn lực.

Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Mường Nhà tổ chức tập huấn, hướng dẫn hội viên bản Xẻ kỹ thuật sản xuất nông nghiệp.
Ông Đặng Văn Tuấn, Chủ tịch UBND xã Mường Nhà cho biết, với số lượng thôn, bản đặc biệt khó khăn chiếm tỷ lệ cao, nhu cầu đầu tư hạ tầng, hỗ trợ sản xuất và tạo sinh kế cho người dân là rất lớn. Trong khi nguồn lực của địa phương còn hạn chế, việc xác định đúng những nhu cầu cấp thiết có ý nghĩa quan trọng để tránh đầu tư dàn trải. Xã sẽ rà soát từng địa bàn, lựa chọn những công trình, phần việc có tác động trực tiếp đến đời sống, sản xuất, từ đó tập trung nguồn lực đầu tư theo thứ tự ưu tiên.
Sau sắp xếp, toàn tỉnh giảm từ 1.446 xuống còn 888 thôn, bản, tổ dân phố. Một thôn, bản mới có quy mô dân cư lớn hơn, địa bàn rộng hơn và nhu cầu đầu tư về giao thông, điện, nước, trường học, y tế, thủy lợi cũng lớn hơn. Vì vậy, việc tỉnh xác định cụ thể 632 thôn, bản, tổ dân phố thuộc diện đặc biệt khó khăn giai đoạn 2026 - 2030 không chỉ là một bước rà soát về mặt hành chính. Đây là cơ sở quan trọng để các chính sách được triển khai đúng địa bàn, đúng đối tượng; đồng thời giúp các địa phương chủ động xây dựng kế hoạch phát triển phù hợp với điều kiện thực tế.
Thực tế những năm qua cho thấy, khi nguồn lực được ưu tiên đúng địa bàn, diện mạo vùng khó khăn có nhiều chuyển biến. Từ nguồn lực của Trung ương và địa phương, hàng loạt công trình giao thông, điện lưới, thủy lợi, trường học, trạm y tế đã được đầu tư tại các thôn, bản đặc biệt khó khăn. Giai đoạn 2021 - 2025, toàn tỉnh đã đầu tư 1.129 công trình hạ tầng kinh tế - xã hội ở các thôn, bản đặc biệt khó khăn. Cùng với đó, hơn 395.000 lượt hộ dân được hỗ trợ vay vốn phát triển kinh tế, tạo sinh kế, nâng cao thu nhập.

Một góc bản đặc biệt khó khăn Pu Cai, xã Pu Nhi.
Tỉnh Điện Biên đặt mục tiêu đến năm 2030 cơ bản không còn thôn, bản đặc biệt khó khăn. Đây là mục tiêu lớn trong điều kiện nguồn lực đầu tư còn hạn chế, địa hình chia cắt, nhiều địa bàn vùng cao còn thiếu hạ tầng thiết yếu và đời sống người dân chưa đồng đều. Muốn đạt mục tiêu, trước hết phải biết chính xác nơi nào còn khó khăn, khó khăn ở mức độ nào và người dân đang cần gì. Từ danh sách địa bàn khó khăn, các chương trình, dự án có thể được bố trí theo thứ tự ưu tiên; nguồn lực được tập trung vào những công trình có tác động trực tiếp đến đời sống và sản xuất của người dân.
Xác định đúng địa bàn khó khăn là điểm khởi đầu để hành trình giảm nghèo và phát triển bền vững đi đúng hướng. Với 632 thôn, bản đặc biệt khó khăn đã được rà soát, nhận diện cụ thể, Điện Biên có cơ sở để tập trung nguồn lực, đầu tư đúng trọng tâm, tạo sinh kế và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân. Mục tiêu đến năm 2030 cơ bản không còn thôn, bản đặc biệt khó khăn là chặng đường còn nhiều thách thức, nhưng cũng là kỳ vọng ngày càng thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các địa bàn, để không ai bị bỏ lại phía sau.

