Kể lại hành trình đi tìm hài cốt liệt sĩ Lê Văn Bồ, anh Lê Văn Toàn ở phường Thanh Miếu, tỉnh Phú Thọ vẫn không khỏi xúc động. Hành trình ấy được chắp nối từ những dòng thông tin ít ỏi trên giấy báo tử, ký ức đồng đội, sự sẻ chia của người dân.
Có những cuộc tìm kiếm phải dừng lại vì nhân chứng cuối cùng đã qua đời. Có những cánh rừng không còn trên bản đồ. Có những địa danh đã đổi tên. Khi ký ức của con người đi đến giới hạn, khoa học đã 'chỉ đường' nối lại những cuộc chia ly.
Hơn 50 năm sau ngày người lính Nguyễn Thanh Bình hy sinh, cựu binh Võ Văn Toản vẫn nhớ từng dấu tích nơi chôn cất đồng đội. Từ những nét vẽ bằng ký ức, một hành trình tìm kiếm lại bắt đầu.
Đau đáu, day dứt khi mình được trở về lành lặn còn đồng đội nằm lại nơi chiến trường, cựu chiến binh Trần Văn Phúc đã nhiều đêm mất ngủ, trong lòng canh cánh nỗi lo 'làm sao để đưa hài cốt đồng đội về quê nhà'. Nỗi day dứt ấy đã thôi thúc ông nhiều lần hành quân về chiến trường xưa, phác họa lại bản đồ trong trí nhớ và góp phần tìm kiếm 14 hài cốt liệt sĩ.
Trong hàng trăm dòng thông tin được sàng lọc, đối chiếu để phục vụ Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ ở Đà Nẵng, một ngày cuối tháng Năm, một người lính Quân khu 5 và là cựu chiến binh mang một tập hồ sơ dày cộp đến cung cấp thông tin nơi nghi có mộ liệt sĩ.
Từ những cuốn sổ tay chiến trường, cựu chiến binh Nông Hải Dự đã dành thời gian tìm kiếm, kết nối thông tin để đưa các liệt sĩ trở về quê mẹ.
Hơn 20 năm qua, Anh hùng Lực lượng vũ trang (LLVT) Nhân dân, Trung tá Nguyễn Thiện Tỉnh (phường Phù Vân, Ninh Bình) nhiều lần trở lại chiến trường xưa ở Quảng Trị để thực hiện lời hứa với những đồng đội đã ngã xuống.
Tiếng chuông ấy lặp đi lặp lại suốt nhiều năm trong giấc mơ đã dẫn bà Nguyễn Thị Tâm (xã Vân Tụ, Nghệ An) trên 13 chuyến xe vào Quảng Trị đi tìm người anh trai hy sinh từ mùa hè đỏ lửa năm 1972.