Máy bay Iran rơi do Mỹ cấm vận?

Ngày 10-1, chính quyền tỉnh West Azerbaijan (Iran) thông báo tổ chức ba ngày để tang tưởng nhớ các nạn nhân trong tai nạn máy bay.

Đêm hôm trước đó, một máy bay Boeing 727 của hãng hàng không quốc gia Iran Air chở 105 người bay tuyến nội địa từ thủ đô Tehran đến Uroumieh thuộc tỉnh West Azerbaijan (cách Tehran 700 km) đã rơi xuống một cánh đồng cách sân bay Uroumieh 15 km.

Do tuyết rơi nhiều, máy bay đã hoãn cất cánh hai lần trong vòng một giờ, sau đó cất cánh lúc 6 giờ tối và dự kiến đáp xuống sân bay Uroumieh 1 tiếng 45 phút sau. Tuy nhiên, 10 phút trước khi đáp, máy bay lâm nạn. Máy bay gãy thành nhiều khúc nhưng không phát nổ, nếu không số thương vong sẽ còn cao hơn.

Dân địa phương đã khẩn trương đưa những người bị thương đi cấp cứu và thông báo cho chính quyền. Do tuyết rơi dày đến 70 cm, sương mù dày đặc và trời tối, lực lượng cứu hộ và dân địa phương rất vất vả để cứu những người bị nạn.

Lực lượng cứu hộ tìm cứu nạn nhân trong điều kiện tuyết rơi dày đặc. Ảnh: AP

Hiện thời Iran thiên về khả năng thời tiết xấu là nguyên nhân dẫn đến tai nạn. Hãng tin Mehr News (Iran) dẫn lời phó tỉnh trưởng tỉnh West Azerbaijan cho biết trong cuộc đàm thoại cuối cùng với đài kiểm soát không lưu sân bay Uroumieh, phi công thông báo máy bay gặp trục trặc kỹ thuật và phi công cố gắng hạ cánh lần thứ hai.

Hãng tin Isna (Iran) dẫn nguồn từ Bộ Giao thông Iran cho biết theo các nhân chứng, do thời tiết xấu, phi công trưởng không thể hạ cánh nên muốn quay trở lại Tehran nhưng vì lý do nào đó chưa rõ, máy bay đã rơi. Bộ trưởng Bộ Giao thông Hamid Behbahani giải thích rõ hơn phi công muốn quay lại Tehran vì tầm nhìn kém (dưới 800 m).

Theo báo Payvand Iran News ngày 9-1, trong hai thập niên trở lại đây, tai nạn máy bay dân dụng ở Iran đã tăng gấp năm lần so với thập niên 1980. Nguyên nhân chính do máy bay đang khai thác đã cũ lại không được bảo dưỡng tốt. Do Mỹ cấm vận nên Iran rất khó mua phụ tùng thay thế.

Hãng Boeing không còn sản xuất thế hệ máy bay Boeing 727 từ năm 1984. Hãng hàng không Iran Air chủ yếu khai thác máy bay của hãng Boeing (Mỹ) và hãng Airbus (Pháp). Phần lớn máy bay đều mua từ những năm 1970.

Hồi tháng 3-2010, Liên minh châu Âu đã cấm tất cả máy bay Boeing và một số máy Airbus của hãng hàng không Iran Air bay trên không phận châu Âu vì không bảo đảm an toàn bay.

Nhiều công ty tư nhân đã sử dụng máy bay Tupolev của Nga khai thác các tuyến nội địa. Tuy nhiên, Iran đã quyết định đến giữa năm 2011 là hạn chót cấm loại máy bay này vì tai nạn xảy ra quá nhiều. Iran cũng đã thông báo kế hoạch cải tiến và hiện đại hóa mạng lưới hàng không dân dụng tư nhân, tăng cường mua máy bay cũ của các nước phương Tây nhưng mới hơn so với các đội bay hiện tại.

ĐĂNG KHOA - HOÀNG DUY (Theo AFP,Xinhua, Reuters, Guardian)