A dua

Đầu làng cuối phố xuất hiện một câu chuyện, thế là họ mang ra đàm tiếu. Có người hiểu biết thì bênh vực, phân bua trắng đen, phải trái hoặc chí ít cũng nên cân nhắc xem có nên đưa ra bàn tán hay không. Nhưng hầu hết là theo đám đông a dua “ném đá”… người trong cuộc. Cả tuần nay, đi đâu cũng nghe người này, chỗ kia bàn tán chuyện một giảng viên đại học thổ lộ chuyện tình cảm với người chồng đẹp trai trên trang cá nhân facebook, hay nam huấn luyện viên thể hình bán dâm... Mở mạng ra xem thì hỡi ôi, cộng đồng bàn luận “mổ xẻ” các tình tiết trong câu chuyện như kiểu chuyện đó ảnh hưởng đến cá nhân mình vậy. Vẫn biết, mỗi người một quan điểm, nhưng hầu hết a dua theo đám đông… người người chia sẻ với thái độ, tinh thần nhiếc móc, chỉ trích anh chồng và cảm thương cho thân phận cô giảng viên; dùng nhiều lời lẽ cay độc dè bỉu chàng huấn luyện viên thể hình nọ.

Có những người có khi cũng chẳng hiểu rõ về sự tình, cũng bày tỏ bằng một câu bình luận đầy uất ức để miệt thị người trong cuộc. Không ít người còn “tô vẽ” thêm cho câu chuyện nhiều màu sắc sinh động mà người chịu trận chính là khổ chủ. Hoặc cũng không ít trường hợp mắc bệnh “võ đoán”, nhìn thấy hiện tượng mà không hiểu rõ bản chất của sự việc, cũng chỉ “nghe nói” như vậy và cũng dành thời gian nhàn rỗi để bàn tán, lên án người khác theo kiểu quy chụp. Đấy là còn chưa kể, túm tụm lại và bình phẩm chuyện nhà người ta như chuyện nhà mình… trong cuộc bình phẩm ấy, không ít người “té nước theo mưa”, làm cho câu chuyện trở lên ly kỳ hấp dẫn hơn, trầm trọng hơn, thậm chí nâng cao quan điểm. Đơn giản có không ít trường hợp đã phải chịu hình thức phạt tiền khi a dua phát ngôn thiếu trách nhiệm, không đúng sự thật về dịch Covid-19 gây nhiễu thông tin, hoang mang dư luận…

Đấy chỉ là những vấn đề nhỏ, những câu chuyện thường nhật trong đời sống xã hội. Nhìn một cách rộng hơn, khi ở đó có những vấn đề liên quan đến chính trị, tư tưởng, nếu cứ a dua để bày tỏ quan điểm theo những mục đích xấu trên “cái chợ thông tin” mạng xã hội ấy thì thật nguy hiểm. Bởi, lợi dụng căn bệnh a dua, các thế lực thù địch, phản động đã tung ra những thông tin trái chiều trên không gian ảo, gây ảnh hưởng xấu đến dư luận xã hội, dẫn dắt dư luận theo những mục đích xấu, thậm chí là mục đích chống phá Đảng và Nhà nước. Cũng chính vì a dua, nhiều người đã vô tình phụ họa theo những nhận thức lệch lạc, quan điểm sai trái mà không hay biết…

Những góp ý chân thành trên tinh thần xây dựng là rất tốt, nếu suy xét thấu đáo mọi vấn đề và đứng vào vị trí của nhau để hiểu, nhận diện vấn đề, để cảm thông với nhau. Nên chăng, khi đóng góp, phản biện xã hội hãy theo chiều hướng tích cực, làm cho xã hội tốt lên, chứ đừng nên a dua “hội đồng”, dù hữu ý hay vô tình, nhiều khi cũng làm tổn thương những người được đưa ra bình phẩm, hoặc việc làm, hành động của một ai đó bị chỉ trích bởi những quan điểm cá nhân. Rộng hơn, khi tiếp nhận thông tin, trước những vấn đề phức tạp, nhạy cảm, nên sàng lọc, tỉnh táo để suy xét vấn đề một cách thấu đáo và có những ứng xử văn minh mỗi khi đưa ra phát ngôn trong cuộc sống hoặc thận trọng bình luận, bày tỏ quan điểm cá nhân trong thế giới phẳng để không bị rơi vào cái bẫy thông tin xấu, độc…