Hình thành từ những năm 1870, muối Tuyết Diêm (thị xã Sông Cầu, Phú Yên) nức tiếng xa gần. Muối ở đây mịn trắng, có vị mặn đậm đà nhưng không chát.
Sau hàng chục năm, đến giờ tôi vẫn nhớ hình ảnh những chiếc bánh tro màu hổ phách thật ngon mắt xếp trên đĩa, chính giữa là khoanh lá chuối cuộn tròn đựng đường cát trắng. Đó là loại bánh mà mẹ tôi thường làm những dịp giỗ, Tết.
Bánh chưng đen không những mang đậm hương sắc núi rừng vùng cao, mà còn thể hiện sự sáng tạo và thành kính của người dân tộc Tày với tổ tiên của mình mỗi dịp Tết đến xuân về.
Tương tự như bánh chưng, bánh giầy của đồng bào Kinh không thể thiếu trong dịp Tết Nguyên đán, bánh Khẩu Xén là món bánh không thể thiếu trong các món ăn ngày Tết của người Thái trắng.
Tháng 12-2019, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ra quyết định công bố Lễ hội Ada Koonh của người Pa Cô, huyện A Lưới, tỉnh Thừa Thiên Huế vào danh mục lễ hội truyền thống di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Đây là lễ hội mừng lúa mới quan trọng nhất trong một năm của đồng bào Pa Cô.
Chẳng thể nhớ được bánh ngũ sắc Thị Cầu (Bắc Ninh) có từ khi nào, chỉ biết cứ vào dịp lễ, Tết, hội hè người ta mới làm bánh để mời họ hàng, quan khách.
Là một món ăn truyền thống của người Việt Nam, bánh chưng được ví như linh hồn của bữa cơm ngày trọng đại, đặc biệt là ngày Tết. Nếu như bánh chưng vuông xanh là nét đẹp ẩm thực ngày Tết của người Kinh với nhiều ý nghĩa tầng lớp thể hiện triết lý âm dương, sinh sôi nảy nở của vũ trụ thì bánh chưng đen của đồng bào Tày ở Lào Cai lại độc đáo về nguyên liệu chế biến, giá trị về y học và hình thức gói bánh.
Anh nói tôi không cần phải chào hỏi bất kỳ ai trong gia đình anh. Người duy nhất xứng đáng được chào hỏi là mẹ anh, thì bà đã qua đời.
Bánh Khẩu xén thông thường có 4 màu là trắng, đỏ, vàng, tím, được tạo ra từ các nguyên liệu hoàn toàn tự nhiên. Màu tím là màu nếp cẩm, màu xanh là màu lá dứa, màu cam là màu của gấc, còn màu trắng là màu nguyên thủy của gạo, sắn.
Khi nghe đến những địa danh như làng Cốm Vòng hay làng bún Phú Đô, bánh cuốn Thanh Trì là tôi lại tưởng tượng ra những nơi rất xa xôi. Nhưng bây giờ thì không hẳn, đó chỉ là những gì còn vương trong ký ức.
Cứ độ cuối thu, khi số thóc tẻ đã kín bồ, người dân quê tôi mới bắt đầu rục rịch thu hoạch lúa nếp. Mỗi nhà có độ gần một sào lúa nếp nên khi thu hoạch ai cũng đủng đỉnh, không vội vàng như vào chính vụ. Chiều tà, đôi lúc mới bắt gặp một chiếc xe chở lúa về, hương lúa nếp mới thoang thoảng khắp ngõ nhỏ.
Vùng cao những ngày vào thu, nắng không còn bỏng rát, bầu trời cũng trở nên cao và xanh hơn, ấy cũng là lúc những bông lúa trên nương dần chắc hạt, gọi tay người hái mang về. Dù không được trồng nhiều, nhưng lúa nương quả thực không phải thứ để người ta có thể lãng quên, cây lúa kiên trì bám vào những triền dốc, đem về những 'hạt vàng' cho bà con vùng cao.
Năm ngoái, cơ quan Bộ Ngoại giao đến thăm nhà tôi vào dịp tết. Chủ rót ra những chén chè xanh 'đặc cắm tăm', mời cùng những thanh bánh cáy đẹp lạ mắt. Vậy mà khách tấm tắc khen ngon rồi thú thực: 'Thấy thi vị hơn rượu ngoại, kẹo lai', và hẹn hò sang năm nhờ đặt mua bánh cáy.
Nắng to, kéo dài, sông Giăng cạn nước, người dân các xã ven sông kéo nhau đi bắt hến - một loại đặc sản của địa phương