Những ngày tháng tư lịch sử, khi cả nước đang nô nức chuẩn bị kỷ niệm 50 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2025), chúng tôi có dịp gặp và trò chuyện với các cựu chiến binh (CCB) ở thị trấn Tân Uyên (huyện Tân Uyên), những người trực tiếp tham gia chiến đấu trên chiến trường miền Nam. Tinh thần bất khuất và khí thế hùng tráng khi nhớ về Đại thắng mùa Xuân năm 1975 vẫn in đậm trong tâm trí những người lính năm xưa.
Ngày 19/4/1975, Ủy ban quân quản vào tiếp quản Phan Thiết. Ta bao vây chia cắt quân địch trong thị xã Xuân Lộc. Sư đoàn ô-tô 571 Bộ Tư lệnh Trường Sơn đưa toàn bộ đội hình Quân đoàn 1 tới vị trí tập kết Đồng Xoài.
Đa phần các cơ quan báo Đảng địa phương trong cả nước đều được gắn với tên tỉnh hoặc thành phố đó. Tuy nhiên ở tỉnh Mỹ Tho trước kia và Tiền Giang ngày nay, hơn 50 năm qua, cơ quan ngôn luận của Đảng bộ tỉnh lại được đặt tên là 'Báo Ấp Bắc' - một địa danh cấp thôn/ấp. Bởi nơi đây chính là niềm tự hào, là nơi diễn ra trận đánh và giành chiến thắng có ý nghĩa quan trọng trong quá trình trưởng thành cũng như phương thức tác chiến của lực lượng vũ trang miền Nam chống lại kẻ thù xâm lược với phương tiện và vũ khí chiến tranh tối tân bậc nhất thời đại khi ấy.
Ngày 17/4/1975, Đại tướng Võ Nguyên Giáp gửi điện cho Bộ Chỉ huy Chiến dịch Hồ Chí Minh nói rõ về nhiệm vụ đánh phá các sân bay của địch. Chiến trận tại Xuân Lộc-Long Khánh diễn ra ác liệt.
Ðại tướng, Tổng tư lệnh Võ Nguyên Giáp gửi điện cho Bộ Chỉ huy chiến dịch Hồ Chí Minh, nêu rõ nhiệm vụ đánh phá sân bay Biên Hòa, Tân Sơn Nhất, Cần Thơ có tác dụng lớn, làm tê liệt không quân địch.
Chiến tranh có thể rèn người ta theo 2 hướng: Hoặc làm cho ta cứng rắn và vô tình hoặc làm cho ta dễ xúc cảm, dễ yêu thương...
Chiến dịch Tây Nguyên mở đầu cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975 nhằm tiêu diệt một bộ phận sinh lực địch, giải phóng các tỉnh Nam Tây Nguyên, tạo bước ngoặt quyết định cho cuộc Tổng tiến công giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước. Một trong những nhân tố quan trọng góp phần vào thắng lợi của chiến dịch, đó là nghệ thuật quân sự đặc sắc đến đỉnh cao.
Trong những ngày tháng 4 lịch sử, các chiến sĩ của Lữ đoàn 316 Đặc công - Biệt động năm xưa bồi hồi nhớ lại trận đánh chiếm, bảo vệ cầu Rạch Chiếc để đón đoàn quân giải phóng tiến vào Sài Gòn.
Ngày 30/4/1975 là mốc son chói lọi trong lịch sử chống đế quốc, là đóng góp vĩ đại của Việt Nam cho thế giới và phong trào chủ nghĩa xã hội, cổ vũ những quốc gia chưa giành độc lập có thêm động lực và niềm tin, cung cấp bài học kinh nghiệm đấu tranh chống thực dân, đế quốc của nhân dân tiến bộ trên thế giới.
Sau khi thất thủ ở Tây Nguyên, Huế, Đà Nẵng và nhiều địa bàn trọng yếu tại các tỉnh dọc Duyên hải miền Trung, chính quyền Việt Nam Cộng hòa hốt hoảng tìm mọi cách trấn giữ Sài Gòn. Chúng vội vã xây dựng một tuyến phòng thủ mạnh ở Phan Rang, hô hào 'tử thủ' để bảo vệ Sài Gòn từ xa, với ý đồ lập 'lá chắn thép' ở đây để chặn đường bộ, đường biển của quân ta.
Ngày 15/4/1975 là ngày diễn ra trận chiến ác liệt trên mặt trận Phan Rang giữa bộ đội ta với quân địch nhằm tiến tới giải phóng toàn tỉnh Ninh Thuận.
Địa đạo Củ Chi, TP.HCM - công trình quân sự kỳ bí và hùng tráng, minh chứng tinh thần bất khuất của nhân dân trong kháng chiến, đang được đề cử Di sản Thế giới.
Ngày 14/4/1975, Bộ Chính trị đã phê chuẩn đề nghị của Bộ Chỉ huy chiến dịch đặt tên Chiến dịch tiến công giải phóng Sài Gòn-Gia Định là Chiến dịch Hồ Chí Minh.
Ngày 13/4/1975, Bộ Tổng Tư lệnh điện cho Bộ Chỉ huy Chiến dịch Xuân Lộc - Long Khánh chuyển cách đánh.
Ngày 13/4/1975, Bộ Tư lệnh Chiến dịch Sài Gòn-Gia Định đề nghị Bộ Chính trị cho chiến dịch giải phóng Sài Gòn được mang tên Chiến dịch Hồ Chí Minh. Bộ Tổng Tư lệnh điện cho Bộ Chỉ huy Chiến dịch Xuân Lộc-Long Khánh chuyển cách đánh.
Chiến dịch Tây Nguyên mở đầu cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975 nhằm tiêu diệt một bộ phận sinh lực địch, giải phóng các tỉnh Nam Tây Nguyên, mở rộng hành lang nối liền các tỉnh Tây Nguyên với miền Đông Nam Bộ và đồng bằng Khu 5, thực hiện chia cắt chiến lược, tạo cục diện mới, mở ra thời cơ, tạo bước ngoặt quyết định cho cuộc Tổng tiến công giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước. Một trong những nhân tố quan trọng góp phần vào thắng lợi của chiến dịch, đó là nghệ thuật quân sự đặc sắc đến đỉnh cao.
Chiến dịch giải phóng Sài Gòn-Gia Định chính thức đổi tên là Chiến dịch Hồ Chí Minh vào thời gian nào?
Ngày 10/4/1975, Ban Bí thư Trung ương Đảng ra Thông tri số 312-TT/TW yêu cầu toàn Đảng, toàn quân, toàn dân đẩy mạnh tuyên truyền chiến thắng, khơi dậy khí thế cách mạng, thi đua vì miền Nam ruột thịt. Thông tri nhấn mạnh: Phải làm rõ ý nghĩa thắng lợi và trách nhiệm trước tình hình mới, góp phần vào sự nghiệp giải phóng dân tộc.
Sáng 10/4/1975, Quân đoàn 4 tiếp tục tiến công đột phá thị xã Xuân Lộc, chiếm sân bay, đánh Trung đoàn 3 Sư đoàn 18 ngụy, đánh Lữ đoàn dù 1 vừa đổ quân xuống Tấn Phong, mở rộng kiểm soát trong thị xã.
Trong lịch sử chiến tranh, có những chiến dịch diễn ra với quy mô không lớn, trên một không gian hẹp... nhưng ý nghĩa của nó lại đạt tới tầm chiến lược. Chiến dịch Bình Giã là một trong những chiến dịch như vậy!
Sáng 10/4/1975, Quân đoàn 4 tiếp tục tiến công đột phá thị xã Xuân Lộc, chiếm sân bay, đánh Trung đoàn 3 Sư đoàn 18 ngụy, đánh Lữ đoàn dù 1 vừa đổ quân xuống Tấn Phong, mở rộng kiểm soát trong thị xã.
Từ những vùng đất bị cày xới bởi bom đạn của chiến tranh năm xưa, nay Xuân Lộc – Long Khánh, Trảng Bom đã trở thành những địa phương đi đầu trong phát triển kinh tế - xã hội của Đồng Nai nói riêng và cả nước nói chung.
D-21-12R được thiết kế cho các nhiệm vụ tác chiến đa dạng, bao gồm trinh sát, tuần tra, hỗ trợ hỏa lực cho các đơn vị và vô hiệu hóa quân địch cũng như xe bọc thép hạng nhẹ.
Với tầm vóc chiến công của mình, địa đạo Củ Chi đã đi vào lịch sử đấu tranh anh hùng của nhân dân Việt Nam như một huyền thoại của thế kỷ 20 và trở thành một địa danh nổi tiếng trên thế giới.
Thiếu tướng Huỳnh Đắc Hương năm nay đã 106 tuổi, hơn 80 năm cống hiến cho sự nghiệp cách mạng của dân tộc, nhiều năm liền làm chuyên gia giúp đỡ cách mạng Lào tiến hành kháng chiến giải phóng dân tộc.
Phải hẹn rất nhiều lần, tôi mới gặp được người cựu chiến binh, Đại úy Nguyễn Đức Trọng (SN 1956, quê quán xã Long Thành, huyện Yên Thành, Nghệ An, người góp công cùng đồng đội tham gia giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Ông cũng là người xuất hiện trong xe tăng của quân ta tấn công vào Dinh Độc Lập cách đây 50 năm.
'Khi ấy, có lúc nguy nan, đồng chí Phó Chính ủy Trung đoàn 812, Đại tá Nguyễn Văn Tý động viên chúng tôi: Bọn địch đánh núi Dinh thành vôi, các đồng chí sẽ thành tượng đá. Dù sống hay chết, chúng ta đều là những anh hùng của dân tộc này!..', ông Nguyễn Công Binh nhớ lại.
Lâm Đồng thuộc Nam Tây Nguyên, trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ, được chính quyền Sài Gòn chia thành 2 tỉnh: Tuyên Đức (gồm các quận Đơn Dương, Đức Trọng, Lạc Dương, thị xã Đà Lạt) và Lâm Đồng (gồm các quận Bảo Lộc, Di Linh).
Thành công ban đầu của phim 'Địa Đạo: Mặt Trời trong bóng tối' cho thấy phim chiến tranh, phim lịch sử hoàn toàn có thể chinh phục khán giả trẻ. Nhưng để cảm nhận được hết cái hay của phim, bạn hãy lưu ý một vài điều nhé!
Bom đạn của những trận đánh khốc liệt đã cướp đi của ông Nguyễn Văn Toàn (SN 1940, xã Xuân Trường, TP Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng) một con mắt. Chiến tranh còn 'tặng' thêm cho ông hai mảnh đạn đồng. Hơn 50 năm qua, những mảnh đạn ấy đã trở thành một phần chứng tích của lịch sử, song hành cùng cơ thể của người cựu chiến binh quả cảm.
Với tinh thần quyết giành độc lập cho dân tộc, thống nhất non sông, nhân dân và lực lượng vũ trang miền Đông Nam Bộ đã cùng quân và dân cả nước lần lượt đánh bại các chiến lược chiến tranh của đế quốc Mỹ và Chính quyền ngụy để tiến tới tổng tiến công giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.
Là nhà chinh phục thành công, Thành Cát Tư Hãn đã dẫn quân chinh phục được gần 31 triệu km2. Ông nổi tiếng với những chiến thuật tàn bạo, bao gồm lấy dân thường làm lá chắn sống khi giao chiến với quân địch.
Ngày 2/4/1975, ta giải phóng tỉnh Khánh Hòa. Tổng cục Chính trị ra chỉ thị công tác chính trị trước thời cơ chiến lược mới, động viên bộ đội xốc tới giải phóng hoàn toàn miền nam.
Bài 7: Chiến thắng biên giới 1950
Trong bộ phim Địa đạo: Mặt trời trong bóng tối, nhân vật chú Sáu (NSƯT Cao Minh) đã thốt lên câu nói thấm thía khi đối mặt với quân địch: 'Địa đạo là chiến tranh nhân dân, tụi bây không thể nào thắng được'. Dưới lòng đất chật chội và tối tăm, địa đạo trở thành chiến trường khốc liệt nhưng vẫn luôn bừng sáng ngọn lửa kiên trung từ những trái tim yêu nước.
Sáng 2/4, sư đoàn 10 (quân đoàn 3) áp sát phía bắc thành phố Nha Trang; đến 15 giờ, đội hình sư đoàn có xe tăng dẫn đầu tiến vào giải phóng thành phố.
Mùa Xuân 1975, trên chiến trường Phú Yên, quân và dân ta đã đánh trên 400 trận, tổng cộng quân địch bị tiêu diệt, bị thương, bị bắt sống, rã ngũ ra trình diện là 40.432 tên.
Ngày 1/4/1975, quân và dân ta tiến công thần tốc, hoàn toàn giải phóng thị xã Tuy Hòa và toàn tỉnh Phú Yên.
Buôn Ma Thuột thất thủ, Sư đoàn 23 ngụy bị ta tiến công dữ dội, thiệt hại nặng. Trước tình thế khó cứu vãn, Nguyễn Văn Thiệu, Tổng thống ngụy quyền Sài Gòn quyết định rút toàn bộ lực lượng ở Tây Nguyên theo Đường 7 về giữ đồng bằng duyên hải Trung Bộ.
Ngày 31/3/1975: Bộ Chính trị họp, quyết định tổng công kích, tổng khởi nghĩa giải phóng Sài Gòn, ngày 31/3/1996: Kênh truyền hình VTV3 phát sóng chính thức...
Rạng sáng 31/3/1975, tại Bình Ðịnh diễn ra trận công kích toàn diện của ta vào toàn bộ tuyến phòng thủ của địch; tại đảo Lý Sơn (Quảng Ngãi), Ban khởi nghĩa Lý Sơn phát lệnh toàn dân nổi dậy.