Khi đợt rét nàng Bân cuối cùng chạm ngõ, hơi lạnh muộn màng chỉ vừa đủ dịu cái oi nồng đầu hạ, ai đó chợt nhận ra Tết Hàn thực đã đến gần. Giữa nhịp sống hiện đại, của ngon vật lạ có thể dễ dàng tìm mua ở bất cứ đâu, bâng khuâng đôi khi không nằm ở đĩa bánh ngày mùng ba tháng Ba, mà là nỗi nhớ về căn bếp của một thời đã xa.
Tết Hàn Thực là dịp lễ quan trọng của người Việt, nơi người dân cúng bánh trôi, bánh chay lên tổ tiên. Tết Hàn Thực năm 2026 diễn ra ngày 19/4/2026, tức 3/3 Âm lịch.
Giữa núi rừng bản Hua Tạt (xã Vân Hồ, tỉnh Sơn La), nghề làm giấy dó thủ công của người Mông không chỉ phục vụ đời sống tâm linh mà còn trở thành trải nghiệm văn hóa, du lịch độc đáo với mỗi du khách ghé thăm nơi đây.
Ngày 4/4, xã Núa Ngam (tỉnh Điện Biên) long trọng tổ chức Lễ hội Tết té nước (Bụn Huột nặm) gắn với Ngày hội Văn hóa, Thể thao các dân tộc xã lần thứ nhất.
Giữa những cánh rừng già đầu nguồn sông Đà, khi Xuân về nơi biên thùy Thu Lũm, đồng bào Hà Nhì lại rộn ràng bước vào lễ Gạ Ma Thú (lễ cúng rừng).
Trong dòng chảy văn hóa của người Tày, Nùng, Tết Đắp nọi được xem như một 'cái Tết nhỏ' nhưng mang ý nghĩa đặc biệt khép lại tháng Giêng - tháng của vui xuân, hội hè, để mỗi gia đình trở về sum họp, nhìn lại những ngày đầu năm và chuẩn bị bước vào mùa vụ mới. Vì thế, Tết Đắp nọi miền non nước qua bao thăng trầm của thời gian vẫn chứa đựng những giá trị nhân văn sâu sắc, gắn kết cộng đồng và gìn giữ bản sắc truyền thống.
Từ lâu nay, hình ảnh khói hương nghi ngút và những xấp tiền vàng sắc màu, các loại mã như: Ngựa, cùng với những bộ mũ, áo, hia, cờ lệnh, kiếm, roi... để cúng tổ tiên, người đã khuất... trở thành một phần quen thuộc trong đời sống tâm linh của người Việt.
Việc thắp hương trên bàn thờ là nét đẹp tâm linh, thể hiện lòng thành kính đối với tổ tiên và thần linh. Ngoài hương truyền thống, nhiều gia đình hiện nay đã lựa chọn trầm hương để đốt trên bàn thờ.
Sau Tết Nguyên đán, khi nhịp sống thường ngày đã quay trở lại, người dân ở một số thôn của xã Hợp Tiến lại đón thêm một cái tết đặc biệt - 'ăn tết lại'. Đây là nét đẹp văn hóa được người dân địa phương giữ gìn và lưu truyền qua nhiều thế hệ.
Người Dao ở Tuyên Quang còn bảo tồn nhiều phong tục tập quán truyền thống, đặc biệt là các nghi lễ chu kỳ đời người, trong đó có Lễ cấp sắc. Lễ cấp sắc là nghi lễ quan trọng, công nhận sự trưởng thành đối với người đàn ông ở tất cả các ngành Dao. Đây là cột mốc đánh dấu sự trưởng thành, đồng thời là món ăn tinh thần không thể thiếu trong đời sống văn hóa, tín ngưỡng của người đồng bào dân tộc.
Tại Hà Tĩnh, nhiều dòng họ vẫn giữ phong tục làm gà tạo thế trong dịp lễ, Tết. Đặc biệt vào Rằm tháng Giêng, người dân dậy từ sớm, tỉ mỉ chuẩn bị và tạo hình gà đẹp mắt để dâng cúng tổ tiên, gửi gắm ước vọng cho năm mới.
Thoang thoảng hương thơm giữa phố thị, hoa bưởi trở thành mặt hàng được nhiều người dân Hà Nội tìm mua dịp Rằm tháng Giêng. Sắc trắng mộc mạc cùng mùi hương thanh khiết khiến loại hoa này luôn 'đắt khách' mỗi mùa lễ đầu năm.
Trong đời sống tâm linh của người Việt, từ mâm ngũ quả ngày Tết, số nén nhang trên bàn thờ cho đến số bông hoa dâng lễ, người ta thường ưu tiên những con số lẻ như 1, 3, 5, 7 hay 9.
Về miền Đất Tổ, trong hành trình dâng hương tưởng nhớ các Vua Hùng tại Khu di tích lịch sử Đền Hùng, du khách không chỉ tìm về cội nguồn dân tộc mà còn được thưởng thức những sản vật mang đậm hồn quê. Giữa muôn vàn đặc sản ấy, bánh giầy - thứ bánh tròn đầy, trắng ngần từ lâu đã trở thành biểu tượng văn hóa gắn với nghi lễ dâng cúng tổ tiên trong những dịp lễ trọng.
Vào ngày 13 tháng Giêng hằng năm, người dân Sầm Sơn lại tất bật chuẩn bị mâm cỗ cúng, con cháu hội tụ đủ đầy để ăn Tết lại như Tết cổ truyền.
Rằm tháng Giêng giữ vị trí đặc biệt trong đời sống tâm linh người Việt. Không chỉ là dịp lễ Phật, cúng tổ tiên, cầu bình an, ngày này còn gửi gắm ước vọng quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa cho cả năm.
Chiều 24/2 (tức mùng 8 tháng Giêng năm Bính Ngọ), tại phường Phú Thượng, Hà Nội, lễ hội truyền thống Xôi Phú Thượng lần thứ 9 chính thức khai mạc, thu hút đông đảo người dân Thủ đô và du khách đến tham quan, thưởng thức những món xôi thơm ngon, độc đáo.
Hà Nội cuối năm, trong cái rét ngọt của mưa lay phay, hình như ai cũng vội vã hơn, nóng lòng hơn để chuẩn bị sắm Tết, về quê. Đường phố đông đúc quá, tôi chờ mãi mới đón được taxi. Cậu lái taxi vừa đón khách đã mở lời: 'Thế mà Tết sắp đến rồi, nhanh quá chị nhỉ'. 'Ừ, mấy hôm nay chắc khách đông?'. 'Vâng, em cày ngày đêm để về quê có tiền biếu bố mẹ già và đưa cho bu nó sắm Tết ạ!'…
Trong không khí rộn ràng của những ngày đầu xuân, khi sắc đào, sắc mận bung nở khắp các triền núi, những bản làng lại vang lên tiếng cười nói, tiếng reo hò cổ vũ từ các trò chơi dân gian quen thuộc. Sau những nghi lễ cúng tổ tiên, chúc Tết họ hàng, người dân các dân tộc Tày, Nùng, Dao, Mông… lại nô nức tụ họp tại bãi đất rộng đầu bản để hòa mình vào những cuộc vui đầu năm. Ở đó, kéo co, đẩy gậy, lày cỏ, ném còn… không chỉ là trò chơi mà còn là sợi dây gắn kết cộng đồng, là nét đẹp văn hóa được gìn giữ qua bao thế hệ.
Ngày 19-2 (tức mùng 3 Tết), tại Thảo nguyên Suôi Thầu, xã Pà Vầy Sủ đã tổ chức khai mạc Lễ hội Gầu Tào năm 2026 - 'Về Suôi Thầu trẩy hội giữa ngàn mây'.
Đàm Ngọc Hà, sinh viên năm hai ngành Ngôn ngữ Trung Quốc, Trường Đại học Thành Đông, quê xã Hòa An (Cao Bằng), không chỉ ghi dấu ấn với Top 15 Hoa khôi Thành Đông 2025 và nhiều thành tích nổi bật trong công tác Đoàn - Hội, mà còn mang trong mình niềm tự hào sâu sắc về văn hóa Tết dân tộc Tày. Đón xuân Bính Ngọ 2026, Ngọc Hà mong muốn lan tỏa những giá trị truyền thống như gói bánh chưng, làm bánh khảo, tục 'pây tái' và tinh thần sum vầy, biết ơn của Tết vùng cao đến cộng đồng sinh viên.
Tết đến, Xuân về, các vùng quê Nghệ An rộn ràng trong không khí đón năm mới. Tuy cùng chung niềm vui đầu Xuân, nhưng mỗi tộc người lại có cách đón Tết khác nhau về thời điểm, nghi lễ, phong tục, ẩm thực…, tạo nên bức tranh Tết đa sắc màu.
Tết Nguyên đán không chỉ là nét văn hóa của Việt Nam mà còn là dịp lễ quan trọng tại Hàn Quốc, Trung Quốc, Mông Cổ với những nghi lễ đặc trưng như cúng tổ tiên, ăn bánh gạo hay múa lân.
Khoảng 1,5 tỷ người trên thế giới đón Tết Âm lịch với những nghi lễ đặc trưng như ăn canh bánh gạo tại Hàn Quốc, sủi cảo tại Trung Quốc hay lễ hội Tsagaan Sar.
Ô Xị Chờ là tết lớn và thiêng liêng nhất trong năm đối với cộng đồng người Si La.
Mỗi dịp Tết, người Thái trắng ở xã Tân Thành, Thanh Hóa lại làm bánh chưng đen để cúng tổ tiên. Chiếc bánh nhỏ ấy là nét văn hóa độc đáo, chỉ có trong phong tục của họ.
Cùng với Việt Nam, nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ châu Á - nơi Tết âm lịch là lễ hội truyền thống quan trọng - đã tưng bừng đón giao thừa Bính Ngọ 2026 trong không khí trang trọng, ấm áp và rực rỡ sắc màu.
Tết Nguyên đán vì thế không chỉ là nét văn hóa riêng có của Việt Nam, mà còn hiện diện sâu đậm trong đời sống của nhiều quốc gia châu Á.
Sáng mùng Một là thời khắc thiêng liêng mở đầu năm mới. Gia chủ thường làm lễ cúng tổ tiên và đọc văn khấn theo nếp cũ, gửi gắm ước vọng an khang cho cả gia đình.
Các học viên Cuba lần đầu trải nghiệm Tết Nguyên đán tại Việt Nam với những hoạt động truyền thống như mặc cổ phục, gói bánh chưng và nhảy sạp.
Dẫu mỗi người, mỗi gia đình ở Hà Tĩnh có cách đón giao thừa khác nhau, song tất cả đều hướng tới mong muốn gìn giữ sự bình yên, ấm áp và gửi gắm những điều tốt lành cho năm mới.
Theo phong tục truyền thống của người Việt, mùng 1 Tết các gia đình thường làm mâm cơm cúng tổ tiên, thần linh, cầu mong một năm mới bình an.
Tại xã Diễn Châu (tỉnh Nghệ An), mỗi dịp Tết đến, Xuân về nhiều gia đình ở các làng biển Quyết Thắng, Chiến Thắng, Đông Lộc… vẫn giữ phong tục gói bánh chưng truyền thống bằng khuôn lá dừa.
Theo phong tục cổ truyền, rất nhiều điều nên làm và không nên làm trong ngày 30 Tết để mong may mắn, hanh thông sẽ đến với gia đình trong năm mới.
Ngày 29 Tết, tại nhiều khu chợ ở tỉnh Bắc Ninh, những người làm nghề thịt gà thuê đã bước vào ngày 'hái ra tiền' nhất năm. Từ 3 – 4 giờ sáng đến khuya, họ đã làm không ngơi tay. Có khi chỉ với nhóm vài người, họ dự kiến thịt cả nghìn con gà trong ngày.
Gần Tết, các gia đình người Thái ở vùng cao Thanh Hóa tất bật tháo ao bắt cá, một nghi thức quen thuộc mỗi dịp năm mới.
Chợ quê những ngày giáp Tết nhộn nhịp không chỉ là trao đổi mua bán, mà còn gặp gỡ, hỏi han chuyện mùa màng, chuyện con cái làm ăn xa có kịp về sum họp hay không. Nhiều người thích đi chợ Tết để được ăn quà, bánh.
Những ngày cận tết, khi phố phường rộn ràng sắc hồng của hoa đào, việc sắm sửa, chuẩn bị cho tết nay trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết. Chỉ vài thao tác đặt mua, mâm cỗ hay cặp bánh chưng đã đủ đầy, gọn gàng. Song giữa nhịp sống tiện lợi ấy, vẫn có những mái nhà đỏ lửa chiều cuối năm, những đôi tay tỉ mỉ gói bánh, vo gạo, đãi đỗ. Đó không đơn thuần là chuẩn bị một món ăn, mà còn là gìn giữ hương vị sum vầy của ngày tết – điều mà không dịch vụ nào có thể thay thế.
Trước thềm Tết Nguyên đán năm 2026, Tổng công ty Nông nghiệp, Thủy sản và Thực phẩm Seoul công bố báo cáo khảo sát 'Chi phí bày biện bàn thờ cúng tổ tiên Tết Nguyên đán năm 2026', cho thấy chi phí mua sắm các vật phẩm thiết yếu cho bàn thờ cúng tổ tiên ở Hàn Quốc tiếp tục tăng so với năm 2025.
Đằng sau hình ảnh lễ vật gà trống hay chân giò trên mâm cúng ngày Tết là cả một hệ thống biểu tượng văn hóa lâu đời, từ triết lý ngũ đức, tín ngưỡng dân gian đến quan niệm cầu tài lộc trong năm mới.
Mâm ngũ quả ngày Tết - lễ vật dâng cúng tổ tiên - mang nhiều ý nghĩa về văn hóa, mỗi vùng miền Bắc – Trung – Nam có cách bài trí khác nhau, phản ánh phong tục riêng.
Giữa nhịp sống hiện đại đang đổi thay từng ngày, người Dao ở Thanh Hóa vẫn gìn giữ 'Tết năm cùng' như một phong tục thiêng liêng, nơi mâm cỗ truyền thống trở thành sợi dây gắn kết gia đình và lưu giữ bản sắc dân tộc.
Chợ phiên Cốc Ly - phiên chợ truyền thống của đồng bào dân tộc Mông tại xã Bảo Nhai (trước đây là xã Cốc Ly) thường họp vào thứ Ba hàng tuần. Tuy nhiên, để đáp ứng nhu cầu mua sắm Tết của bà con trong khu vực, hôm nay - 27 tháng Chạp, chợ tổ chức thêm một phiên đặc biệt. Trong không khí Tết cổ truyền cận kề, phiên chợ càng thêm đông đúc, náo nhiệt.