Nằm cách quốc lộ 14D, cách Chà Val (trung tâm cụm xã vùng cao huyện Nam Giang, tỉnh Quảng Nam) khoảng 6km về hướng Tây Nam, chúng tôi đến thôn Đắc Tà Vâng vào một ngày cuối tháng 11/2023 trong cơn mưa chiều vùng biên - nơi tiếp giáp với huyện Đắc Chưng, tỉnh Sekong, Lào. Đập vào mắt chúng tôi là khung cảnh yên bình, thoáng gặp ông Zơ Râm Vấn (77 tuổi, người dân tộc Tà Riềng) khi ông đang hoàn tất một sản phẩm đan lát để kịp giao cho người dân trong thôn.
Không chỉ đam mê nghề đan lát truyền thống của dân tộc, anh Rinh (làng Ngơm Thung, xã Ia Pết, huyện Đak Đoa, tỉnh Gia Lai) còn tích cực truyền nghề cho dân làng và hỗ trợ tìm kiếm đầu ra cho sản phẩm để tăng thu nhập.
Muhakaona là bộ tộc bản địa du mục sống tập trung ở các tỉnh Oncocua, Elola và Moimba của miền Nam Angola. Một số người Muhakaona thường di cư sang đất nước láng giềng Namibia để tìm nơi sinh sống tốt hơn.
Cùng với tạc tượng, dệt thổ cẩm thì trình diễn và trưng bày các sản phẩm đan lát truyền thống cũng là hoạt động thu hút sự quan tâm của du khách trong khuôn khổ Festival Văn hóa cồng chiêng tỉnh năm 2023. Điểm nổi bật là cùng với các sản phẩm quen thuộc như gùi, rổ, nong, nia, các nghệ nhân đã tìm cách đổi mới kỹ thuật, nâng cấp các sản phẩm đan lát, có tính ứng dụng và thẩm mỹ cao, phù hợp với nhiều đối tượng khách hàng.
Suốt hơn 30 năm làm nghề đan chiếu Âmber (một loại chiếu làm sính lễ trong các đám cưới), bà Kăn Tư vẫn đau đáu vì không tìm được người truyền nghề.
Mô hình đan cói xuất khẩu tại xã Nghĩa Lợi, huyện Nghĩa Hưng, tỉnh Nam Định đã mở ra cơ hội khởi nghiệp, phát triển kinh tế cho nhiều hội viên phụ nữ, đặc biệt là phụ nữ cao tuổi tại địa phương.
Triệu Lộ Tư, Trần Đô Linh,... được khen ngợi khi có tạo hình mạng che mặt.
Thùng rác được đoàn viên thanh niên thiết kế từ vật liệu thân thiện với môi trường, tạo thành những con vật ngộ nghĩnh. Mô hình này không chỉ góp phần thay đổi thói quen giúp người dân bỏ rác đúng nơi quy định, còn tạo hình ảnh gần gũi, thân thiện khi du khách ghé thăm địa phương.
Công việc làm lưới góp phần hiệu quả vào việc khai thác, đánh bắt hải sải xa bờ, mang lại nguồn thu nhập ổn định cho bà con huyện miền biển Đất Đỏ, Bà Rịa - Vũng Tàu.
Xã hội phát triển, các vật dụng phục vụ cuộc sống người dân ngày càng cần đáp ứng yêu cầu cao về chất lượng, mẫu mã và sự tiện dụng. Vì vậy, nhiều sản phẩm được làm từ vật liệu truyền thống như tre, nứa, mây đã được thay thế bằng những nguyên liệu mới như nhựa, kim loại... Việc duy trì và phát triển làng nghề đan tre ở Phú An cũng vì thế đang đứng trước tình thế 'tiến thoái lưỡng nan', có nguy cơ thất truyền.
Bằng đôi bàn tay tài hoa, nhiều nghệ nhân Jrai, Bahnar đã biến những khúc gỗ, thanh tre vô tri thành vật dụng hữu ích, chung tay giữ 'lửa' nghề truyền thống và góp phần làm nên bản sắc văn hóa của dân tộc.
Hai 'vầng trăng khuyết' - Anh Hoàng Đức Linh và chị Y Khot - đã viết lên câu chuyện cổ tích về tình yêu và nghị lực sống.
Suốt một đời gắn bó với nghề mây giang đan, nghệ nhân ưu tú Nguyễn Văn Trung (sinh năm 1955, ở huyện Chương Mỹ, TP Hà Nội) đã chế tác hơn 200 tác phẩm về đề tài Bác Hồ, như một cách bày tỏ tấm lòng trân quý đến vị Cha già kính yêu của dân tộc.
'Thị ơi, thị rụng bị bà/Bà về bà ngửi chứ bà không ăn' - trong tâm thức mọi người hẳn ai cũng nhớ câu thơ từ truyện cổ tích Tấm Cám ấy. Hiểu một cách đơn giản, câu nói hàm chứa sự thương yêu một mùi hương hoa trái, mùi hương của sự thảo thơm khiến không ai nỡ ăn và chỉ muốn giữ cho riêng mình.
Dù cả hai đã ở vào cái tuổi 'thất thập cổ lai hy' nhưng với ông Giảng bà Kỳ, được ở bên nhau, mỗi ngày được cùng nhau làm công việc mình yêu thích, đam mê thì đó là hạnh phúc không gì sánh bằng…
'Vợ chồng tôi không có khái niệm sợ nhau mà là nể nhau, trân trọng nhau', Võ Hoài Nam chia sẻ.
Bà Huế ơi, hôm nay lại có mốt mới để thêu cho khách đấy. - À! Tôi biết rồi, khách thích hình núi, hình quả còn thêu lên túi du lịch. Tối nay phải bắt tay vào làm nhanh để giao hàng cho kịp. Đó là cuộc trò chuyện của các thành viên trong Nhóm sở thích 'Thêu dệt thổ cẩm' tại thôn Bản Đồn, xã Minh Quang (Lâm Bình). Từ khi thành lập những thành viên như chị Huế, chị Lý, chị Giang… vừa có thêm việc làm kiếm thêm thu nhập lại được làm việc mình yêu thích, phát triển kinh tế ngay tại quê hương mình.
Nghệ An là vùng đất nổi tiếng với nhiều nghề truyền thống như dệt vải, thêu ren, đan cói. Trong các nghề này, nghề đan cói dù đã trải qua hàng trăm năm nhưng vẫn được bà con gìn giữ và phát huy tạo ra sản phẩm thủ công truyền thống độc đáo, thân thiện với môi trường.
Thôn Bắc Lè, xã Đà Vị (Na Hang) nằm kế bên hồ Na Hang. Năm 2008, hồ bắt đầu tích nước, người dân nơi đây đã có thêm nghề mới, nghề đánh bắt thủy sản. Trưởng thôn Bắc Lè Trần Văn Khu kể, do vị trí địa lý nằm ở cuối của dòng nước nên nơi đây nhiều tôm, cá vô cùng.
Chiếc lồng bàn được đan bằng sợi mây trắng muốt, nhỏ như chỉ, mỏng như tờ giấy, nặng 290 gam, trải qua rất nhiều công đoạn cầu kỳ, tỉ mẩn.
Chiếc nón tre là sản phẩm ông Quan Văn Ơn ở tổ 5, phường Tân Hà (TP Tuyên Quang) tự sáng tạo, đã được xuất bán cho khách Nga, Trung Quốc, Đan Mạch… Nhiều người tìm đến đều được ông dạy miễn phí, nhưng để trở thành học trò của người thầy U80 này đâu phải dễ. Ông bảo, để đến với nghề đan phải thật tập trung, kiên nhẫn không qua loa được, làm dối 1 lần, đan nhầm 1 lóng là coi như hỏng. Rèn nghề, rèn cả người là như vậy đó!
Định Hóa là huyện miền núi nằm ở phía Tây Bắc tỉnh Thái Nguyên. Từ bao đời nay, nhề đan lát đã gắn bó với đồng bào các dân tộc nơi đây.