Trưởng thôn với máy nâng cà phê

Ông Vũ Văn Bật và chiếc máy nâng cà phê của ông trong kho

Năm nay 45 tuổi, ông Bật người quê Nam Định, theo gia đình vào đất Di Linh này lập nghiệp từ năm 11 tuổi. Sau quãng thời gian trong quân ngũ, ông trở về nhà lập gia đình rồi theo nghiệp trồng cà phê như bao người ở đây. “Nhà tôi canh tác chừng hơn 4 ha cà phê thôi, nhiều người ở đây vườn đất rộng lắm” - ông Bật cười nói.

Ông kể lúc ra riêng lập nghiệp cha mẹ ông cũng chỉ cho vài sào đất thôi, hầu hết đất là do vợ chồng ông chăm chỉ làm ra và mua dần với biết bao công sức. Với 4 ha cà phê này, trung bình mỗi năm ông thu được vài trăm triệu đồng, trừ đi công cán, phân bón cũng đủ sinh sống và cho con cái đi học.

Điều làm chúng tôi bất ngờ chính là diện tích cà phê rộng như vậy nhưng ông cho biết chẳng bao giờ thuê công. Từ làm cỏ, chăm bón, thu hoạch, xay cà phê tươi, tất cả đều do hai vợ chồng ông làm. Lý giải về điều này, ông Bật chỉ tay ra chiếc máy đang nằm gọn ở góc kho và bảo “chính nhờ nó!”.

Ông Bật kể lại: “Hồi trước chưa có nhiều cà phê nên chưa nghĩ đến. Sau này, cà phê nhiều dần lên, mỗi lần bê bao tải đựng trái cà phê lên cao cho máy xay rất mệt”. Ông đã trăn trở rất lâu rằng liệu có biện pháp nào để đỡ mệt hơn không?.

Rồi cơ duyên đến trong một lần ông uống cà phê, trông ra chiếc xe chở rác, với cơ chế đưa rác từ các thùng lên xe chở, ông liên tưởng đến việc nâng bao cà phê ở nhà. Về nhà ông bắt đầu mày mò nghiên cứu.

Nhưng thành quả không đến dễ dàng. Bao lần vận hành thử, chiếc máy do ông nghĩ ra và lắp đặt đó không đưa lên cối xay nổi 30 kg. Không nản chí, ông tiếp tục thử “Mỗi bộ phận phải sửa đi sửa lại 2-3 lần mới có thể hoàn thiện”.

Nhờ cố gắng và kiên nhẫn, chỉ sau một khoảng thời gian, máy đã có thể đưa vào sử dụng.

Đó là một chiếc máy được thiết kế gồm khung sắt, mô tơ điện, dây curoa truyền động và bệ đỡ bằng sắt được thiết kế để có thể nâng được bao tải cà phê. Chiếc máy khi hoàn thiện được gắn vào máy cày. Người xay cà phê chỉ cần nhấc bao tải lên khoảng gang tay để đưa vào máy nâng sau đó chiếc máy sẽ làm nốt việc còn lại, nghĩa là kéo bệ để nâng bao tải cà phê đổ vào máy xay.

Ông Bật còn thiết kế bộ phận tách vỏ cà. “Trung bình một bao cà phê, khi đưa vào máy xay như vậy có thể loại bỏ phần lớn lớp vỏ cà phê tươi” - ông Bật cho biết.

Mỗi lần xay cà phê tươi, nhà ông tốn rất ít công, thậm chí xay hơn 100 bao cà phê tươi nhưng chỉ tốn thời gian không nhiều và không mất nhiều sức lắm.

Cùng với máy xay cà phê tươi, ông Bật còn nghiên cứu ra máy xay cà phê khô. Cũng bộ phận khung sườn của máy xay tươi, ông tiến hành lắp ống hút để hút cà phê đã khô lên máy xay. Chi phí cho mỗi chiếc máy như vậy chỉ hơn 2 triệu đồng.

Chi phí thấp, sử dụng lại rất đơn giản, bộ phận đắt nhất trong máy chính là mô tơ điện, khoảng hơn 1 triệu đồng, còn tất cả phần khung sắt, tôn của máng nâng có thể mua ở các bãi phế liệu. “Thợ sắt nhìn cái máy về làm có khi 2 ngày là xong” - ông cười vui.

Không chỉ là một nông dân với những tìm tòi cải tiến công việc của mình làm hằng ngày, ông còn là một thôn trưởng năng động, tích cực vận động người dân nơi đây tham gia vào các hoạt động chung của thôn.

Theo ông K’Brôh, Phó Chủ tịch UBND xã Gung Ré, ông Bật không chỉ là nông dân sản xuất giỏi, ông còn tận tâm với làng xóm, sống có trách nhiệm. “Với những thiết kế của ông Bật, dù hiện giờ chưa được đưa vào sử dụng phổ biến, nhưng đây cũng là nhân tố tích cực trong Nhân dân, khi được nhân rộng sẽ rất có ích” - ông K’Brôh nhận xét.

Riêng với ông Bật, chỉ mong chiếc máy mình làm ra có nhiều người dùng hơn, tiết kiệm được thời gian và công sức của người trồng cà phê trên vùng đất Di Linh.