Những công cụ bằng ngà voi 14.000 năm tuổi được tìm thấy ở Alaska chỉ ra tổ tiên của người Clovis lần đầu tiên đến Tân Thế giới bằng cách nào.
Bỏ lại những ồn ào, tấp nập của phố thị, tôi về thăm xã Vĩnh Tuy. Diện mạo vùng quê này giờ nhiều đổi thay, nhưng có một điều không thay đổi là nếp nhà, nếp quê và những giá trị truyền thống vẫn được người dân gìn giữ.
Các nhà khoa học vừa công bố phát hiện gây chú ý về Homo erectus tại di chỉ Yunxian (Hồ Bắc, Trung Quốc), khi xác định một hộp sọ có niên đại lên tới 1,77 triệu năm – sớm hơn nhiều so với ước tính trước đây.
Chiều 26/2 (tức ngày 10 tháng Giêng Bính Ngọ), tại Nhà văn hóa thôn Mó 1 (Xuân Du), đông đảo người dân và du khách đã nô nức tham gia Lễ hội Sết Boóc Mạy của người Thái Xuân Du (hay Tết cây Bông - Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia).
Hình ảnh cô gái khoác áo tràng nhưng diện quần ngắn khi thắp hương thổi bùng cuộc tranh cãi gay gắt rằng 'có tâm là được' hay 'tâm cũng thể hiện qua trang phục'.
Tết Nguyên đán, còn gọi Tết Cổ truyền là lễ lớn nhất trong năm của người Việt, gắn liền với quãng thời gian đoàn tụ gia đình, tưởng nhớ tổ tiên và khởi đầu một chu kỳ mới đầy hy vọng, may mắn. Ở Thanh Hóa quê tôi - mảnh đất giàu truyền thống văn hóa, lịch sử lâu đời, không khí đón Tết luôn tràn ngập từ những ngày cuối cùng của năm cũ đến tận sau rằm tháng Giêng với nhiều phong tục và nghi lễ đặc sắc.
Từ đó, cha mẹ có thể gieo hạt giống thiện lành nơi con trẻ bằng việc kể chuyện tổ tiên, cùng nhau giữ gìn nếp nhà, như một cách hành trì Hiếu hạnh - vốn là cội gốc của đạo Phật.
Việc chuẩn bị mâm cúng Rằm tháng Giêng chu đáo, đúng nghi thức không chỉ thể hiện lòng thành kính với tổ tiên, thần Phật mà còn gửi gắm ước nguyện về một năm mới hanh thông, thuận lợi và bình an.
Theo phóng viên TTXVN tại Tel Aviv, một nghiên cứu quốc tế công bố trên tạp chí Quaternary Science Reviews cho thấy tổ tiên loài người (hominin) đã sinh sống tại khu vực nay thuộc Israel từ khoảng 1,9 triệu năm trước.
Pu Péo là dân tộc rất ít người, sinh sống chủ yếu tại thôn Chúng Trải, xã Phố Bảng, tỉnh Tuyên Quang. Người Pu Péo hiện còn lưu giữ được nhiều nét văn hóa đặc sắc, trong đó có lễ Pặt Oong (ra đồng) đã được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia năm 2018.
Sáng 25/2, xã Bình Phú tổ chức lễ khánh thành công trình tu sửa cấp thiết Di tích lịch sử cấp quốc gia Đình Tranh.
Sáng 25/2/2026, tại di tích Điện Kính Thiên, thuộc Khu Di sản Thế giới Hoàng thành Thăng Long (Hà Nội), Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long-Hà Nội tổ chức Lễ dâng hương Khai Xuân Bính Ngọ 2026.
Nước không phải là lễ vật chính nhưng đóng vai trò không thể thiếu trong nghi thức thờ cúng. Việc dâng nước và thay nước khi thắp hương ẩn chứa những ý nghĩa sâu sắc trong văn hóa tâm linh của người Việt.
Tết Doi (hay còn được gọi là lễ hội cúng vía lúa) là lễ hội truyền thống quan trọng của người Mường (xã Thu Cúc), diễn ra vào các ngày mùng 7, 8 tháng Giêng.
Hội kéo lửa, thổi cơm thi của làng Thị Cấm (phường Xuân Phương, Hà Nội) không chỉ là cuộc tranh tài khéo léo mà còn là biểu tượng của tinh thần cộng đồng, sự gắn kết và lòng biết ơn tổ tiên.
Trong làn sương xuân còn vương trên nương lúa, người Mường xã Xuân Du nô nức tổ chức Lễ hội Cơm mới. Không chỉ thể hiện đạo lý 'uống nước nhớ nguồn', tri ân thần linh, tổ tiên và cầu mong một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng no đủ, lễ hội còn là dịp để cộng đồng gắn kết, gìn giữ và trao truyền những giá trị văn hóa đặc sắc của người Mường cho thế hệ trẻ.
Rằm tháng Giêng là dịp lễ tâm linh quan trọng đầu năm, khi các gia đình dâng hương, đọc văn khấn Thần linh và Gia tiên để cầu bình an, tài lộc, đồng thời bày tỏ lòng biết ơn tổ tiên và gìn giữ truyền thống.
Người Mông ở vùng Trạm Tấu trước đây có một hệ lịch riêng. Tết của người Mông diễn ra sớm hơn Tết Nguyên đán chừng một tháng. Nhưng hơn chục năm trở lại đây, do làm tốt công tác tuyên truyền, vận động, những gia đình người Mông ở vùng Trạm Tấu đã 'chung một Tết' theo lịch chung. Dù vậy, những phong tục truyền thống như một phần linh hồn vẫn được giữ gìn cẩn trọng.
Trong đời sống văn hóa tinh thần, người Khơ Mú có nhiều nghi lễ gắn với vòng đời và sản xuất nông nghiệp, phản ánh rõ bản sắc tộc người. Trong đó, Mạ Grợ - Tết cầu may, cầu phúc (còn gọi là lễ mừng cơm mới) là một nghi lễ quan trọng, được gìn giữ qua nhiều thế hệ.
Tại xã Liên Sơn, người Mường sinh sống tập trung ở các thôn: Ả Thưởng, Ả Hạ, Bản Vãn, Ao Luông, Gốc Bục, Gốc Bóp. Trải qua nhiều thế hệ, cộng đồng người Mường nơi đây vẫn gìn giữ được kho tàng văn hóa truyền thống phong phú, trong đó có lễ hội Khai hạ - một nghi lễ dân gian mang đậm bản sắc, được tổ chức thường niên vào ngày mùng 7 tháng Giêng âm lịch.
Diễn ra vào đêm mùng 4 Tết tại làng Xuân Ổ, chợ Âm Dương là điểm hẹn văn hóa tâm linh độc đáo, nơi người dân đi chợ trong bóng tối để cầu may và tưởng nhớ tổ tiên.
Lục Đỉnh Sơn là một điểm du lịch cấp 5A quốc gia nằm ở ngoại ô phía nam thành phố Đôn Hóa thuộc Châu tự trị dân tộc Triều Tiên Diên Biên, tỉnh Cát Lâm, Trung Quốc.
Lúa hoang là tổ tiên của lúa trồng, mang một vai trò cực kỳ quan trọng trong việc cải tiến cây lúa trồng trọt và đảm bảo an ninh lương thực toàn cầu.
Những trải nghiệm du lịch tâm linh đầu Xuân không chỉ giúp người dân giữ gìn bản sắc văn hóa truyền thống của dân tộc mà còn ghi nhớ công ơn của ông bà tổ tiên và hướng con người tới chân-thiện-mỹ.
Tết đã qua, khi nhịp sống trở lại bình thường, nhiều người mới nhận ra điều mình mong nhất trong những ngày đầu năm thực ra rất giản dị: được nghỉ ngơi và ở bên gia đình.
Theo phong tục của người Việt, nghi lễ cúng hạ nêu vào mùng 7 Tết cần thực hiện đầy đủ một số bước như chuẩn bị lễ vật cúng, thắp hương, đọc văn khấn và hóa vàng.
Dưới những nếp nhà sàn vương khói bếp, người Dao ở xã Yên Thành đón Tết cổ truyền đậm đà bản sắc. Không cầu kỳ, phô trương, Tết của đồng bào nơi đây mang đậm lòng thành kính hướng về tổ tiên và sự giao hòa tuyệt vời với thiên nhiên đại ngàn.
Trong bức tranh đa sắc màu văn hóa các dân tộc Thái Nguyên, đồng bào Dao Tiền nổi bật với những phong tục đón Tết mang đậm dấu ấn riêng. Từ tục dán giấy đỏ cầu may, đến nghi lễ đón lộc sáng mùng 1, mỗi nghi thức đều được thực hành trang trọng, thể hiện quan niệm sống hài hòa với thiên nhiên, coi trọng cội nguồn và ước vọng về một năm mới bình an, no đủ.
Đọc sách không chỉ kích thích thần kinh mà còn tạo nên nhiều thay đổi sinh lý cho thân thể, theo Big Think.
Trải qua hàng trăm năm lịch sử, chiêng không chỉ là nhạc cụ truyền thống mà còn được tôn vinh như một vật phẩm thiêng liêng, mang trong mình linh hồn của núi rừng, của tổ tiên và tín ngưỡng dân gian.
'VTV Đặc biệt: Niềm tin' khắc họa hành trình hình thành và bồi đắp niềm tin dân tộc từ những giá trị gần gũi nhất: gia đình, ký ức và cội nguồn văn hóa, qua các câu chuyện trong nước và ngoài nước, từ đời sống thường nhật đến những lựa chọn mang tính lịch sử.
Chiều mùng 1 Tết, anh Văn Quyết bất ngờ chứng kiến bàn thờ đổ sập trong nhà, sự cố khiến gia đình không khỏi hoang mang.
Khởi sinh từ ký ức, từ niềm tin và sự sum vầy, với người Dao Thanh Phán ở khu Đèo Đọc, phường Hoành Bồ (tỉnh Quảng Ninh), Tết làng chính là mùa xuân về sớm nhất trong năm – mùa xuân của cộng đồng, của nguồn cội và của mạch văn hóa được gìn giữ qua bao thế hệ.
Ở nơi địa đầu Tổ quốc, khi những dãy núi trùng điệp của miền cực Bắc dần khép lại, những bắp lúa đã về kho, ngô đã phơi khô trên gác bếp, một năm lao động nhọc nhằn, Tết lại lặng lẽ gõ cửa từng nếp nhà người Dao. Không ồn ào, không phô trương, Tết đến bằng sự lắng lại của núi rừng, bằng bếp lửa đỏ hồng giữa gian nhà, bằng mùi hương trầm quyện trong sương sớm, và bằng niềm tin bền bỉ vào tổ tiên, vào mạch sống đã nối dài qua bao thế hệ.
Nhờ phân tích các mẫu hóa thạch hàng triệu năm tuổi, các chuyên gia, nhà khoa học gần đây đã xác định được một số loài khủng long mới.
Giữa thời buổi mà sự thành công của nhiều doanh nghiệp được đo bằng tốc độ mở rộng và những con số tăng trưởng, có một người vẫn chọn cách đi chậm, đi chắc và đi bằng tấm lòng. Đó là anh Lê Cao Trực, Chủ tịch Công ty Tương Việt Hoa Sen.
Trong đời sống tinh thần của đồng bào dân tộc Thái, thờ cúng tổ tiên không chỉ là một nghi lễ tín ngưỡng mà còn là 'sợi chỉ đỏ' nối liền quá khứ, hiện tại, tương lai.
Trong những ngày Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, Khu di tích lịch sử Đền Hùng trở thành điểm đến hấp dẫn, thu hút hàng chục nghìn lượt du khách và người dân địa phương đến dâng hương, vãn cảnh. Đây là truyền thống tốt đẹp của người dân Việt Nam, thể hiện sự tri ân đối với Tổ Tiên và cầu chúc cho một năm mới bình an, may mắn.
Từ bao đời nay, trong đời sống của người Tày, Nùng xứ Lạng, phong tục đón tết được lưu giữ nguyên vẹn các giá trị văn hóa, tín ngưỡng đặc sắc. Nếu như mùng một là ngày dành cho bên nội, thắp hương tổ tiên, chúc tết họ hàng thì sáng sớm mùng hai, các gia đình lại rộn ràng chuẩn bị lễ vật để 'pây tái' (tiếng dân tộc là đi tết ngoại). Tục đi tết ngoại không chỉ đơn thuần là nghi thức thăm hỏi đầu năm mà còn thể hiện đạo hiếu, sự biết ơn và gắn kết bền chặt giữa hai bên thông gia.
Lễ Tạ sau Tết, hay còn gọi là lễ hóa vàng, theo phong tục dân gian của người phương Đông có thể thực hiện từ ngày 3 – 15 tháng 01.
Nhiều người trẻ hiện nay chưa từng thấy cây nêu trước ngõ, chưa nghe chuyện gánh nước cầu may, không biết về tục Xúc xắc xúc xẻ, hay 'đi sêu Tết' - những phong tục Tết xa xưa giờ chỉ còn là hoài niệm.
Trong dòng chảy văn hóa của Tết Nguyên Đán, mỗi nghi lễ đều mang trong mình một tầng sâu ý nghĩa. Nếu đêm giao thừa là khoảnh khắc thiêng liêng đón chào năm mới, mùng Một là ngày sum vầy gia đình nội tộc, mùng Hai dành cho bên ngoại, thì mùng Ba Tết lại gắn với một nghi lễ trang trọng và đầy xúc cảm: tục lệ hóa vàng. Đây không chỉ là việc làm mang tính nghi thức, mà còn là lời tiễn biệt ấm áp gửi tới tổ tiên sau những ngày về ăn tết cùng con cháu.
Bác cả họ tôi không có con ruột, coi con nuôi như máu mủ, còn con bác cũng chăm lo cho bố mẹ chu đáo. Thế nhưng khi hai bác vừa qua đời chưa qua giỗ đầu, anh em ruột thịt của bác đã đòi họp họ đòi chia căn nhà tổ tiên, với lý do con bác không phải con đẻ…
Mỗi ngày trong dịp Tết đều mang một ý nghĩa riêng, và ngày mùng 3 Tết cũng không ngoại lệ. Bên cạnh những hoạt động vui chơi, chúc tụng, cũng có những điều nên làm và kiêng kỵ trong ngày này để cầu mong một năm mới an lành, may mắn.
Tết với người Tày không chỉ là thời khắc chuyển giao năm mới, mà là hành trình trở về với cội nguồn. Từ bếp lửa đỏ hồng trong gian nhà sàn, mâm lễ thành kính dâng tổ tiên đến tiếng đàn tính ngân vang trong điệu then, mỗi nghi thức, mỗi sinh hoạt đều nối dài mạch ký ức gia đình, gìn giữ căn cước văn hóa và vun đắp những giá trị được trao truyền qua nhiều thế hệ.
Lễ hóa vàng là nghi thức khép lại kỳ nghỉ Tết Nguyên đán - Tết đoàn viên lớn nhất năm, đồng thời cũng là cách để con cháu bày tỏ lòng hiếu kính với tổ tiên.
Người Tày cư trú nhiều ở các khu vực: Lục Yên, Văn Chấn, Yên Bình, Bảo Yên, Văn Bàn của tỉnh Lào Cai. Tết Nguyên đán đối với đồng bào nơi đây không chỉ là dịp vui chơi, sum họp gia đình, nhớ về cội nguồn mà còn là dịp để gìn giữ những bản sắc văn hóa tốt đẹp của cộng đồng.