Các nhà thầu vũ khí nhỏ tham gia hợp đồng khổng lồ vừa bị Australia hủy bỏ với Pháp đang đối mặt với tương lai đầy sóng gió.
Hàng trăm công ty đang phải đối mặt với nguy cơ phá sản do đầu tư vào hợp đồng đóng tàu của Australia với Pháp.
Thỏa thuận AUKUS giữa Mỹ, Anh và Australia gây ồn ào dư luận và khiến đối tác quan trọng của cả ba nước trên là Pháp có phản ứng dữ dội. Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ Antony Blinken đang có chuyến công du Pháp, với sứ mệnh xoa dịu đồng minh và hy vọng quan hệ hai nước 'gương vỡ lại lành'.
Ngày 4-10, Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken bắt đầu chuyến thăm Pháp để tham dự cuộc họp các bộ trưởng Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD). Trong chuyến thăm này, ông Blinken cũng sẽ hội đàm với các nhà lãnh đạo nước chủ nhà về biện pháp hóa giải căng thẳng sau khi Mỹ, Anh, Australia tuyên bố thành lập liên minh quân sự ba bên (AUKUS) - động thái dẫn tới việc Australia hủy bỏ hợp đồng mua tàu ngầm gây thiệt hại nặng nề cho Pháp.
Phóng viên TTXVN tại Paris dẫn tin của truyền thông Pháp cho biết Pháp đã ký với Hy Lạp hợp đồng cung cấp 3 tàu khu trục trị giá từ 3 - 5 tỷ euro, đánh dấu sự tăng cường hợp tác giữa Paris và Athens.
Thỏa thuận quốc phòng Pháp ký với Hy Lạp trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt từ Mỹ được đánh giá là chiến thắng cần thiết cho Tổng thống Macron lúc này.
Hy Lạp đã ký hợp đồng đặt mua 3 tàu hộ vệ tên lửa Belharra hiện đại của Pháp, một biểu hiện cho quan hệ đối tác chiến lược ngày càng đi vào chiều sâu giữa hai nước.
Việc Australia hủy hợp đồng mua tàu ngầm của Pháp đã gây chấn động thành phố cảng Cherbourg ở Pháp, đe dọa việc làm và quá trình phục hồi kinh tế ở đây.
Tại thời điểm này, vẫn chưa rõ liệu Australia sẽ theo đuổi công nghệ tàu ngầm của Anh, Mỹ hay kết hợp cả hai. Dựa trên những so sánh công nghệ của các tàu ngầm Mỹ, Anh và Pháp, có thể hiểu một phần lý do Canberra ngừng thỏa thuận với Paris.
Hợp đồng tàu ngầm Pháp-Australia thực chất gồm những gì và thiệt hại về kinh tế có lớn đến nỗi để Paris phải lao vào một cuộc đọ sức ngoại giao với cùng lúc cả ba đối tác chiến lược là Mỹ, Australia và Anh?
Tập đoàn đóng tàu của Pháp Naval Group cho biết, họ sẽ gửi một 'đề xuất chi tiết và được tính toán' tới Australia sau khi Canberra hủy hợp đồng đóng tàu ngầm diezel-điện với Tập đoàn này.
Tập đoàn đóng tàu Pháp Naval Group cho biết sẽ gửi thông báo chi tiết về khoản tiền bồi thường tới Úc sau khi Canberra đơn phương hủy thỏa thuận đóng tàu ngầm trị giá hàng chục tỉ USD với Paris.
Không đơn giản chỉ là việc hủy bỏ hợp đồng giữa Pháp và Úc, mối quan hệ giữa các quốc gia đối tác, đồng minh hai bờ Đại Tây Dương đang có những rạn nứt đáng kể sau khi thỏa thuận AUKUS được công bố.
Nhà thầu quốc phòng Naval Group của Pháp muốn Australia bồi thường thiệt hại sau khi Canberra hủy hợp đồng tàu ngầm 40 tỉ USD để tham gia liên minh AUKUS cùng Mỹ và Anh.
Tập đoàn Naval Group, Pháp sẽ gửi 'hóa đơn' bồi thường chi tiết tới Australia về các khoản chi phí họ muốn Canberra phải trả cho việc hủy bỏ hợp đồng tàu ngầm.
France 24 ngày 23/9 dẫn lời Ngoại trưởng Pháp Jean-Yves Le Drian cho biết, việc Australia đơn phương hủy hợp đồng tàu ngầm với nước này cũng cần tuân thủ các bước được nêu trong khung thỏa thuận giữa hai bên.
Australia có thể mất tới 3 năm để chính thức rút khỏi thỏa thuận tàu ngầm trị giá 90 tỷ USD với Pháp, sau khi có thỏa thuận mới với Mỹ và Anh.
Tập đoàn công nghiệp quân sự Naval Group của Pháp muốn nhận được khoản bồi thường từ Australia sau khi quốc gia này hủy hợp đồng tàu ngầm để tham gia liên minh AUKUS với Mỹ và Anh.
Mối quan hệ đồng minh thân thiết giữa Mỹ-Anh-Pháp rạn nứt và có nguy cơ bị xóa sổ khi Pháp triệu hồi đại sứ của mình về nước. Bối cảnh căng thẳng càng trở nên phức tạp bởi Australia quyết định rút khỏi hợp đồng trị giá 66 tỉ USD với Naval Group (Pháp) đóng một hạm đội tàu ngầm truyền thống và thay vào đó sẽ đóng ít nhất 8 tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân, sử dụng công nghệ của Mỹ-Anh sau khi thiết lập đối tác an ninh 3 bên mới mang tên AUKUS.
Úc lo ngại hợp đồng tàu ngầm với Pháp bị chậm trễ, chi phí vượt mức và không phù hợp với lợi ích đất nước.
Pháp không nên ngạc nhiên khi Úc hủy hợp đồng tàu ngầm vì những lo ngại lớn về sự chậm trễ, chi phí vượt mức và tính phù hợp đã được công bố chính thức, công khai trong nhiều năm, theo các chính trị gia Úc.
Australia quyết định hủy hợp đồng trị giá 40 tỷ USD với Pháp vì tàu ngầm thông thường của nước này không có ưu điểm nổi trội, trong khi tiến độ bị chậm, đồng thời dự án bị liên tục đội giá lên tới 65 tỷ USD.
Ngày 20/9, Bộ trưởng Thương mại Australia Dan Teehan cho biết, ông sẽ tìm kiếm một cuộc hội đàm với người đồng cấp Pháp để xoa dịu căng thẳng liên quan tới quyết định của Canberra hủy thỏa thuận tàu ngầm trị giá 40 tỷ USD với tập đoàn Naval Group của Pháp.
Bộ trưởng Thương mại Australia cho hay sẽ tìm kiếm cuộc gặp với người đồng cấp Pháp vào tháng 10 nhằm xoa dịu căng thẳng liên quan vụ Australia hủy thỏa thuận tàu ngầm trị giá 40 tỷ USD với Pháp.
Những căng thẳng khu vực, đặc biệt là sự bành trướng của Trung Quốc ở biển Đông, cũng như sự kình địch đang nổi lên giữa Bắc Kinh và Washington đã buộc Philippines hiện đại hóa các khả năng hải quân của mình.
Triều Tiên đã chỉ trích quyết định của Mỹ cung cấp tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân cho Australia và cảnh báo về các biện pháp đối phó chưa xác định nếu họ thấy thỏa thuận ảnh hưởng đến an ninh của Triều Tiên.
Sau khi Mỹ và Anh đồng ý chia sẻ công nghệ chế tạo tàu ngầm hạt nhân cho Australia, Triều Tiên đã cảnh báo về một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân, đồng thời cam kết có hành động phản ứng nếu thỏa thuận này có tác động xấu tới an ninh của mình.
Đại sứ Pháp tại Úc Jean-Pierre Thebault đáp chuyến bay khẩn cấp về nước vào tối 18-9 trong tâm trạng rối bời.
Các nhà phân tích cảnh báo rằng quyết định chưa từng có về việc triệu hồi các đại sứ từ Mỹ và Australia của Pháp không chỉ là một sự trả đũa ngoại giao.
Các nhà phân tích cảnh báo rằng quyết định triệu hồi đại sứ từ Mỹ và Australia - một bước đi mang tính lịch sử của Pháp - không chỉ là một sự trả đũa ngoại giao.
Australia có nhiều lý do 'chính đáng' để rút khỏi thỏa thuận khủng với Pháp, nhưng tranh chấp giữa hai bên có thể sẽ cần được phân xử tại tòa án.