Tác giả Andrey Gubin* trong bài viết trên East Asia Forum cho rằng quần đảo Nam Kuril sẽ tiếp tục cản trở tiến trình phát triển quan hệ Nga-Nhật.
Đường lối đối ngoại của Liên Xô thời Mikhail Gorbachev được ghi nhận không chỉ bằng việc khắc phục logic đối vị lưỡng cực trong quan hệ với phương Tây, mà còn bằng việc phát triển quan hệ với các nước châu Á.
Trong cuộc thảo luận mới đây, các ngoại trưởng của hai nước khẳng định tầm quan trọng của việc thúc đẩy hợp tác song phương trên nhiều lĩnh vực, trong đó có kinh tế.
Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov và người đồng cấp Nhật Bản Toshimitsu Motegi đã thảo luận kế hoạch hoạt động kinh tế chung trên quần đảo Nam Kuril hiện do Moskva kiểm soát, mà Tokyo cũng tuyên bố chủ quyền và gọi là Vùng Lãnh thổ phương Bắc.
Chính phủ Nhật Bản phản đối Nga tập trận quân sự ồ ạt trên các hòn đảo do Matxcơva kiểm soát, Tokyo tuyên bố chủ quyền ở ngoài khơi tỉnh Hokkaido.
Ngày 24/6, Chánh văn phòng Nội các Nhật Bản Kato Katsunobu cho biết nước này phản đối việc Nga tiến hành tập trận quân sự trên các hòn đảo do Moskva kiểm soát, nhưng Tokyo cũng tuyên bố chủ quyền.
Chính phủ Nhật Bản phản đối Nga tập trận quân sự ồ ạt trên các hòn đảo do Matxcơva kiểm soát, Tokyo tuyên bố chủ quyền ở ngoài khơi tỉnh Hokkaido.
Tổng thống Nga Putin cho biết nước này sẵn sàng tiếp tục đàm phán với Nhật để đi đến ký kết hiệp định hòa bình giữa hai nước.
Ngày 28/5, lực lượng biên phòng Nga cho biết đã bắn cảnh cáo và bắt giữ một tàu Nhật Bản vì tội đánh bắt cua 'bất hợp pháp' ngoài khơi đảo Sakhalin.
Ngày 28/5, lực lượng biên phòng Nga biết đã buộc phải bắn cảnh cáo để bắt giữ một tàu Nhật Bản vì tội đánh bắt cua 'bất hợp pháp' ngoài khơi đảo Sakhalin.
Tổng thống Vladimir Putin tuyên bố, Nga có kế hoạch thúc đẩy quan hệ với Nhật Bản, nhưng sẽ không thực hiện bất kỳ bước đi nào trái với Hiến pháp Nga.
Ngày 7/2, Thủ tướng Nhật Bản Suga Yoshihide tuyên bố, việc không có hiệp ước hòa bình với Nga và vấn đề Vùng lãnh thổ phương Bắc (Nga gọi là Quần đảo Nam Kuril) chưa được giải quyết là điều vô cùng đáng tiếc.
Kể từ khi Chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc cách đây 75 năm, quần đảo Kuril vẫn thuộc quyền quản lý của Nga ngay cả khi Nhật Bản tuyên bố chủ quyền đối với bốn đảo cực nam (trong đó có hai đảo lớn nhất).
Ngày 29/9, Nhật Bản đã phản đối cuộc tập trận quân sự của Nga ở khu vực tranh chấp giữa hai nước-vùng biển đảo Kunashiri (mà Nga gọi là Kunashir).
Theo hãng thông tấn TASS của Nga đưa tin hôm 26/9, nước này và Nhật Bản từng suýt cùng nhau ký kết một bản hiệp định hòa bình hồi năm 2018, trong cuộc gặp giữa Thủ tướng Nhật khi đó là ông Shinzo Abe với Tổng thống Nga Vladimir Putin.
Ngày 31/8, Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe đã điện đàm với Tổng thống Nga Vladimir Putin, trao đổi về một số vấn đề còn tồn đọng giữa hai nước.
Đây là chuyến thăm đầu tiên của một quan chức cấp cao Nga tới quần đảo tranh chấp kể từ tháng 8/2019 khi cựu Thủ tướng Nga Medvedev tới thăm hòn đảo mà phía Nga gọi là Iturup còn Nhật gọi là Etorofu.
Ngày 4-6, tờ Yomiuri Shimbun cho biết, trong cuộc điện đàm giữa Thứ trưởng ngoại giao Nhật Bản Takeo Mori và người đồng cấp Nga Igor Morgulov, hai bên đã nhất trí thúc đẩy các cuộc thảo luận hướng tới ký kết hiệp ước hòa bình.
Theo phóng viên TTXVN tại Tokyo, quan chức ngoại giao cấp cao của Nhật Bản và Nga ngày 4/6 đã nhất trí sẽ tiếp tục thúc đẩy các cuộc thảo luận nhằm hướng tới việc ký kết hiệp ước hòa bình. Đây là cuộc thảo luận đầu tiên giữa giới chức hai nước về vấn đề này sau gần 7 tháng gián đoạn.
Về tiến trình thảo luận ký kết Hiệp ước hòa bình, hai thứ trưởng nhất trí sẽ tiếp tục thúc đẩy các cuộc thảo luận trên cơ sở đưa ra các đề xuất mà hai bên có thể chấp nhận được.
Theo phóng viên TTXVN tại Tokyo, ngày 19/5, Bộ Ngoại giao Nhật Bản đã công bố Sách Xanh Ngoại giao năm 2020, trong đó khẳng định chủ quyền của nước này đối với 4 hòn đảo nằm ở ngoài khơi tỉnh Hokkaido mà Nga đang quản lý từ sau Thế chiến Thứ hai.
Ngày 20/1, Nga đã trả tự do một tàu cá Nhật Bản bị bắt giữ tuần trước ở vùng biển ngoài khơi những hòn đảo mà cả Moskva và Tokyo đều tuyên bố chủ quyền, sau khi xác nhận con tàu này đã nộp tiền phạt.
Ngoại trưởng Nga và người đồng cấp Nhật Bản nhất trí hai bên sẽ bắt đầu các cuộc đàm phán cấp vụ trưởng vào giữa tháng 1 tới nhằm xúc tiến các dự án kinh tế chung trên quần đảo tranh chấp.
Ngoại trưởng Nhật Bản Toshimitsu Motegi nhận định cuộc gặp với người đồng cấp Nga Sergey Lavrov lần này sẽ là điểm khởi đầu cho những cuộc thảo luận chiều sâu.
Ngày 19/2, Ngoại trưởng Nhật Bản và người đồng cấp Nga đã có cuộc gặp tại Moskva để tái khởi động tiến trình đàm phán bế tắc lâu nay về vấn đề tranh chấp lãnh thổ.
Ngày 18/12, Ngoại trưởng Nhật Bản Toshimitsu Motegi và Bộ trưởng Phát triển Kinh tế Liên bang Nga Maksim Oreshkin đã nhất trí hai nước sẽ hợp tác để thúc đẩy sự phát triển của khu vực Viễn Đông của Nga.
Bộ Ngoại giao Nga ngày 18/12 đã yêu cầu Nhật Bản có biện pháp thích hợp và hiệu quả để ngăn chặn các sự cố tương tự như vụ 5 tàu cá của Nhật Bản bị lực lượng biên phòng Nga giữ mới đây tại khu vực ngoài khơi quần đảo tranh chấp giữa hai nước.
Bộ Ngoại giao Nhật Bản ngày 18/12 đã yêu cầu Nga trả lại 5 tàu cá bị bắt giữ ở vùng biển gần Vùng lãnh thổ phương Bắc, trong khi Moscow gọi là Nam Kuril.
Ngoại trưởng Nhật Motegi cho biết các cuộc thảo luận sắp tới với Ngoại trưởng Nga Lavrov sẽ mở đầu cho các cuộc đàm phán giải quyết tranh chấp lãnh thổ và ký kết Hiệp ước hòa bình giữa hai nước.