Hiện nay, tại Hà Nội có nhiều gia đình sinh con một bề là gái nhưng cuộc sống của họ vẫn luôn tràn ngập niềm vui, hạnh phúc. Thực tế ấy cho thấy, hạnh phúc không phải đến từ việc sinh con trai hay gái mà chính là nỗ lực cùng nhau vun đắp, giáo dục con cái.
Theo Chi cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình (DS-KHHGĐ), Phú Thọ hiện nằm trong nhóm hai về tỷ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh (MCBGTKS) với tỷ số giới tính khi sinh khoảng 109-112 bé trai/100 bé gái. Tư tưởng 'trọng nam khinh nữ', 'có nếp có tẻ' vẫn còn tồn tại trong một bộ phận người dân, đặc biệt tại khu vực nông thôn, miền núi đã dẫn đến những hệ lụy MCBGT, phân biệt đối xử hay bạo lực, xâm hại trẻ em gái…
Theo cập nhật mới nhất từ Bộ Y tế, tại nhiều địa phương trước đây đã đạt mức sinh thay thế nay tăng rất cao trở lại, song cũng có 21 tỉnh, thành phố mức sinh giảm xuống dưới mức thay thế...
Sinh con thứ 3, con thứ 4 giờ đã không còn hiếm tại nhiều gia đình, ở nhiều vùng miền khác nhau. Theo Tổng cục Dân số và Kế hoạch hóa gia đình (KHHGĐ) - Bộ Y tế, sau gần 50 năm nỗ lực, Việt Nam đã đạt mức sinh thay thế vào năm 2006 với tổng tỷ suất sinh (TFR) = 2,09 con/phụ nữ và duy trì mức sinh thay thế trong 15 năm qua.
Những năm qua, tỷ lệ chênh lệch giới tính khi sinh (GTKS) của Lạng Sơn đã giảm qua từng năm. Thành tích này khẳng định nỗ lực của các cấp, ngành, đặc biệt là ngành dân số tỉnh trong thực hiện các giải pháp trọng tâm.
Cũng như các địa phương khác trong tỉnh và cả nước, những năm gần đây, tình trạng mất cân bằng giới tính trên địa bàn Hướng Hóa có xu hướng tăng. Vì vậy, địa phương tích cực triển khai nhiều giải pháp nhằm nâng cao nhận thức của người dân, từng bước khống chế tốc độ gia tăng chênh lệch giới tính khi sinh.
Nghị quyết số 21-NQ/TW về công tác dân số trong tình hình mới là kim chỉ nam cho công tác dân số ở nước ta từ nay về sau, đưa chính sách dân số sang một trang phát triển mới. Mục tiêu của Nghị quyết tập trung vào các vấn đề trọng tâm như: Duy trì vững chắc mức sinh thay thế; đưa tỷ lệ giới tính khi sinh về mức cân bằng tự nhiên; tận dụng hiệu quả cơ cấu dân số vàng thích ứng với già hóa dân số; phân bố dân số hợp lý và nâng cao chất lượng dân số.
Tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh có chiều hướng gia tăng đã gây tác động tiêu cực đến cơ cấu dân số, làm ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế-xã hội. Để từng bước kiểm soát tình trạng này, tỉnh Quảng Trị đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ, quyết liệt, góp phần nâng cao nhận thức và chuyển đổi hành vi của người dân về mất cân bằng giới tính khi sinh.
Trong danh sách của Bộ Y tế phê duyệt tại Quyết định số 3671/QĐ-BYT với 21 tỉnh thuộc nhóm 1 có tỷ số giới tính khi sinh cao nhất, trên 112 bé trai/100 bé gái. Đây cũng là nhóm có tỷ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh cao nhất.
Những câu chuyện tưởng như cổ hủ xa xưa khi người vợ buộc phải sinh con trai để có cháu đích tôn, người nối dõi tông đường vẫn hiện hữu trong cuộc sống hiện đại. Và cái kết là những câu chuyện đau lòng…
Nhằm nâng cao chất lượng dân số trong tình hình mới, trong Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Trung ương Ðảng khóa XII ban hành Nghị quyết số 21-NQ/TW nêu rõ: 'Chuyển trọng tâm chính sách dân số từ kế hoạch hóa gia đình sang dân số và phát triển. Công tác dân số phải chú trọng toàn diện các mặt quy mô, cơ cấu, phân bố, đặc biệt là chất lượng dân số và đặt trong mối quan hệ hữu cơ với các yếu tố kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh và bảo đảm phát triển nhanh, bền vững'. Do vậy, công tác truyền thông có vai trò quan trọng trong việc chuyển đổi hành vi, nâng cao nhận thức về dân số và phát triển (DS&PT) của người dân.
Đến năm 2025, phấn đấu 85% các cặp vợ chồng, nam, nữ trong độ tuổi sinh đẻ và ông bà, cha mẹ được cung cấp thông tin và hiểu được thực trạng, nguyên nhân, hậu quả của mất cân bằng giới tính khi sinh (MCBGTKS).
Năm 2020, tỷ số giới tính khi sinh trên địa bàn tỉnh ta là 118,2 bé trai/100 bé gái. Điều đáng lo ngại là, tỷ số mất cân bằng giới tính khi sinh xảy ra ở tất cả các địa bàn trong tỉnh, từ thành phố, thị trấn, thị tứ đến vùng sâu, vùng xa. Hệ lụy của sự chênh lệch giới tính khi sinh sẽ có những tác động không tốt đến quá trình phát triển kinh tế, xã hội của tỉnh. Vì vậy, rất cần thực hiện nhiều giải pháp để đưa tỷ số giới tính khi sinh về mức cân bằng, tự nhiên.
Thời gian qua, công tác kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh (MCBGTKS) trên địa bàn tỉnh Quảng Trị được quan tâm thực hiện với nhiều giải pháp, bước đầu đạt những kết quả tích cực. Đặc biệt, nhờ đẩy mạnh công tác truyền thông với hình thức, nội dung phong phú nên ngày càng có nhiều người dân nâng cao nhận thức và chuyển đổi hành vi về MCBGTKS, góp phần thực hiện tốt các chỉ tiêu, kế hoạch về dân số - kế hoạch hóa gia đình, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.
Tỷ số giới tính khi sinh được tính bằng số trẻ em được sinh ra còn sống là số bé trai/100 bé gái. Chỉ số này được coi là bình thường trong khoảng 103 - 106 trai/100 gái. Duy trì chỉ số ở mức bình thường sẽ bảo đảm sự cân bằng phát triển tự nhiên và xã hội của một quốc gia, địa phương. Tại Thanh Hóa, tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh (MCBGTKS) đã xảy ra trên diện rộng và đang ở nhóm cao trong cả nước.
Sáng 27-11, Tổng cục Dân số, Bộ Y tế, Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam và Sở Y tế Thanh Hóa đã tổ chức Hội thảo cung cấp thông tin về mất cân bằng giới tính khi sinh (MCBGTKS) cho đồng bào công giáo tỉnh Thanh Hóa.
Thời gian qua, Hà Nội đã bước đầu kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh (MCBGTKS). Tỷ số GTKS dự kiến năm 2020 là 113 trẻ trai/100 trẻ gái.