Hệ thống đô thị Hà Nội đến năm 2025 có 5 không gian phát triển; đề xuất nghiên cứu hình thành thêm 2 thành phố: Thành phố du lịch ở Sơn Tây - Ba Vì, thành phố sân bay phía Nam khi có sân bay thứ 2 ở Phú Xuyên - Ứng Hòa.
Một trong hai kịch bản quy hoạch về tổ chức và phát triển không gian Hà Nội đang được xem xét là kịch bản dựa trên mô hình hệ thống đô thị đa tâm, trong đó ngoài đô thị trung tâm và các đô thị vệ tinh, có thể hình thành 1 đô thị mới, đối trọng, song hành phía Bắc sông Hồng, bao gồm các huyện Đông Anh, Sóc Sơn và Mê Linh.
Năm mới 2024 mang ý nghĩa bản lề khi thành phố Hà Nội quyết tâm cao độ hoàn thiện đồng bộ các phần việc quan trọng, 'trước nhất' nhằm hoạch định vóc dáng Thủ đô trong tương lai, trong đó có 2 đồ án quy hoạch mang tầm vóc bao trùm, toàn diện.
Bước vào năm 2024, nhiều nhiệm vụ quan trọng có tính chiến lược liên quan đến phát triển Thủ đô trong tương lai sẽ được chính quyền TP Hà Nội quyết tâm cao độ hoàn thiện.
Hà Nội định hướng phát triển 3 địa phương gồm Đông Anh, Mê Linh, Sóc Sơn thành thành phố phía Bắc để làm đối trọng và bổ trợ cho đô thị trung tâm, kết nối thông qua không gian trục cảnh quan sông Hồng. Khi hình thành, đây sẽ là một thành phố hiện đại, xanh và thông minh.
Nghị quyết số 15-NQ/TW ngày 5/5/2022 của Bộ Chính trị về 'Phương hướng phát triển Thủ đô Hà Nội đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045' đã xác định những định hướng lớn cho sự phát triển đột phá của Thủ đô trong một giai đoạn mới.
Hà Nội đang triển khai các quy hoạch, chương trình lớn như: Quy hoạch Thủ đô Hà Nội thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050; Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065...
Một trong những nội dung quan trọng của đồ án điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô đến năm 2045, tầm nhìn đến 2065 mà Hà Nội đang hoàn thiện là định hướng phát triển không gian.
Đồ án quy hoạch giao thông vận tải là đồ án quy hoạch duy nhất trong 7 đồ án quy hoạch hạ tầng kỹ thuật được UBND thành phố Hà Nội chấp thuận, cho phép rà soát, đánh giá.
Đến thời điểm này, cả nước mới có duy nhất một đơn vị hành chính cấp huyện hoạt động theo mô hình 'thành phố trong thành phố'; đó là thành phố Thủ Đức thuộc Thành phố Hồ Chí Minh. Nhưng sắp tới sẽ có một số thành phố trong thành phố ra đời. Đầu tháng 12/2023, Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội đã thông qua Đồ án Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065. Hà Nội sẽ xây dựng thành phố phía bắc Thủ đô bằng cách gộp các huyện Đông Anh, Mê Linh, Sóc Sơn lại; thành phố phía tây Thủ đô là khu vực Xuân Mai, Hòa Lạc.
Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Dương Đức Tuấn yêu cầu Sở Quy hoạch - Kiến trúc chủ động phối hợp với Bộ Xây dựng và các bộ, ngành liên quan thẩm định đồ án Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô, trình Thủ tướng Chính phủ trong tháng 2-2024.