Sẵn sàng cho cuộc đua khắc nghiệt tại Nhật Bản

Tại kỳ Đại hội trước, Phạm Quang Huy (bắn súng) đã giành 1 trong 3 chiếc HCV cho thể thao Việt Nam. Ảnh: Cục TDTT

 Aichi - Nagoya 2026 và dấu ấn của Nhật Bản

Asian Games 20 diễn ra từ ngày 19.9 đến 4.10 tại tỉnh Aichi và thành phố Nagoya cùng một số tỉnh, thành lân cận và thủ đô Tokyo. Đây là lần thứ ba Nhật Bản đăng cai Đại hội Thể thao châu Á, sau Tokyo năm 1958 và Hiroshima năm 1994. Theo thông tin mới nhất trên trang chính thức của Ban Tổ chức, Đại hội có 43 môn thể thao, dự kiến đón khoảng 15.000 VĐV và quan chức đoàn đến từ 45 quốc gia và vùng lãnh thổ châu Á.

Với Nhật Bản, Aichi - Nagoya 2026 không chỉ là sự kiện thể thao lớn nhất nước này kể từ Olympic và Paralympic Tokyo 2020 mà còn là dịp để giới thiệu một mô hình tổ chức chú trọng tính bền vững, hiệu quả và tận dụng tối đa những nguồn lực sẵn có. Thay vì chạy theo việc xây dựng hàng loạt công trình mới, nước chủ nhà chủ trương sử dụng các cơ sở thể thao hiện hữu, kết hợp công nghệ tiên tiến và các giải pháp tổ chức linh hoạt.

Điểm đặc biệt dễ nhận thấy nhất là cách bố trí nơi ở cho các đoàn. Thay vì xây dựng một làng VĐV tập trung quy mô lớn, Ban Tổ chức lựa chọn nhiều hình thức lưu trú khác nhau. Trong đó, tàu du lịch Costa Serena neo tại cảng Nagoya sẽ trở thành một “làng nổi” dành cho hàng nghìn VĐV và thành viên các đoàn; khu Garden Pier gần đó được bố trí thêm các căn nhà lưu trú dạng module. Đây được xem là một trong những nét tổ chức khác biệt nhất của Asian Games lần này, phản ánh cách Nhật Bản tìm lời giải cho bài toán chi phí, quỹ đất và yêu cầu vận hành một sự kiện có quy mô rất lớn.

Tinh thần phát triển bền vững còn được thể hiện ở dự án sản xuất huy chương từ kim loại tái chế. Ban Tổ chức triển khai thu hồi kim loại từ các nguồn tài nguyên đô thị để sử dụng một phần trong quá trình chế tác huy chương, qua đó gửi đi thông điệp về kinh tế tuần hoàn và các mục tiêu phát triển bền vững.

Chương trình thi đấu cũng mang nhiều dấu ấn mới. MMA lần đầu xuất hiện tại Asian Games, trong khi những môn thể thao mới như padel và teqball đã được bổ sung vào chương trình. Esports tiếp tục khẳng định vị trí sau khi trở thành môn tranh huy chương chính thức tại Hàng Châu (Trung Quốc). Những thay đổi ấy cho thấy Asian Games đang tiếp tục mở rộng biên độ, vừa duy trì các môn Olympic truyền thống, vừa tiếp cận những môn thể thao mới có sức hút đối với thế hệ trẻ.

Cuộc săn vàng đầy thách thức

Ngay sau SEA Games 33 năm 2025, các đội tuyển quốc gia đã tập trung cho mục tiêu quan trọng nhất của năm 2026 là Asian Games. Kế hoạch tập huấn, thi đấu quốc tế của các đội tuyển, đặc biệt ở những môn trọng điểm, được xây dựng theo hướng tập trung nguồn lực cho các VĐV có khả năng cạnh tranh thành tích. Công tác y tế, dinh dưỡng, hồi phục và điều kiện sinh hoạt cũng trở thành những mắt xích quan trọng bởi tại đấu trường châu Á, khoảng cách giữa một vị trí ngoài tốp đầu và tấm huy chương đôi khi chỉ được quyết định trong vài giây, vài cm hay một động tác kỹ thuật.

Danh sách chính thức của Đoàn Thể thao Việt Nam dự Asian Games 20 sẽ là sự lựa chọn theo hướng tinh gọn, tập trung vào những gương mặt tốt nhất và những nội dung có khả năng cạnh tranh thực tế.

Tại Asian Games 19 ở Hàng Châu (Trung Quốc), Việt Nam giành 3 HCV, 5 HCB và 19 HCĐ, xếp thứ 21 toàn đoàn. Ba tấm HCV đến từ Phạm Quang Huy ở nội dung 10m súng ngắn hơi nam; đội tuyển cầu mây nữ nội dung 4 người và đội kata đồng đội nữ môn karate. Đây tiếp tục là những môn mang nhiều kỳ vọng của thể thao Việt Nam tại Aichi - Nagoya.

Các chuyên gia nhận định, thể thao Việt Nam đặt mục tiêu HCV tại Asian Games 2026 vào các nhóm môn như bắn súng, karate, điền kinh, cầu mây... Điều đó cho thấy mục tiêu lần này không chỉ dựa trên thành tích của kỳ Đại hội gần nhất, mà còn được tính toán từ khả năng cạnh tranh thực tế của từng đội tuyển.

Tuy nhiên, thách thức lớn nhất với Việt Nam vẫn là sức mạnh vượt trội của các nền thể thao hàng đầu châu lục. Tại Asian Games 19, Trung Quốc giành tới 201 HCV; Nhật Bản đứng thứ hai với 52 HCV, Hàn Quốc có 42 HCV, trong khi Ấn Độ giành 28 HCV. Đây cũng là những quốc gia sở hữu lực lượng rất mạnh ở nhiều môn Olympic mà Việt Nam đang theo đuổi. Bên cạnh đó là sự cạnh tranh từ các quốc gia Trung Á và Tây Á ở điền kinh, võ thuật, bắn súng và đua thuyền.

Vì thế, những tấm HCV tại Aichi - Nagoya sẽ không đến chỉ bằng phong độ thông thường. Các VĐV Việt Nam cần đạt điểm rơi tốt nhất, giữ được bản lĩnh trong thời khắc quyết định và thậm chí phải vượt qua giới hạn của chính mình.

Asian Games 20 vì thế không chỉ là cuộc đua huy chương. Đây còn là thước đo quan trọng để xác định vị trí thực sự của thể thao Việt Nam trên bản đồ châu Á sau một chu kỳ chuẩn bị mới. Từ những tấm HCV tại Jakarta, Hàng Châu đến thử thách sắp tới trên đất Nhật Bản, hành trình vươn ra châu lục chưa bao giờ dễ dàng. Nhưng chính trong cuộc cạnh tranh với những đối thủ mạnh nhất, giá trị của mỗi bước tiến và mỗi tấm huy chương càng trở nên đáng giá.