Nét xuân trong lễ mừng thọ

Lễ mừng thọ các cụ cao niên tổ dân phố Hưng Thông, phường Sầm Sơn.

Trong bộ áo lụa điều đỏ thắm, đầu đội khăn đỏ truyền thống, cụ ngồi giữa cháu con trên chiếc giường gỗ quen thuộc. Lưng đã còng theo năm tháng, dáng người nhỏ bé, bàn tay gầy guộc in hằn dấu vết thời gian, nhưng ánh mắt cụ vẫn sáng, giọng nói còn minh mẫn. Cụ nhớ rõ từng người con, người cháu, gọi tên rành rọt, hỏi han từng đứa như thuở nào. Nụ cười móm mém của cụ khiến căn nhà thêm ấm. Ai cũng bảo, ở tuổi bách niên mà cụ vẫn quắc thước, tinh anh như vậy thật là phúc lớn của gia đình.

Cụ Là không chỉ là “cây cao bóng cả” của dòng họ mà còn là mẹ liệt sĩ. Trải qua mất mát, gian lao, cụ lặng lẽ nuôi dạy các con khôn lớn, giữ gìn nếp nhà, dạy con cháu sống nghĩa tình, thủy chung.

Năm nay, vì tuổi cao sức yếu, cụ không thể đến nhà văn hóa thôn dự lễ mừng thọ chung như mọi năm. Thấu hiểu điều đó, đại diện ủy ban MTTQ xã, hội người cao tuổi, hội phụ nữ, hội cựu chiến binh đã đến tận nhà trao thiếp chúc thọ của Chủ tịch nước. Tấm thiếp đỏ trang trọng ghi lời chúc thọ 100 tuổi, kèm phần quà là sự quan tâm sâu sắc của Đảng, Nhà nước đối với người cao tuổi. Cụ nâng niu tấm thiếp, đôi tay run run mà đôi mắt ánh lên niềm vui.

Giữa vòng tay con cháu và sự quan tâm của làng xóm, cụ xúc động chia sẻ rằng điều khiến cụ vui nhất không phải là quà tặng vật chất, mà là cảnh sum vầy đông đủ. “Con cháu ở xa đều về cả, thế là tôi mãn nguyện rồi”, cụ cười hiền, nói.

Xuân này, niềm vui tuổi già của cụ ông Nguyễn Văn Ơn ở tổ dân phố Hưng Thông, phường Sầm Sơn như được nhân lên gấp bội khi cụ tròn 80 tuổi. Sáng mùng 4 tết tại nhà văn hóa, Hội Người cao tuổi phường Sầm Sơn tổ chức lễ mừng thọ tập thể cho các cụ. Không gian hội trường rộn ràng tiếng cười, rực rỡ sắc hoa, đông đủ con cháu cùng bà con lối xóm đến chung vui.

Trong bộ trang phục chỉnh tề, cụ Ơn bước lên nhận giấy mừng thọ và quà tặng trong những tràng pháo tay chúc mừng. Dù mái tóc đã bạc trắng, dáng đi chậm rãi, nhưng cụ vẫn minh mẫn, ánh mắt hiền từ và nụ cười đôn hậu. Nhận những lời chúc tốt đẹp từ đại diện chính quyền, các đoàn thể và bà con trong thôn, cụ không giấu được niềm xúc động.

Cụ chia sẻ: “Tổ chức mừng thọ tại nhà văn hóa thế này vui lắm. Con cháu có dịp thể hiện lòng hiếu kính, còn chúng tôi thì thấy mình được quan tâm, trân trọng. Đây là nguồn động viên để người cao tuổi sống vui, sống khỏe, sống có ích cho gia đình và xã hội”.

Lễ mừng thọ từ lâu đã trở thành nét đẹp văn hóa giàu tính nhân văn trong đời sống người Việt. Đó không chỉ là một nghi lễ mà còn là biểu hiện sâu sắc của lòng kính trọng, sự hiếu thảo của con cháu đối với ông bà, cha mẹ. Trong nhịp sống hiện đại nhiều đổi thay, phong tục ấy vẫn được gìn giữ, tiếp nối qua nhiều thế hệ và trở thành một phần không thể thiếu mỗi độ tết đến, xuân về.

Trong quan niệm dân gian, “có thọ là có phúc”, nên chúc thọ đầu năm vừa là lời cầu chúc may mắn, vừa thể hiện đạo lý truyền đời “kính lão, trọng thọ”. Hình thức tổ chức mừng thọ ở mỗi nơi có thể khác nhau. Có gia đình chọn cách tổ chức ấm cúng tại nhà với mâm cơm sum vầy, con cháu quây quần bên ông bà. Có địa phương tổ chức tập trung tại nhà văn hóa thôn, xã; các cụ trong trang phục truyền thống trang trọng bước lên nhận giấy mừng thọ từ chính quyền và hội người cao tuổi trong sự chứng kiến, chúc mừng của cộng đồng... Dù ở quy mô nào, điều quan trọng nhất vẫn là sự hiện diện đông đủ của con cháu và tấm lòng thành kính. Bởi mừng thọ không là để nhắc nhở rằng người cao tuổi chính là gốc rễ của gia đình, là ký ức sống động của quê hương, là người giữ gìn và trao truyền các giá trị truyền thống.

Bên cạnh ý nghĩa văn hóa truyền thống, công tác chúc thọ, mừng thọ người cao tuổi còn thể hiện rõ sự quan tâm, tri ân của Đảng, Nhà nước và chính quyền các cấp đối với thế hệ đi trước. Đây là một chính sách mang đậm tính nhân văn, khẳng định vai trò và vị thế của người cao tuổi trong đời sống xã hội. Theo số liệu của Sở Y tế, dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ năm 2026, toàn tỉnh có 69.792 người cao tuổi thuộc diện được chúc thọ, mừng thọ. Trong đó, 4.735 cụ tròn 90 tuổi và 749 cụ tròn 100 tuổi được tổ chức chúc thọ theo quy định.

Bài và ảnh: Trần Hằng