Một truyền thống tốt đẹp

Cán bộ, đoàn viên, thanh niên Hải đoàn Biên phòng 18 tham gia chương trình “Thắp nến tri ân” tại Nghĩa trang Liệt sĩ Bà Rịa - Vũng Tàu do Ban Chấp hành thành Đoàn thành phố Hồ Chí Minh tổ chức tối 26/7/2026 nhân dịp kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh-Liệt sĩ (27/7/1947-27/7/2026). Ảnh: Vũ Hùng

Ngày Thương binh - Liệt sĩ vì thế không chỉ là dịp để tưởng nhớ những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, mà còn là thời điểm để mỗi người tự soi lại trách nhiệm của mình đối với những người đã cống hiến, hy sinh và đối với những gia đình vẫn đang mang trong mình những mất mát mà chiến tranh để lại.

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những vết thương của chiến tranh chưa bao giờ khép lại hoàn toàn. Phía sau mỗi tấm bia liệt sĩ là một gia đình từng chịu đựng nỗi đau không gì bù đắp nổi. Phía sau mỗi thương binh, bệnh binh là những năm tháng mang theo thương tật, bệnh tật và ký ức chiến trường suốt cuộc đời. Có những người mẹ dành trọn quãng đời còn lại để ngóng tin con. Có những người vợ gửi cả tuổi thanh xuân cho một lời hẹn không bao giờ trở thành hiện thực. Có những người con lớn lên mà chưa một lần được gọi tiếng cha. Những khoảng trống ấy không chỉ thuộc về một gia đình mà đã trở thành một phần ký ức của dân tộc, nhắc nhở các thế hệ hôm nay về cái giá của hòa bình và độc lập.

Chính vì vậy, tri ân không thể chỉ dừng lại ở những nghi lễ tưởng niệm hay những lời tri ân đầy xúc động. Lòng biết ơn chỉ thực sự có ý nghĩa khi được thể hiện bằng những việc làm cụ thể và bền bỉ. Một trong những việc làm có ý nghĩa sâu sắc nhất là tiếp tục tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính các liệt sĩ còn nằm lại nơi chiến trường xưa. Mỗi hài cốt được đưa về với đất mẹ, mỗi tên tuổi được trả lại là thêm một gia đình được nguôi ngoai nỗi chờ đợi, thêm một khoảng trống của lịch sử được lấp đầy. Đó không chỉ là trách nhiệm của các cơ quan chức năng mà còn là bổn phận chung của toàn xã hội đối với những người đã hiến dâng tuổi xuân và tính mạng cho Tổ quốc.

Tri ân cũng phải được thể hiện bằng sự chăm lo thiết thực đối với những người đang sống. Thực hiện đầy đủ, kịp thời các chế độ, chính sách ưu đãi; xây dựng nhà tình nghĩa; chăm sóc sức khỏe, phục hồi chức năng cho thương binh, bệnh binh; phụng dưỡng chu đáo các Bà mẹ Việt Nam Anh hùng; quan tâm cả đời sống vật chất lẫn tinh thần của thân nhân liệt sĩ; tạo điều kiện để con em các gia đình chính sách học tập, lập nghiệp và vươn lên bằng chính năng lực của mình... Đó không chỉ là trách nhiệm của Nhà nước mà còn cần sự chung tay của cộng đồng, của các tổ chức, doanh nghiệp và từng người dân.

Những việc làm ấy không phải là sự ưu ái, mà là sự đền đáp xứng đáng đối với những cống hiến mà không một giá trị vật chất nào có thể bù đắp được. Cách một dân tộc đối xử với những người đã hy sinh vì mình cũng chính là thước đo chiều sâu văn hóa và đạo lý của dân tộc ấy. Ngày Thương binh - Liệt sĩ vì thế không chỉ hướng con người về quá khứ mà còn hướng tới tương lai. Bởi một tương lai hòa bình, phát triển và phồn vinh chỉ thực sự bền vững khi được xây dựng trên nền tảng của lòng biết ơn, của trách nhiệm và của sự tiếp nối những giá trị mà các thế hệ đi trước đã đánh đổi bằng máu xương để gây dựng.

Tri ân không phải là cảm xúc của riêng một ngày, càng không chỉ là những nghi thức trong dịp kỷ niệm. Tri ân phải trở thành hành động thường xuyên trong từng quyết sách, từng chương trình chăm lo người có công và trong cách ứng xử của mỗi người đối với lịch sử. Khi mỗi sự hy sinh đều được trân trọng, mỗi cống hiến đều được ghi nhận và mỗi người có công đều được chăm lo xứng đáng, thì đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” sẽ không chỉ là một truyền thống tốt đẹp được nhắc lại mỗi dịp 27/7, mà sẽ trở thành một giá trị bền vững, góp phần bồi đắp sức mạnh tinh thần của dân tộc trên con đường phát triển đất nước.