Dự thảo Luật Dân quân tự vệ (sửa đổi) đáp ứng yêu cầu thực tiễn

* Lựa chọn 4 nội dung chất vấn, trả lời chất vấn

Kéo dài độ tuổi thực hiện nghĩa vụ tham gia dân quân tự vệ

Đánh giá về sự cần thiết ban hành Luật Dân quân tự vệ (sửa đổi), đại biểu Nguyễn Hữu Chính (đoàn Hà Nội) nhấn mạnh, dân quân tự vệ (DQTV) là thành phần của LLVT nhân dân, có vai trò quan trọng trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc. Luật DQTV năm 2009 ra đời đã tạo cơ sở pháp lý trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức xây dựng, huấn luyện và hoạt động của lực lượng DQTV. Tuy nhiên, sau gần 10 năm triển khai thực hiện luật đã bộc lộ hạn chế, bất cập. Do đó, việc sửa đổi, bổ sung một số quy định của luật là cần thiết.

Đối với vấn đề độ tuổi, thời hạn thực hiện nghĩa vụ tham gia DQTV trong thời bình, theo báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo luật của Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH), dự thảo luật quy định kéo dài độ tuổi và thời hạn thực hiện nghĩa vụ tham gia DQTV nhằm khắc phục tình trạng ở một số địa phương, cơ quan tổ chức thiếu người để tổ chức đơn vị DQTV. Đồng thời, tạo điều kiện, thu hút công dân có kinh nghiệm, khả năng vào phục vụ trong DQTV biển và giữ các chức vụ chỉ huy đơn vị. Đại biểu Bùi Quốc Phòng (đoàn Thái Bình) bày tỏ đồng tình với quy định của dự thảo luật, cụ thể, công dân nam từ đủ 18 tuổi đến hết 45 tuổi, công dân nữ từ đủ 18 tuổi đến hết 40 tuổi có nghĩa vụ tham gia DQTV, nếu tình nguyện có thể kéo dài đến hết 50 tuổi đối với nam, đến hết 45 tuổi đối với nữ. “Theo tôi quy định như vậy là phù hợp, vì thực tế với biên chế cán bộ, công chức, người lao động hiện nay tại các cơ quan, sở, ban, ngành địa phương để duy trì có một tiểu đội tự vệ trong thời gian dài cũng khá khó khăn, nên ngoài việc tình nguyện tham gia DQTV, quy định kéo dài độ tuổi là tạo điều kiện để cho các cơ quan khắc phục khó khăn về con người trong việc tổ chức lực lượng DQTV”, đại biểu Bùi Quốc Phòng chia sẻ. Đại biểu Lưu Đức Long (đoàn Vĩnh Phúc) ủng hộ quy định về chỉ huy trưởng ban CHQS cấp xã là ủy viên UBND cấp xã, sĩ quan dự bị, trong tình trạng khẩn cấp về quốc phòng, tình trạng chiến tranh thì gọi vào phục vụ tại ngũ. Quy định này không chỉ thể chế hóa nghị quyết của Đảng mà còn phù hợp với tình hình thực tiễn hoạt động của chính quyền địa phương.

Tổ chức lực lượng tự vệ trong doanh nghiệp có vai trò quan trọng

Đại biểu Cầm Thị Mẫn (đoàn Thanh Hóa) chia sẻ với khó khăn trong công tác tổ chức lực lượng tự vệ tại doanh nghiệp (DN), nhất là DN tư nhân, DN có yếu tố nước ngoài, tuy nhiên, không vì khó khăn mà không tổ chức lực lượng này. Theo đại biểu Cầm Thị Mẫn, tổ chức tự vệ có ý nghĩa quan trọng để xây dựng nền quốc phòng toàn dân, kết hợp phát triển kinh tế-xã hội với củng cố quốc phòng, an ninh. Đây cũng là quy định cụ thể hóa Hiến pháp, phù hợp với Luật Quốc phòng, Luật DN. Để triển khai thực hiện quy định này có hiệu quả, đại biểu Cầm Thị Mẫn đề nghị có cơ chế, chính sách để tạo điều kiện cho DN tổ chức lực lượng tự vệ. Tăng cường công tác thông tin, truyền thông để chủ DN nắm và hiểu đúng bản chất quy định của pháp luật, trên cơ sở đó có sự đồng thuận cao, nâng cao trách nhiệm để tổ chức tự vệ trong DN. Cơ quan quân sự địa phương cần rà soát, khảo sát, xây dựng đề án, kế hoạch xây dựng tự vệ trong DN đạt kết quả thiết thực.

Phát biểu làm rõ một số vấn đề, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng và An ninh của Quốc hội Võ Trọng Việt cho biết, đối với vấn đề thành lập DQTV trong các DN, một số quân khu, địa phương đã thực hiện rất thành công. Trong đó, đã vận động, tuyên truyền, tạo sự đồng thuận giữa DN với cấp ủy chính quyền địa phương, với các cơ quan liên quan. Trong điều kiện thành lập DQTV đối với DN, nhất là DN có yếu tố nước ngoài, phải tạo được sự đồng thuận bằng cách tuyên truyền, vận động, nhận thức để có sự thống nhất. Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng và An ninh của Quốc hội Võ Trọng Việt cũng tiếp thu một số ý kiến đóng góp của ĐBQH về các vấn đề như bổ sung thẩm quyền của HĐND trong tổ chức lực lượng DQTV; đối tượng tạm hoãn, miễn thực hiện nghĩa vụ tham gia DQTV... Dự thảo luật sẽ tiếp tục được hoàn thiện để trình Quốc hội xem xét và thông qua, dự kiến tại kỳ họp này.

Bổ sung một số trường hợp tạm hoãn xuất cảnh

Chiều 28-10, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam. Đối với quy định về đối tượng cấp hộ chiếu ngoại giao, hộ chiếu công vụ, một số ý kiến ĐBQH đề nghị rà soát để quy định bao quát, đầy đủ, chặt chẽ, bảo đảm tính khả thi cao hơn. UBTVQH đề nghị không mở rộng diện đối tượng được cấp hộ chiếu ngoại giao, hộ chiếu công vụ so với quy định hiện hành và rà soát diện đối tượng hiện có để quy định bảo đảm tính công bằng, hợp lý, sát hợp với thực tiễn, đáp ứng yêu cầu hoạt động của các cơ quan, tổ chức trong hệ thống chính trị và có ổn định cao. Đồng thời, giới hạn đối tượng đi theo, đi cùng được cấp hộ chiếu ngoại giao; quy định ngắn gọn, chặt chẽ hơn về đối tượng được cấp hộ chiếu công vụ và bổ sung quy định cụ thể điều kiện cấp hộ chiếu ngoại giao, công vụ. Đối với quy định về các trường hợp bị tạm hoãn xuất cảnh, dự thảo luật đã bổ sung tạm hoãn xuất cảnh đối với trường hợp: Người bị thanh tra, kiểm tra, xác minh có đủ căn cứ xác định vi phạm đặc biệt nghiêm trọng, cần ngăn chặn ngay việc người đó trốn; người đại diện theo pháp luật của cơ quan, tổ chức đang có nghĩa vụ thi hành bản án, quyết định của tòa án; người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp đang bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế; người đang bị cưỡng chế, đại diện cho tổ chức đang bị cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính, cần ngăn chặn ngay việc người đó trốn.

Phát biểu làm rõ một số vấn đề, Đại tướng Tô Lâm, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Công an nhấn mạnh, dự án Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam được xây dựng đúng quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Cơ quan chủ trì soạn thảo đã phối hợp chặt chẽ với cơ quan thẩm tra, nghiên cứu, tiếp thu ý kiến của các ĐBQH, các đoàn ĐBQH và các cơ quan chuyên môn của Quốc hội. Đại tướng Tô Lâm cũng cho biết, cơ quan soạn thảo, cơ quan thẩm tra sẽ nghiên cứu, tiếp thu một số vấn đề được ĐBQH thảo luận về khái niệm trong dự thảo luật; những nguyên tắc quản lý về xuất cảnh, nhập cảnh; các hành vi bị nghiêm cấm; giấy tờ phục vụ cho việc xuất, nhập cảnh; đối tượng được cấp hộ chiếu ngoại giao, hộ chiếu công vụ... Dự kiến, Quốc hội sẽ xem xét, thông qua dự thảo luật tại kỳ họp này.

Lựa chọn 4 nội dung chất vấn và trả lời chất vấn

Chiều cùng ngày, Tổng thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Nguyễn Hạnh Phúc đã trao đổi với báo chí về các nội dung được lựa chọn chất vấn và trả lời chất vấn tại kỳ họp này. Theo đó, qua xin ý kiến các ĐBQH, 4 nhóm vấn đề được nhiều ĐBQH lựa chọn nhất, gồm: Nội vụ, công thương, nông nghiệp và phát triển nông thôn, thông tin và truyền thông. Đây cũng là các nội dung được lựa chọn để chất vấn và trả lời chất vấn tại kỳ họp này. Các bộ trưởng, trưởng ngành của từng nội dung sẽ trả lời chất vấn, bên cạnh đó, lãnh đạo các bộ, ngành liên quan và Phó thủ tướng Chính phủ phụ trách lĩnh vực cùng tham gia trả lời. Theo thông lệ của kỳ họp Quốc hội cuối năm, sau khi các bộ trưởng, trưởng ngành trả lời chất vấn, Thủ tướng Chính phủ sẽ trả lời chất vấn các ĐBQH.

Thời gian dành cho chất vấn và trả lời chất vấn tại kỳ họp này là 3 ngày, được truyền hình, phát thanh trực tiếp. Phương thức chất vấn và trả lời chất vấn vẫn như kỳ họp trước là hỏi nhanh, đáp gọn, ĐBQH có 1 phút để hỏi, người trả lời có 3 phút trả lời cho mỗi đại biểu.