Chuyển đổi xanh ở Đồng Lâm

Nhà máy tận dụng nhiệt khí thải phát điện đã đi vào vận hành ở Đồng Lâm

Tối ưu hóa năng lượng

Từ tháng 9/2025, Công ty CP Xi măng Đồng Lâm đã đưa vào vận hành nhà máy phát điện tận dụng nhiệt khí thải từ dây chuyền sản xuất clinker có công suất 5.000 tấn/ngày. Dự án này có công suất thiết kế 8,7MW, thời gian vận hành trung bình 7.800 giờ/năm. Đây được xem là một trong những dự án tiêu biểu về sử dụng năng lượng hiệu quả của ngành xi măng Việt Nam.

Hệ thống được thiết kế theo chu trình Rankine hơi nước, do nhà thầu SCKE - liên doanh giữa Kawasaki (Nhật Bản) và Tập đoàn Conch (Trung Quốc) thực hiện. Việc áp dụng tiêu chuẩn quản lý chất lượng Nhật Bản giúp đảm bảo tối ưu hiệu quả vận hành và độ tin cậy cho toàn hệ thống.

Dự án này giúp Đồng Lâm tiết kiệm tương đương 30% lượng điện năng tiêu thụ hằng năm, giảm đáng kể chi phí sản xuất trong bối cảnh giá điện tăng và nguồn cung miền Trung chịu áp lực lớn vào mùa khô. Bên cạnh đó, dự án mang lại hiệu quả môi trường vượt trội nhờ giảm phát thải CO₂ và lượng bụi ra môi trường.

Trước đó, nhà máy cũng đã triển khai nhiều giải pháp bảo vệ môi trường như: Cải tiến hệ thống tận dụng nguồn nhiệt thải để sấy máy nghiền xi măng thay thế nhiệt từ buồng đốt phụ nhằm giảm tiêu hao dầu DO; sử dụng phụ phẩm công nghiệp làm phụ gia và đang tiếp tục nghiên cứu sử dụng điện năng lượng mặt trời.

Cuối tháng 6/2026, Đồng Lâm tiếp tục tạo dấu ấn bằng việc ký kết hợp đồng EPC thực hiện dự án “Sử dụng nhiên liệu thay thế một phần than cám trên dây chuyền lò nung clinker”. Dự án do Công ty CP Gemtec làm nhà thầu thi công toàn bộ các hạng mục khảo sát, thiết kế, cung cấp thiết bị và thi công xây lắp.

Giai đoạn 2020 - 2030, dự báo nguồn than trong nước dần suy giảm và đắt đỏ, buộc ngành xi măng phải nhập khẩu với tỷ trọng lên tới 50 - 60%. Cùng với đó, Luật Bảo vệ môi trường 2020 và lộ trình cam kết tại COP26 đặt ra áp lực lớn về việc giảm nhẹ phát thải khí nhà kính, tiến tới phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) vào năm 2050.

Để giải quyết bài toán này, Đồng Lâm đặt mục tiêu sử dụng thay thế tối đa 30% nhiên liệu hóa thạch. Doanh nghiệp sẽ tận dụng phế phẩm từ ngành may mặc (da giày, vải, nilon, giấy...), lâm nghiệp (vỏ cây keo, tràm, mùn cưa...) và nông nghiệp (tro trấu, vỏ hạt điều...) làm nhiên liệu đốt.

Phát triển xanh và bền vững

Ông Nguyễn Hữu Chi, Giám đốc Bộ phận Kỹ thuật sản xuất và Nghiên cứu phát triển của Công ty CP Xi măng Đồng Lâm chia sẻ, trước thách thức lớn về an ninh năng lượng và chi phí sản xuất, giải pháp công nghệ sử dụng nhiên liệu thay thế một phần than cám tại lò nung clinker đang trở thành xu hướng tất yếu.

Phương pháp này không chỉ giúp giảm sự phụ thuộc vào nguồn than cám truyền thống mà còn xử lý triệt để các loại phế phẩm không thể tái chế và giảm phát thải khí nhà kính. Đây là bước tiến lớn, tạo động lực mạnh mẽ cho quá trình chuyển đổi xanh của Đồng Lâm nói riêng và mục tiêu phát triển bền vững của toàn ngành xi măng nói chung.

Giải pháp này hiện cũng đang được nhiều tổ chức quốc tế uy tín như Ủy ban Môi trường và Phát triển thế giới (WCED), Công ước Basel và Hiệp hội Xi măng châu Âu (CEMBUREAU) khuyến khích áp dụng sâu rộng.

Dự án sử dụng chất thải làm nhiên liệu thay thế trong sản xuất clinker được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực cho quá trình chuyển đổi xanh của doanh nghiệp cũng như đóng góp vào mục tiêu phát triển bền vững của ngành xi măng. Đây là một bước tiến lớn, không chỉ giảm sử dụng nhiên liệu hóa thạch mà còn góp phần xử lý phế phẩm các ngành công - nông - lâm nghiệp, giảm ô nhiễm môi trường.

Nhà thầu triển khai dự án là Công ty CP Gemtec. Theo hợp đồng được ký kết, gói thầu bao gồm các hạng mục: Khảo sát, thiết kế, cung cấp thiết bị, vật tư, dịch vụ kỹ thuật và thi công xây lắp toàn bộ hệ thống tiếp nhận, xử lý nhiên liệu với tiến độ thi công 180 ngày. Hệ thống này cho phép nhà máy tận dụng triệt để nguồn phế phẩm dồi dào từ các ngành công - nông - lâm nghiệp xung quanh với công suất 600 tấn rác thải/ngày, làm nhiên liệu thay thế trong quá trình sản xuất clinker.

Ông Phạm Phước Hiền Hòa, Tổng Giám đốc Công ty CP Xi măng Đồng Lâm đánh giá, dự án sử dụng nhiên liệu thay thế một phần than cám trên dây chuyền lò nung clinker tiếp tục là một dấu mốc quan trọng trong hành trình chuyển đổi xanh của nhà máy xi măng Đồng Lâm.

Việc làm chủ công nghệ, sử dụng các nguồn nhiên liệu thay thế không chỉ giúp giải quyết bài toán tối ưu chi phí năng lượng, mà còn góp phần quan trọng vào việc bảo vệ môi trường, giảm sử dụng tài nguyên không tái tạo và đáp ứng yêu cầu ngày càng cao về giảm phát thải theo quy định của Nhà nước. Điều đó còn cũng thể hiện quyết tâm của doanh nghiệp trong việc đầu tư công nghệ, sản xuất thân thiện với môi trường và phát triển bền vững.

Dự án được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp, đồng thời góp phần giảm phát thải khí nhà kính bảo vệ tầng ozone hướng tới mục tiêu trung hòa carbon và phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050.