Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 185/2026/NĐ-CP quy định về tổ chức, hoạt động của thôn, tổ dân phố và chế độ, chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố. Nghị định có hiệu lực từ ngày 26/5/2026, trong đó quy định cụ thể tiêu chuẩn, nhiệm vụ và quyền hạn của trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố.
Hoạt động của thôn, tổ dân phố gồm: Hoạt động tự quản; hoạt động phối hợp, hỗ trợ chính quyền địa phương cấp xã tại địa bàn dân cư.
Tháng 5/2026 ghi nhận đợt cao điểm truyền thông lớn nhất trong năm của các địa phương nhằm hưởng ứng Tuần lễ Quốc gia không thuốc lá (25/5 - 31/5/2026) và Ngày Thế giới không thuốc lá (31/5/2026). Đây cũng là thời điểm các tỉnh, thành phố đồng loạt đưa vào áp dụng và siết chặt chế tài xử phạt theo quy định mới tại Nghị định số 90/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế (Nghị định 90), có hiệu lực từ ngày 15/5/2026.
Nhờ phát huy hiệu quả phong trào 'Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa' (TDĐKXDĐSVH), xã Xuân Lập đã tạo chuyển biến tích cực trong xây dựng nếp sống văn minh, phát triển kinh tế - xã hội. Từ mỗi gia đình văn hóa cho đến các khu dân cư, những giá trị tốt đẹp đang từng ngày được vun đắp và lan tỏa.
Dù quy định phân loại rác tại nguồn đã được triển khai và Hà Nội liên tục đẩy mạnh các chương trình bảo vệ môi trường, thực tế cho thấy việc thực hiện vẫn còn nhiều bất cập.
Hà Nội đang lấy ý kiến dự thảo nghị quyết mới về tổ chức và hoạt động của thôn, tổ dân phố, trong đó quy định rõ số lượng người hoạt động không chuyên trách, tiêu chuẩn cán bộ cơ sở và cơ chế tự quản của cộng đồng dân cư.
Suốt hơn nửa thiên niên kỷ, bằng những bản hương ước truyền từ đời này sang đời khác, người dân thôn Nghi Sơn, xã Quế Sơn Trung (TP. Đà Nẵng) đã luôn giữ được màu xanh cho rừng Cấm Miếu.
Cùng với phong trào 'Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa', việc xây dựng và thực hiện hương ước, quy ước (HƯQƯ) tại các khu dân cư trên địa bàn tỉnh ngày càng đi vào nền nếp, được người dân đồng thuận thực hiện. Qua đó góp phần nâng cao ý thức cộng đồng, xây dựng nếp sống văn minh ngay từ cơ sở.
Ở những bản làng nơi địa đầu Tổ quốc, đời sống văn hóa không chỉ là câu chuyện sinh hoạt tinh thần mà còn trở thành nền tảng quan trọng giữ gìn an ninh trật tự, bảo vệ chủ quyền biên giới. Từ các phong trào xây dựng gia đình văn hóa, xóm văn hóa đến những mô hình tự quản đường biên, cột mốc, 'lá chắn mềm' nơi phên dậu Tổ quốc đang được hình thành từ chính ý thức, trách nhiệm và sự đồng lòng của người dân.
Sáng 14/5, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp với UBND xã Văn Lãng tổ chức hội nghị ra mắt mô hình 'Khu dân cư thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang'.
Xác định môi trường và cảnh quan nông thôn là một trong những tiêu chí khó trong thực hiện xây dựng nông thôn mới, xã Mường É đã tập trung đầu tư cơ sở vật chất đáp ứng yêu cầu các chỉ tiêu và tăng cường tuyên truyền nâng cao ý thức bảo vệ môi trường xanh, sạch, đẹp cho nhân dân.
Rừng Cấm Miếu tại TP Đà Nẵng tồn tại hơn 500 năm, gắn với tín ngưỡng dân gian, lịch sử kháng chiến và mô hình cộng đồng bảo vệ rừng tiêu biểu.
Xác định phong trào 'Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa' (TDĐKXDĐSVH) là nhiệm vụ trọng tâm trong phát triển văn hóa - xã hội, cấp ủy, chính quyền xã Tam Chung đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo triển khai đồng bộ, gắn với thực tiễn địa phương. Công tác tuyên truyền được đẩy mạnh với nhiều hình thức linh hoạt, từ hệ thống loa truyền thanh, các buổi sinh hoạt chi bộ đến việc lồng ghép trong cuộc họp ở khu dân cư, qua đó giúp người dân hiểu rõ ý nghĩa, vai trò của phong trào.
Ở giữa vùng trung du, khu rừng Cấm Miếu rộng gần 10ha được dân làng Nghi Sơn (xã Quế Sơn Trung) gìn giữ như báu vật, trở thành biểu tượng cho ý thức bảo vệ rừng của cộng đồng.
Sáp nhập thôn, tổ dân phố là yêu cầu trong quá trình tinh gọn bộ máy. Nhưng nếu chỉ nhìn thôn, làng như một đơn vị hành chính để cộng trừ, chia tách, đặt tên lại, chúng ta có thể vô tình làm tổn thương cấu trúc văn hóa bền bỉ của dân tộc Việt Nam.
Những năm gần đây, tại nhiều địa phương vùng cao, nhận thức của người dân về vai trò, giá trị của rừng đã có nhiều chuyển biến tích cực. Từ chỗ từng coi rừng là nguồn tài nguyên sẵn có để khai thác, người dân nay dần xem rừng là tài sản chung cần được gìn giữ, bảo vệ. Khi quyền lợi gắn liền với trách nhiệm, cộng đồng ngày càng chủ động hơn trong việc giữ màu xanh cho những cánh rừng.
Không chỉ gìn giữ truyền thống, dòng họ Sùng ở xã Khao Mang còn phát huy hiệu quả mô hình tự quản để vận động con cháu chuyển đổi sản xuất, ứng dụng khoa học - kỹ thuật, nâng cao thu nhập - trở thành điểm sáng lan tỏa, góp phần gắn kết cộng đồng, xây dựng thôn, bản ngày càng ấm no, hạnh phúc.
Phong trào xây dựng thôn văn hóa ở xã Hoằng Hóa đang ngày càng lan tỏa sâu rộng, trở thành nền tảng quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao chất lượng đời sống tinh thần ở cơ sở. Từ những cách làm linh hoạt, sát thực tiễn, diện mạo nông thôn ở các khu dân cư trên địa bàn xã không ngừng đổi thay theo hướng văn minh, giàu bản sắc.
Sáng 9/5, Ban Văn hóa - Xã hội HĐND tỉnh phối hợp với các ban HĐND tỉnh tổ chức Hội nghị thẩm tra các văn bản (đợt 2) trình Kỳ họp thứ 2 (chuyên đề), HĐND tỉnh Cà Mau khóa XI, nhiệm kỳ 2026-2031. Bà Trần Thị Huỳnh Dao, Trưởng ban Văn hóa - Xã hội, chủ trì hội nghị.
Phong trào 'Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa' tại xã Gia Hiệp đang lan tỏa, góp phần tạo chuyển biến trong đời sống vật chất, tinh thần của người dân và xây dựng nông thôn mới bền vững.
Triển khai Nghị quyết 394/NQ-CP, Lạng Sơn không chỉ dừng ở phát động phong trào mà hướng tới tạo chuyển biến thực chất trong hành vi xã hội, với các chỉ tiêu cao về phân loại rác, thu gom, xử lý và giảm chôn lấp. Trọng tâm là đưa bảo vệ môi trường trở thành thói quen thường nhật của cộng đồng.
Ở những bản làng nơi địa đầu Tổ quốc, đời sống văn hóa không chỉ là câu chuyện sinh hoạt tinh thần mà còn là 'lá chắn mềm' góp phần giữ vững an ninh, trật tự, bảo vệ chủ quyền biên giới. Những năm qua, cùng với phát triển kinh tế - xã hội, các địa phương vùng biên của tỉnh chú trọng xây dựng đời sống văn hóa cơ sở, từng bước nâng cao chất lượng cuộc sống người dân, tạo nền tảng bền vững bảo vệ vững chắc chủ quyền biên giới quốc gia.
Tại làng Nghi Sơn, xã Quế Sơn Trung, TP Đà Nẵng tồn tại một khu rừng nguyên sinh rộng khoảng 10 ha, nằm lọt giữa khu dân cư hơn 600 năm qua nhưng vẫn được gìn giữ nguyên vẹn. Càng đáng nói cách đây hàng trăm năm đã có hương ước giữ rừng.
Khi đồng bào vùng cao bước vào cao điểm sản xuất, những cánh rừng đầu nguồn cũng đứng trước áp lực gia tăng rõ rệt cả từ tự nhiên lẫn con người. Ở các khu vực giáp ranh, nơi địa hình chia cắt, ranh giới hành chính đan xen, nguy cơ xâm hại rừng không chỉ đến từ một phía mà thường là hệ quả cộng hưởng của tập quán canh tác, nhu cầu sinh kế và những 'khoảng trống' trong quản lý.
Một trong những minh chứng sống động cho mối quan hệ giữa làng và nước là ngôn ngữ ứng xử trong tình huống khẩn cấp. Người phương Tây kêu: 'Oh my God!' (Lạy Chúa tôi!), trong khi người Việt lại thốt lên: 'Ối làng nước ơi!' – một lời kêu cứu không hướng lên siêu nhiên mà hướng về cộng đồng – về làng – về nước, trở thành điểm tự tinh thần.
Từ lâu hương ước và quy ước ở các buôn làng được xem là 'quy tắc mềm' gắn kết ý thức, trách nhiệm cộng đồng. Qua đó giúp người dân đồng lòng bỏ cái xấu, giữ bình yên cho buôn làng.
Văn hóa Việt Nam hạt nhân cơ bản là văn hóa làng xã. Làng được gắn kết với nhau bằng huyết thống dòng họ, những hương ước, tín ngưỡng riêng biệt bền vững. Trong chiều dài phát triển của dân tộc, rất nhiều lần làng bị sáp nhập theo sự điều chỉnh hành chính. Sáp nhập là để tinh gọn, song phía sau ấy chính là những xáo trộn thầm lặng trong tâm thức người dân.
Trong nhịp sống hiện đại đang từng ngày đổi thay, tại nhiều làng quê trên địa bàn tỉnh, hương ước, quy ước thôn, bản, tổ dân phố vẫn giữ vai trò quan trọng trong đời sống cộng đồng. Những quy định mộc mạc mà gần gũi dễ hiểu, dễ nhớ, dễ thực hiện đã thấm sâu vào nếp nghĩ và hành động của mỗi người dân, góp phần xây dựng quê hương ngày càng văn minh, giàu đẹp.
Nhằm cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, đặc biệt là nhiệm vụ 'chú trọng xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện, xây dựng môi trường văn hóa nhân văn, lành mạnh, văn minh, hiện đại', trong đó nêu rõ 'phát huy tinh thần tự quản của cộng đồng, truyền thống gia đình, dòng họ; phát huy hương ước, quy ước của cộng đồng dân cư', chương trình 'Festival Mai An Tiêm 2026' sẽ chính thức diễn ra vào lúc 20h10 – 22h10 ngày 27/4/2026 (tức ngày 11 tháng 3 năm Bính Ngọ) tại Khu di tích lịch sử văn hóa Đền thờ Mai An Tiêm (xã Nga An, Thanh Hóa).
Ban Chỉ đạo phong trào Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa (XDĐSVH) tỉnh Gia Lai vừa ban hành kế hoạch truyền thông về phát triển phong trào trên địa bàn tỉnh năm 2026.
Ẩn sau sự tĩnh lặng ở bản Boong (xã Châu Khê, tỉnh Nghệ An) là một 'báu vật' đã được người dân nơi đây gìn giữ suốt gần 30 năm - bản hương ước của người Thái.
Mỗi năm chỉ có những sự kiện lớn mới được đánh bắt tôm cá, người dân bản Ngàm, xã Sơn Điện đang cộng đồng trách nhiệm để bảo vệ nguồn lợi thủy sản, cảnh quan môi trường sông Luồng.
Tại xã Kiều Phú, việc thực hiện dân chủ ở cơ sở được triển khai đồng bộ từ vai trò lãnh đạo của cấp ủy đến sự điều hành của chính quyền, giám sát của Mặt trận Tổ quốc (MTTQ), các đoàn thể và sự tham gia trực tiếp của người dân ở từng thôn, tổ dân phố.
Mô hình chính quyền địa phương 2 cấp tại thành phố Đà Nẵng đã tạo điều kiện để quyền làm chủ của nhân dân được phát huy cao hơn khi tiếng nói được lắng nghe qua nhiều kênh, giải quyết và phản hồi kịp thời, huy động sức mạnh đồng thuận đưa nghị quyết của Đảng đi vào cuộc sống.
Trong những năm gần đây, công cuộc xây dựng đời sống văn hóa ở xã Chuyên Mỹ đã có nhiều chuyển biến tích cực, góp phần nâng cao chất lượng sống của người dân, giữ gìn bản sắc truyền thống và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội địa phương.
Ngày 15.4, Sở VHTTDL tỉnh Lai Châu đã tổ chức Hội nghị tập huấn, hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ cho học viên là cán bộ, công chức, viên chức 38 xã, phường trên địa bàn về lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch.
Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội yêu cầu kiên quyết khắc phục tư duy hình thức, né tránh trách nhiệm, 'không làm cũng không sai'; coi chậm trễ, thiếu quyết đoán, bỏ lỡ cơ hội phát triển là một dạng lãng phí cần xử lý nghiêm.
Cấp ủy các tổ chức cơ sở đảng trong toàn tỉnh tập trung lãnh đạo, chỉ đạo nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức đảng, nâng cao chất lượng đảng viên, chất lượng sinh hoạt chi bộ, đảng bộ cơ sở, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới.
Cùng với hệ thống luật pháp, nhiều mối quan hệ xã hội được điều chỉnh bằng những thỏa thuận của cộng đồng, đó chính là hương ước, quy ước. Tại nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh việc phát huy vai trò của hương ước, quy ước đã góp phần quan trọng giữ gìn, phát huy nét đẹp văn hóa truyền thống, ổn định an ninh, trật tự tại cơ sở.
Trong những năm qua, phong trào 'Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa' trên địa bàn tỉnh đã trở thành luồng sinh khí mới, thấm sâu vào đời sống xã hội. Không chỉ dừng lại ở những con số thống kê, phong trào đã thực sự trở thành nền tảng vững chắc, khơi dậy tinh thần tự chủ và khát vọng vươn lên của mỗi người dân Đất Tổ, góp phần quan trọng vào mục tiêu phát triển bền vững của địa phương.
Chẳng bon chen, xô bồ, du khách đến cả bản cùng tiếp, người dân bản Ngàm, xã Sơn Điện đang cộng đồng trách nhiệm phát triển du lịch.
Hương ước, quy ước là sự kết tinh ý chí và nguyện vọng của người dân tại mỗi thôn, làng, tổ dân phố. Đây không chỉ là nét đẹp văn hóa được cộng đồng chắt lọc, xây dựng mà còn là kim chỉ nam để mọi người, mọi nhà cùng tham gia thực hiện và thụ hưởng thành quả. Vì vậy, việc thực hiện tốt các bản quy ước này chính là tiền đề, nền tảng để xây dựng văn minh đô thị.
Hơn 300 năm qua, người Thái ở bản Hốc, xã Hùng Chân (Nghệ An) vẫn truyền đời nhau một bản hương ước giữ rừng. Với họ, giữ rừng không chỉ là trách nhiệm mà còn là niềm tin. Giữ rừng là giữ nước, giữ ruộng, giữ tương lai của bản làng. Nhờ vậy, suốt 3 thế kỷ qua, gần 200ha rừng phòng hộ được giữ gìn cẩn thận, giữ màu xanh của bản làng.