Quê hương Cà Mau sản sinh biết bao người con ưu tú anh dũng, kiên cường, góp phần to lớn vào sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc và xây dựng đất nước. Câu chuyện về gia đình ông Nguyễn Thành Do (Sáu Do) ở ấp Tân Hòa, xã Thạnh Phú, huyện Cái Nước, càng tô đậm thêm truyền thống anh hùng của xứ sở.
Hiếm có mảnh đất nào lại có truyền thống báo chí cách mạng đầy tự hào như ở Cà Mau khi có đến 3 nhà báo là liệt sĩ, anh hùng lực lượng vũ trang Nhân dân (LLVTND): Phan Ngọc Hiển, Trần Ngọc Hy và Nguyễn Mai. Đó là những đại diện ưu tú nhất, thể hiện đầy đủ khí phách, tài hoa, tấm lòng tận hiến của những người làm báo Cà Mau với sự nghiệp cách mạng. Trong đó, Nhà báo - Liệt sĩ, Anh hùng LLVTND Trần Ngọc Hy đã để lại những dấu ấn sâu đậm, niềm tự hào lớn lao và cảm hứng dào dạt để những thế hệ người làm báo tiếp nối ở Cà Mau nghiêng mình ngưỡng vọng, tri ân và kế tục.
Trong không khí của những ngày tháng Tư lịch sử, có dịp trở lại vùng đất Tây Nam Bộ, chúng tôi được chứng kiến và nghe nhiều câu chuyện chân thực, xúc động về sự chung sức, đồng lòng của quân và dân trong hành trình hồi sinh những vùng đất 'chết'.
Ngày 30/4/1975 đánh dấu chiến thắng hoàn toàn của quân và dân ta trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước. Trước thời khắc thiêng liêng ấy, chiến thắng Phước Long đã trở thành dấu mốc mang tính bước ngoặt, mở ra cục diện mới, đưa đến quyết định chiến lược táo bạo: giải phóng miền Nam bằng sức mạnh quân sự.
Tháng 10-1973, tiểu đoàn sinh viên chúng tôi được bổ sung về Trung đoàn Bộ binh 271 (nay là trung đoàn thuộc Sư đoàn 5, Quân khu 7).
Cuộc tổng tiến công và nổi dậy để giải phóng miền Nam, bắt đầu từ Chiến dịch Tây Nguyên đầu tháng 3/1975. Ngày 18/3/1975, Bộ Chính trị quyết định giải phóng hoàn toàn miền Nam trong năm 1975 theo tinh thần 'Tấn công thần tốc như Nguyễn Huệ' mà đồng chí Lê Duẩn nói trong Hội nghị lần thứ 21 của Trung ương Ðảng.
6 giờ sáng ngày 25/3/1975, tại cửa Thượng Tứ, chúng tôi ôm nhau vui mừng đến chảy nước mắt - nước mắt hạnh phúc ở thời khắc quê hương được hoàn toàn giải phóng.
Cách đây nửa thế kỷ, trong những ngày tháng chống mỹ gian lao, đi giữa làn mưa bom bão đạn, những người con của khắp mọi miền quê đã lên đường theo tiếng gọi thiêng liêng của tổ quốc để chiến đấu vì độc lập, tự do của dân tộc.
Trong những ngày diễn ra Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, với khát vọng độc lập, tự do cháy bỏng, dưới sự lãnh đạo đúng đắn của Đảng, quân và dân An Giang đã phát huy cao độ truyền thống yêu nước, chủ nghĩa anh hùng cách mạng, cùng với cả nước chung sức, đồng lòng, quyết tâm giải phóng quê hương, góp phần giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.
Thời điểm chuẩn bị giải phóng miền Nam, theo tinh thần nghị quyết của Quân khu 9 và Tỉnh ủy Cà Mau: 'Tỉnh giải phóng tỉnh, huyện giải phóng huyện, xã giải phóng xã', đến nửa tháng 4/1975, toàn bộ cứ điểm, đồn bót của địch trên địa bàn huyện Trần Văn Thời đã bị tiêu diệt hoặc rút chạy, chi khu Rạch Ráng trơ trọi như một ốc đảo, sự chi viện từ tiểu khu An Xuyên bằng đường sông đã bị khống chế, đường bộ không có, duy nhất chỉ có trực thăng tiếp tế nhỏ giọt từ thức ăn đến nước uống. Hơn 400 tề ngụy ở chi khu Rạch Ráng đang khốn đốn, hoang mang tột độ.
Bảo tàng Tổng cục II hiện lưu giữ, trưng bày máy PRC-25 của Cụm điệp báo H67. Máy PRC-25 là chiến lợi phẩm của Phòng Tình báo Miền (đơn vị đặc biệt của Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam) trang bị cho Cụm điệp báo H67 vào năm 1972, sử dụng để thu nghe tin tức địch tình vào giai đoạn cuối của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước ở miền Nam.
Trong không khí trang trọng kỷ niệm 50 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, những người lính kiên cường của Trung đoàn 1 - U Minh năm xưa đã trở về mảnh đất Cà Mau thân thương. Chính tại cái nôi này, với sự chở che, đùm bọc nghĩa tình của Nhân dân, Trung đoàn đã lớn mạnh, lập nên chiến công hiển hách và 3 lần vinh dự được Ðảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang Nhân dân (vào các năm: 1973, 1975, 1989).
Trong câu chuyện của mình, nhiều lần Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Doanh (86 tuổi), không cầm được nước mắt khi nghĩ về những người đồng đội đã ngã xuống ngay cửa ngõ Sài Gòn, trước thời khắc của ngày 30/4 lịch sử.
Ngày 29-4, tại Khu du lịch Suối Tiên (TP Thủ Đức), Ban Chỉ huy quân sự, Hội Cựu chiến binh và Câu lạc bộ Truyền thống kháng chiến TP Thủ Đức đã tổ chức buổi gặp mặt, giao lưu giữa cán bộ, chiến sĩ trực tiếp tham gia Chiến dịch Hồ Chí Minh đang sinh sống trên địa bàn với các cựu chiến binh Trung đoàn 101 (Sư đoàn 325).
Bản tin ngày 29/4/1975 của Việt Nam Thông tấn xã (nay là TTXVN) tiếp tục đưa tin về những chiến thắng vang dội của quân và dân ta ở Biên Hòa, Xuân Lộc, Long Khánh, Sài Gòn Gia Định và Phước Tuy.
Cách nay 50 năm, vào những ngày tháng 4 lịch sử, dưới sự lãnh đạo đúng đắn, sáng tạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975 với sức mạnh áp đảo về chính trị và quân sự, quân và dân ta đã giành được thắng lợi hoàn toàn, kết thúc 21 năm kháng chiến chống đế quốc Mỹ xâm lược.
Dõi theo các sự kiện chuẩn bị cho lễ diễu binh, diễu hành, không khí nô nức, hào hùng hướng về kỷ niệm 50 năm Ngày thống nhất đất nước, những người cựu chiến binh ở Bình Phước không khỏi bồi hồi nhớ về những năm tháng gian lao mà oanh liệt. Ký ức về đồng đội, về những trận chiến đã trở thành một phần máu thịt, sống mãi trong trái tim họ.
Nửa thế kỷ đất nước hòa bình, nhưng tinh thần chiến đấu anh dũng, sự hy sinh của quân và dân trong những ngày tháng gian khổ, ác liệt luôn là niềm tự hào, ký ức không thể nào quên.
15h ngày 27/4/1975, ta chiếm lĩnh hoàn toàn các cơ quan đồn bốt của địch trong nội ô, thị xã Bà Rịa được giải phóng.
Đại tướng Phan Văn Giang, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, nhấn mạnh từ một tỉnh sau chiến tranh, quy mô kinh tế nhỏ, đến nay Bà Rịa-Vũng Tàu đã vươn lên mạnh mẽ, trở thành một cực tăng trưởng của cả vùng.
Bà Rịa - Vũng Tàu án ngữ đường biển duy nhất vào Sài Gòn, hơn 80% hàng viện trợ của Mỹ được chuyển qua cửa ngõ này. Bà Rịa - Vũng Tàu được Mỹ - Ngụy xây dựng thành một căn cứ quân sự lớn, một trung tâm huấn luyện và hậu cứ, dịch vụ cho cuộc chiến tranh xâm lược. Sau khi Phan Rang, Phan Thiết, Xuân Lộc thất thủ, Bà Rịa - Vũng Tàu trở thành cái túi chứa tàn quân Ngụy từ các nơi đổ về.
Trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975, Trung đoàn 3, Sư đoàn 324, Quân đoàn 2 (nay là Sư đoàn 324, Quân khu 4) dù không trực tiếp tham gia Chiến dịch Hồ Chí Minh, nhưng là lực lượng dự bị chiến lược của tổng hành dinh, hành quân dọc miền Trung, sẵn sàng chiến đấu đề phòng Mỹ nhảy vào phía sau chia cắt và cản phá Chiến dịch Hồ Chí Minh, góp phần cùng toàn Đảng, toàn quân và toàn dân ta làm nên đại thắng mùa Xuân, giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.
Trong không khí hào hùng của những ngày Tháng Tư lịch sử; hòa cùng niềm phấn khởi, tự hào của toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ta, hôm nay, Tỉnh ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban Nhân dân, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Cà Mau long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 50 năm Ngày Giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 – 30/4/2025).
Bản tin ngày 26/4/1975 của Việt Nam Thông tấn xã (nay là TTXVN) đưa tin quân và dân ta đấu tranh mạnh mẽ tại nhiều địa phương khiến địch thiệt hại nặng; nhiều lính ngụy quay đầu, trở về với nhân dân.
Chỉ huy 1 tiểu đoàn tiến đánh giải phóng quận 8 trong Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử năm 1975, mở đường cho các cánh quân chủ lực khác tiến vào giải phóng Sài Gòn, thống nhất đất nước, 50 năm sau thời khắc lịch sử, trung tá, Anh hùng lực lượng vũ trang (LLVT) nhân dân Nguyễn Văn Lân vẫn nhớ rõ không khí, niềm hạnh phúc vô bờ khi đất nước hoàn toàn thống nhất.
Khóa IV của Hội Nhà văn Việt Nam (9.1970) đào tạo 61 học viên gồm các sinh viên khoa Ngữ văn và Sử của Đại học Tổng hợp Hà Nội để tung vào chiến trường khu B5, B2 với nhiệm vụ viết văn, làm báo. Đoàn có 4 nữ, trong đó 2 người vào B5 là Vũ Thị Hồng và Bùi Thị Chiến; riêng Trần Thị Thắng và Đỗ Thị Thanh đi B2 cùng 31 anh em trong đoàn.
Gần trưa 16/4/1975, tuyến phòng thủ từ xa mang tên 'Lá chắn thép Du Long' cách Phan Rang 30 km bị đập tan. Những chiếc xe tăng dẫn đầu đoàn quân Giải phóng chia làm 3 mũi đánh thẳng vào vòng trong tuyến phòng thủ, phi trường Thành Sơn, cảng Ninh Chữ, giải phóng thị xã Phan Rang. Mũi thọc sâu của một đơn vị thuộc Sư đoàn 3 Sao Vàng quân Giải phóng sử dụng xe tăng, xe cơ giới tiếp tục tiến theo quốc lộ 1 về phía Nam.
Sau 50 năm kể từ Ngày giải phóng, Bến Tre đã vận dụng sáng tạo và phát huy truyền thống Đồng khởi năm 1960, bằng nhiều chủ trương, nghị quyết, các chương trình hành động cách mạng.
Ngày 22-4, UBND quận Hoàn Kiếm gặp mặt, tri ân các cựu chiến binh nhân kỷ niệm 50 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2025).
Sáng 22/4, Ủy ban nhân dân quận Hoàn Kiếm (TP Hà Nội) tổ chức buổi gặp mặt, tri ân 150 cựu chiến binh, cựu công an nhân dân, cựu thanh niên xung phong quận Hoàn Kiếm tiêu biểu nhân kỷ niệm 50 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.
Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của dân tộc, ở tình thế đặc biệt đầy khó khăn, phức tạp trong những ngày cuối tháng 4, đầu tháng 5/1975, Đảng bộ và quân dân tỉnh Long Châu Hà và Long Châu Tiền (nay là tỉnh An Giang) vẫn nỗ lực vượt qua, hoàn thành nhiệm vụ lịch sử vẻ vang, góp phần vào thắng lợi chung của cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân 1975, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.
Những chiến thắng trên chiến trường miền Đông mở toang cửa ngõ phía Đông, tạo đà quyết định cho Chiến dịch Hồ Chí Minh, giải phóng miền Nam-thống nhất đất nước.
Sau 51 ngày đêm (8/3/1975-27/4/1975) liên tục tấn công và nổi dậy, quân, dân Bình Thuận và Bình Tuy đã giải phóng hoàn toàn quê hương. Trải suốt hơn 21 năm (từ năm 1954 - 1975) chiến đấu kiên cường, quân và dân Bình Thuận đã lập nhiều chiến công hiển hách, xứng đáng với 12 chữ vàng mà Đảng và Nhà nước đã trao tặng 'Tự lực, tự cường, chiến đấu oanh liệt, thắng lợi vẻ vang'.
Câu chuyện về tấm ảnh 'Nữ du kích Ngã Năm' đã trở thành nổi tiếng ở tỉnh Sóc Trăng. Ảnh chụp một nữ du kích trẻ trung, khăn rằn quấn trên đầu, mặc áo bà ba, đang kê súng trên vai, ngắm về hướng quân thù và được giới thiệu là 'Nữ du kích Ngã Năm', AHLLVTND Lưu Nguyệt Hồng.
Ngày 13/4/1975, Bộ Tư lệnh Chiến dịch Sài Gòn-Gia Định đề nghị Bộ Chính trị cho chiến dịch giải phóng Sài Gòn được mang tên Chiến dịch Hồ Chí Minh. Bộ Tổng Tư lệnh điện cho Bộ Chỉ huy Chiến dịch Xuân Lộc-Long Khánh chuyển cách đánh.
Sau Hiệp định Paris năm 1973, về mặt đấu tranh công khai, Ban Liên hợp quân sự 4 bên khu vực 4 (Quân khu 9), do đồng chí Hoàng Hà làm Trưởng ban, đồng chí Phạm Văn Liêm làm Phó ban, Tổ liên hợp Cà Mau do đồng chí Tống Kỳ Hiệp và đồng chí Trịnh Thành Kế phụ trách đã đấu tranh chống lại sự vi phạm Hiệp định của địch trong khu vực. Ta buộc địch công nhận vùng tự do của ta ở Cà Mau và đã thực hiện việc trao trả tù binh ở Kinh Ba, xã Quách Phẩm, huyện Ngọc Hiển (Tư Kháng), Ðầm Dơi ngày nay.
Lực lượng vũ trang khu 8, khu 9 đã mở thông hành lang nối liền từ miền Đông Nam Bộ đến Đồng Tháp Mười, làm chủ các đoạn đường chiến lược quan trọng ở vùng giáp ranh.
Ngày 12/4/1975, Quân khu 9 đồng loạt mở các đợt tiến công vào các căn cứ địch, đánh thiệt hại nặng chi khu Ba Càng, Bình Minh, Đông Thành, giải phóng một đoạn bờ nam sông Hậu. Bộ đội địa phương Vĩnh Long diệt hậu cứ tiểu đoàn bảo an, bức rút hàng chục đồn bốt, tạo thế phối hợp chiến dịch.