Nhà báo Trần Mai Hạnh – người cần mẫn 'lao động trên cánh đồng chữ nghĩa'

Những dịp tôi được phỏng vấn nhà báo Trần Mai Hạnh, nguyên Phó Tổng biên tập thường trực báo Tuần Tin tức, là mỗi lần được nghe ông nói về nghề báo, nhất là những kỷ niệm của cựu phóng viên chiến trường.

Đề học sinh giỏi Ngữ văn: Nhà thơ phải tạo ra được quan niệm riêng biệt về đời sống

Câu nghị luận văn học yêu cầu làm sáng tỏ ý kiến của tác giả Nguyễn Đăng Điệp: 'Với tư cách là một người nghệ sĩ, cái quan trọng nhất là nhà thơ phải tạo ra được quan niệm riêng biệt về đời sống. Quan niệm ấy không hiện lên qua những lời thuyết lý khô khan mà phải hóa thân vào chữ nghĩa và hình tượng'.

Phật và Bụt

Phật và Bụt song tồn trong tiếng Việt. Trong giao tiếp, tùy theo yêu cầu diễn đạt mà có thể dùng Phật hay Bụt đều được và trong khá nhiều ngữ cảnh trung tính, hai từ này hoàn toàn có thể thay thế cho nhau. Nhưng phải thừa nhận, trong giao tiếp có tính nghi thức, Phật được dùng phổ biến hơn, trong khi đó Bụt được dùng nhiều trong sinh hoạt hằng ngày.

Khi hôn nhân bắt lỗi... chính tả

Là một người viết, sử dụng chữ nghĩa làm nghề nghiệp như tôi thì gặp lỗi chính tả giống như cắn phải sạn trong cơm vậy. Nhiều khi, bệnh nghề nghiệp, tôi bắt lỗi chính tả cả trong tin nhắn yêu thương mà vợ gửi cho mình. Và thế là một trận cãi nhau đúng nghĩa từ trên trời rớt xuống đầu. Vợ tôi thì cho rằng tôi chỉ quan tâm đến lỗi chính tả mà không đọc ra tâm ý của vợ. Còn tôi thì khăng khăng rằng tôi hiểu tâm ý của vợ nhưng mà cái lỗi chính tả nó 'cà khịa' tôi…

Hấp dẫn các trò chơi dân gian tại lễ hội Văn Miếu Hà Tĩnh

Nhiều trò chơi dân gian và các hoạt động văn hóa, thể thao truyền thống thu hút sự quan tâm đông đảo của người dân, khách tham quan tại lễ hội Văn Miếu Hà Tĩnh năm 2024.

Nhớ chuyện của người họ Mai

Đương đi xa. Thảng thốt cái tin GS Mai Quốc Liên vừa mất!

Nguyễn Ngọc Tư và những cuộc trôi huyễn hoặc

'Chẳng cuộc trôi nào là vô tình hết, bản thân sự nổi trôi là thông điệp, tín hiệu, thư mời của chân trời. Sớm hay muộn thì cũng có kẻ nhận lời'. 'Trôi' là tập truyện ngắn gồm 13 truyện đặc sắc mới nhất của Nguyễn Ngọc Tư, NXB Trẻ phát hành tháng 11-2023.

Ở ĐÂU ĐÓ

Ở đâu đó những khi hờn giận/ Thơ là nụ hôn xoa dịu nỗi đau/ Khi buồn vui, cô đơn, được mất/ Tình ai ly rượu cạn biển sầu

Chuyện ít biết về người thầy được tôn Thành hoàng làng suốt 700 năm

Thầy giáo Đỗ Khắc Chung đã đem đến chữ nghĩa, lễ giáo và trí tuệ cho dân làng Quan Tử (huyện Lập Thạch, Vĩnh Phúc), mở ra một hướng mới, hướng đầu tư vào nghiệp học của cả làng, có truyền thống tới hơn 700 năm nay.

Cặm cụi, dâng hiến cho công việc một cách say đắm nhất

'Văn chương trở lại hằng ngày, từng giờ phút trên từng con chữ nhọc nhằn. Không có văn chương, không có được những trang báo thấm đẫm chất văn học. Và đã là chữ nghĩa thì sẽ còn lại mãi mãi…' - nhà văn, nhà báo Như Bình trải lòng.

Học sinh gìn giữ nét đẹp văn hóa cổ truyền với 'khai bút đầu xuân'

Hội thi 'Khai bút đầu xuân Giáp Thìn' với mong muốn học sinh biết gìn giữ nét đẹp văn hóa cổ truyền, phong tục đẹp của người Việt.

Thầy và trò ở Hải Phòng thi viết thư pháp tại Đền trạng Lê Ích Mộc

Trong một tuần (từ 17-24/2), thầy và trò tại các trường học ở huyện Thủy Nguyên (TP Hải Phòng) tham gia Hội thi viết thư pháp bằng chữ quốc ngữ tại Đền thờ Trạng nguyên Lê Ích Mộc nhân dịp đầu năm Giáp Thìn 2024.

Hải Phòng: Rộn ràng Lễ Khai bút đầu Xuân tại đền thờ Trạng Nguyên Lê Ích Mộc

Ngày 17/2, tại Đền thờ Trạng Nguyên Lê Ích Mộc trên địa bàn huyện Thủy Nguyên (thành phố Hải Phòng) đã tưng bừng diễn ra Lễ Khai bút đầu Xuân Giáp Thìn và Hội thi viết thư pháp bằng chữ quốc ngữ lần thứ 2 nhân kỷ niệm 486 năm Ngày mất Trạng Nguyên Lê Ích Mộc.

Trường học khai bút đầu xuân

Bắt đầu từ ngày 15/2, học sinh nhiều địa phương trở lại trường sau kỳ nghỉ Tết nguyên đán Giáp Thìn. Tại các trường học, nhiều hoạt động vui, ý nghĩa đã được tổ chức để tạo tâm lý hứng khởi cho cả cô và trò trong năm mới.

Biển người chen chân thăm Văn Miếu - Quốc Tử Giám ngày mùng 4 Tết Nguyên đán

Ngày 13/2 (tức mùng 4 Tết), thời tiết nắng đẹp, tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám rất đông người dân cùng gia đình đã có mặt tại đây, du xuân, xin chữ, tận hưởng không khí những ngày đầu năm mới.

Độc đáo Lễ hội Khai bút đầu Xuân tại làng hiếu học xứ Quỳnh

Sáng 11/02/2024 (tức ngày mồng 2 Tết Giáp Thìn), Hội Khuyến học xã Quỳnh Đôi, huyện Quỳnh Lưu đã tổ chức Lễ Khai bút đầu Xuân 2024 với chủ đề: 'Khai trương du lịch làng Quỳnh: Làng cá gỗ - sau ánh hào quang'.

Rộn ràng Lễ Khai bút đầu Xuân ở làng Quỳnh

Lễ Khai bút đầu Xuân đã trở thành ngày hội thường niên và nhận được sự hưởng ứng tích cực của mọi tầng lớp nhân dân xã Quỳnh Đôi.

Cùng Rồng xanh đón Tết

Nói tới lịch sử mỹ thuật Việt Nam đề tài rồng thiêng, ngoài rồng chạm khắc trang trí nội thất nơi bình phong, sập gụ, tủ chè trong những mái ấm gia đình; ngoài rồng kiến trúc trên các mái đình, đền… chúng ta đừng quên rồng xanh nhà vườn Nam Bộ.

Văn hóa Hà Tĩnh nhìn từ các mẫu người

Sinh thời, nhà nghiên cứu văn hóa dân gian Vũ Ngọc Khánh đã tổng kết người Xứ Nghệ có 4 phẩm chất: lý tưởng trong tâm hồn, trung kiên trong bản chất, khắc khổ trong sinh hoạt, cứng cỏi trong giao tiếp và 3 mẫu người: một kẻ bình dân khố chạc, một người chữ nghĩa văn chương, một chiến sĩ tiên phong cách mạng...

Xin chữ, cho chữ: Nét văn hóa của sự trọng chữ nghĩa

Xin chữ, cho chữ là một phong tục truyền thống đã có từ lâu mỗi dịp Tết đến xuân về của người Việt Nam. Tuy nhiên, nguồn gốc và ý nghĩa của hình ảnh những ông đồ 'áo dài, khăn đóng' cho chữ thì không phải ai cũng hiểu rõ.

Tìm hiểu ý nghĩa của các chữ được xin vào dịp Năm mới

Từ xa xưa, tục xin chữ, cho chữ không chỉ thể hiện truyền thống hiếu học, tôn sư trọng đạo của các thế hệ học trò mà còn là một nét đẹp văn hóa của người Việt Nam vào những ngày Tết đến, Xuân về.

Khuê Văn Các

Năm 1010, vua Lý Thái Tổ chọn Thắng Long là đất đế đô. Sau đó, các vương triều kế tiếp đã xây dựng hàng loạt các công trình, tiêu biểu như: Hoàng thành Thăng Long: qua các triều đại hưng phế, ngày nay còn vết tích là một đoạn tường thành, cửa Bắc môn, thềm điện Kính thiên và tầng tầng lớp lớp phế tich nằm trong lòng đất đang phát lộ qua thăm dò, khai quật.

Ý nghĩa các chữ được xin vào dịp năm mới (Phần 1)

Tết Nguyên đán là dịp lễ quan trọng nhất trong năm của người Việt. Bên cạnh những hoạt động truyền thống như đi lễ chùa cầu an, chúc Tết, lì xì,... thì xin chữ đầu năm cũng là một nét đẹp văn hóa.

Người dân TP.HCM nô nức xuống phố ông đồ xin chữ ngày cận Tết

Mỗi độ Xuân về, hình ảnh ông đồ cùng mực tàu, giấy đỏ bên nghiên bút và những nét chữ bay bổng, uyển chuyển tại Nhà Văn hóa Thanh niên đã trở thành hình ảnh quen thuộc trong ngày Tết của người dân thành phố.

Chơi chữ ngày Xuân

Mùa Xuân đến, người Việt trở về với những nét đẹp văn hóa trong phong tục đón Tết của dân tộc. Theo thời gian, tục chơi chữ ngày Xuân đã có sự phát triển để bắt kịp yêu cầu cuộc sống hiện đại, nhưng vẫn giữ được tinh thần, hồn cốt của văn hóa Việt Nam.

Gìn giữ nét đẹp của tục xin và cho chữ đầu năm

Người Việt Nam từ thời xa xưa đã có tục xin chữ và cho chữ vào những ngày Tết đến, Xuân sang. Cùng với việc khai bút đầu năm, tục xin chữ và cho chữ trở thành nét đẹp văn hóa người Việt thể hiện sự trọng chữ nghĩa, tri thức và cũng là mong muốn xin được con chữ may mắn, cầu một năm Phúc - Lộc - Thọ - Khang…

Từ 'Rút dây động rừng' đến 'Tai vách mạch dừng'

Độc giả Lương Hoài Nam hỏi: 'Tôi thấy nhiều người viết là 'Rút dây động rừng', nhưng có người lại viết 'Rút dây động dừng'; có người viết là 'Tai vách mạch rừng', nhưng cũng có người lại viết 'Tai vách mạch dừng'. Vậy xin chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa cho biết, trường hợp hai câu tục ngữ nói trên thì đâu là cách viết đúng, hay tất cả đều đúng?

Từ 'Rút dây động rừng' đến 'Tai vách mạch dừng'

Độc giả Lương Hoài Nam hỏi: 'Tôi thấy nhiều người viết là 'Rút dây động rừng', nhưng có người lại viết 'Rút dây động dừng'; có người viết là 'Tai vách mạch rừng', nhưng cũng có người lại viết 'Tai vách mạch dừng'. Vậy xin chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa cho biết, trường hợp hai câu tục ngữ nói trên thì đâu là cách viết đúng, hay tất cả đều đúng?

Nhà văn Nguyễn Phú: Phơi mở nét 'vân hoa' tộc người

Với nhà văn Nguyễn Phú, mỗi lần cần gì liên hệ tôi hay gọi 'Biên vương ơi'. Dắt dây câu chuyện phải kể đến đám viết trẻ chúng tôi bảo nhau nhà văn Nguyễn Thế Hùng là 'Nam vương' của làng văn, thế còn Nguyễn Phú là gì, suy nghĩ mãi tôi trao ngay cho anh hai từ 'Biên vương'.

Nhà thơ Lý Hữu Lương: 'Cho tôi về chái bếp nhà tôi…'

Lý Hữu Lương là tác giả có giọng thơ cá tính và hiện đại. Đọc thơ anh thú vị, vì chữ nghĩa giản dị mà vẫn đủ sức đem lại cho người đọc một không gian khác biệt. Ở đó, văn hóa, tập tục của cộng đồng người Dao hiện rõ qua các trang viết.

'Tựu trung' hay 'Tựu chung'

Bạn đọc Lê Nam hỏi: 'Chuyên mục ' Cà kê chuyện chữ nghĩa ' trên báo Thanh Hóa (12/2022) có bài ' Vô hình trung hay vô hình chung ', trong đó giải thích cặn kẽ nguồn gốc của từ ngữ và hướng dẫn độc giả sử dụng các viết đúng là 'vô hình trung'. Tôi thấy bài viết rất bổ ích, bản thân tôi sau khi đọc cũng đã tránh được sai sót khi cần sử dụng đến từ này. Hiện nay tôi thấy còn một từ nữa cũng liên quan đến 'trung' hay 'chung' đó là 'tựu trung' và 'tựu chung'. Vậy xin chuyên mục cho biết trong hai cách viết vừa nêu thì cách nào là đúng?'.