Mùi hương của đất Phật xứ Vạn Đảo

Trên mảnh đất hòa hợp ấy, cả hai dòng chảy Đại thừa và Nguyên thủy đang cùng song hành khoe sắc, đặc biệt là sự trỗi dậy mạnh mẽ của hệ thống chùa chiền cùng chư tăng Nam truyền (Theravada) trong đời sống đương đại.

A Di Đà Phật hay A Mi Đà Phật?

Các cách đọc khác nhau chỉ là sự thể hiện bề ngoài hay là qua khẩu và thân, vấn đề cốt lõi là sự thành tâm/chính niệm hay ý dẫn dắt thân và khẩu trong tam nghiệp.

Tình trạng sống ảo của giới trẻ - nhìn từ tư tưởng kinh Viên Giác

Dưới lăng kính của Kinh Viên Giác, căn nguyên sâu xa của hiện tượng sống ảo không nằm ở bản thân công nghệ hay mạng xã hội, mà xuất phát từ những chuyển động nội tâm của con người, đặc biệt là vọng tưởng và chấp ngã.

Đừng để sự hoang mang khiến mình sợ tu

Nếu một pháp môn khiến tâm mình lắng dịu hơn, sống tử tế hơn, biết hướng thiện hơn, thì đó đã là điều đáng quý. Bởi sau cùng, điều chư Phật muốn cứu độ trước tiên… chính là nỗi khổ trong tâm con người.

Tổng quan về các bộ phái Phật giáo trước thế kỷ XIII

Tiêu biểu trong số đó là Mật điển Guhyasamaja (Cát Tường Mật Tập), được tôn xưng là 'Vua của các Mật pháp'. Đây là một trong những hệ thống kinh điển và thực hành cổ đại, đóng vai trò nền tảng cốt lõi của Phật giáo Kim Cương thừa.

Kiệt tác tiếp biến không gian và dấu ấn 'Bồ Tát Vương' Champa

Trong lịch sử văn minh Đông Nam Á cổ đại, Champa là một giao điểm hàng hải và tư tưởng đặc biệt quan trọng, nơi các dòng chảy tôn giáo từ Ấn Độ được tiếp nhận, chuyển hóa và tái cấu trúc theo tinh thần bản địa. Suốt nhiều thế kỷ, các vương triều Champa chủ yếu dựa vào Ấn Độ giáo, đặc biệt là tín ngưỡng Siva giáo, như nền tảng thiêng liêng để hợp thức hóa quyền lực vương quyền. Thánh địa Mỹ Sơn với hệ thống đền tháp gạch đỏ uy nghi là minh chứng tiêu biểu cho mô hình 'Thần – Vua' ấy.

Mùng 4/4 âm lịch ngày vía Văn Thù Sư Lợi Bồ Tát tượng trưng cho trí tuệ

Tháng 4 âm lịch năm nay có nhiều ngày đặc biệt, còn được xem là giai đoạn 'chuyển vận' của cả năm. Đặc biệt ngày hôm nay, 20/5, tức mùng 4/4 âm lịch là ngày vía Văn Thù Sư Lợi Bồ Tát tượng trưng cho trí tuệ. Đây không chỉ là một ngày lễ tiết tôn giáo đơn thuần mà còn là dịp để các tín đồ chiêm nghiệm về giá trị của tinh thần Đại Trí – một trong những trụ cột cốt lõi của giáo lý Phật giáo Đại thừa.

Nhất xiển đề và phật tính trong kinh Niết Bàn

Qua việc khảo sát ba bản dịch chính của hệ kinh Đại Bát Niết bàn, bài viết cho thấy khái niệm 'nhất xiển đề' trong kinh văn chủ yếu được định nghĩa qua đặc điểm 'bất tín', đoạn thiện căn và không phát Bồ đề tâm.

Phường Bồ Đề đón nhận Bằng xếp hạng di tích cấp thành phố đối với chùa Bắc Cầu 3

Ngày 16-5, UBND phường Bồ Đề tổ chức lễ đón nhận Bằng xếp hạng di tích cấp thành phố đối với chùa Bắc Cầu 3 - Thuận Lợi tự. Đây là hoạt động chào mừng kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026).

Tinh tấn như con đường thể nhập vô ngã, nghiên cứu qua tác phẩm Bồ Tát Hạnh

Trong lý tưởng Bồ Tát, vô ngã không phải là khái niệm triết học trừu tượng mà là kết quả của một đời sống hành động liên tục vì lợi ích chúng sinh. Chính nhờ tinh tấn mà từng bước tháo gỡ chấp ngã và mở rộng tâm từ bi.

Giải mã hiện tượng 'đồng tu vắng mặt' của Da Du Đà La

Khái niệm 'đồng tu vắng mặt' được đề xuất trong bài viết này cung cấp một lăng kính mới: Da Du Đà La đã thực sự xuất gia ngay từ khoảnh khắc Thái tử rời đi, biến cung điện thành tịnh thất và biến nỗi đau chia ly thành động lực thực hành khổ hạnh Đầu đà.

Tính vô ngã trong kinh Subha qua cấu trúc Giới - Định - Tuệ

Thông qua phân tích cấu trúc Giới - Định - Tuệ trong Kinh Subha, có thể thấy rằng giáo lý vô ngã là kết quả của một tiến trình tu tập có điều kiện. Hành vi, tâm thức và thân tâm đều mang tính duyên sinh.

Kinh Pháp hoa trong lịch sử và văn hóa Phật giáo Tây Tạng

NSGN - Kinh Pháp hoa, một bản kinh quan trọng của Phật giáo Đại thừa, đã ảnh hưởng đến nhiều truyền thống Phật giáo Đông Á như phái Thiên Thai ở Trung Quốc, Hàn Quốc và Nhật Bản, cùng các truyền thống đặt cơ sở trên Nhật Liên tông (Nichiren) Nhật Bản.

Các trường phái học thuật và tiến trình phát triển của ngành Phật học trên thế giới

Trong hành trình hơn một thế kỷ hình thành và phát triển, ngành Phật học đã không ngừng chuyển mình từ một lĩnh vực nghiên cứu thuần túy về văn bản và lịch sử trở thành một không gian học thuật liên ngành, đa chiều và mang tính toàn cầu.

Đại lão Hòa thượng Thích Trí Tịnh (1917-2014) và những pháp ngữ về việc tu học, ứng xử đáng suy ngẫm

Tưởng niệm Đại lão Hòa thượng Thích Trí Tịnh, Giác Ngộ online giới thiệu cùng bạn đọc pháp ngữ đáng suy ngẫm của bậc hành giả phục hưng pháp môn Tịnh độ tại Việt Nam thế kỷ XX, dịch giả kinh điển Đại thừa, bậc tôn túc lãnh đạo Giáo hội nhiều nhiệm kỳ, bậc Thầy của nhiều thế hệ Tăng Ni.

Bát nhã tâm kinh từ góc nhìn phê bình Phật học trong nghiên cứu văn học

Ở bình diện triết học, ngôn ngữ ấy trực tiếp thể hiện chân lý duyên khởi và tính Không thông qua lối phủ định triệt để. Ở bình diện thực hành, việc đọc và tụng Tâm Kinh trở thành một tiến trình chuyển hóa nhận thức.

Phật viện Đồng Dương - đỉnh cao của di sản Phật giáo Champa

Dự kiến trung tuần tháng 5 tới, hội thảo khoa học cấp quốc gia 'Nghiên cứu bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa Phật viện Đồng Dương' sẽ được tổ chức.

Phương tiện thiện xảo

Mỗi bộ kinh trong truyền thống Đại thừa (Mahāyāna) đều chuyển tải phương pháp tu tập và kinh nghiệm tự thân của mỗi vị Bồ-tát. Có nhiều pháp môn (S. Dharma paryāya, E. Dharma gate) tu tập trong Phật giáo, và tùy theo trình độ cũng như căn cơ thích hợp của mỗi người tu tập mà mỗi pháp môn có thể đáp ứng.

Hình tượng Thích Ca - Đa Bảo trong nghệ thuật Phật giáo phương Đông

Kinh Pháp hoa - bản kinh được xưng tụng là 'kinh vương' của Phật giáo Đại thừa. Bên cạnh việc tạo nên sức ảnh hưởng rộng rãi và sự sùng mộ to lớn từ hàng Phật tử, kinh Pháp hoa còn được biết đến với sự nổi bật về tư tưởng và biểu tượng hàm chứa trong ngôn ngữ kinh văn.

Ma La Nan Đà - vị cao tăng Pakistan: 'Tổ khai sơn' Phật giáo ở xứ sở Kim Chi

Ngôi già lam cổ tự Phật Giáp hiện là cơ sở tự viện của Thiền phái Tào Khê, Phật giáo Hàn Quốc, một sự kết hợp thiền Phật giáo, giáo pháp dựa trên kinh điển và Phật giáo Tịnh độ Hàn Quốc.

Năm Ngọ nói về tục thờ Bạch mã thái giám

Ở các ngôi đình thần Nam bộ nói chung đều có tích hợp miếu thờ Bạch Mã Thái giám. Ngôi miếu này thường là xây khá nhỏ được đặt một phía góc trước của sân đình, bên trong có khắc vẽ bốn chữ Hán - 白 馬 太 監 - hoặc đắp nổi hình con ngựa trắng. Vậy vị thần này là ai? Trong bài viết ngắn này, chúng tôi có vài lời sau.

Tinh thần từ bi trong Phật giáo khi thiên tai

NSGN - Đạo Phật ra đời tại Ấn Độ trong bối cảnh các tôn giáo đều sinh hoạt theo phương thức du hành khất thực. Do đó, Tăng đoàn do Đức Phật thành lập cũng theo phương thức đó. Tuy nhiên, theo thời gian và không gian thay đổi, lối sống khất thực vẫn còn duy trì nhưng nội hàm đã thay đổi nhiều để tồn tại.

Các tông phái Phật giáo Theravāda

Phái này, vào khoảng thế kỷ 9, còn phân ra một phái nhỏ nữa, là phái Pamsukūlika (pamsukūla: phấn tảo y), do những vị tăng muốn khôi phục nếp sống xưa kia của tăng đoàn, ít nhất là với pháp đầu-đà (dhutanga) về việc mặc y phấn tảo.

'Nhà sư robot' trong chùa Nhật Bản: Khi công nghệ bước vào không gian tâm linh

Trong một ngôi chùa cổ ở Kyoto, 'nhà sư' đang giảng kinh không phải con người mà là một robot. Sự xuất hiện của những cỗ máy biết thuyết pháp cho thấy trí tuệ nhân tạo đang bước vào cả không gian tâm linh, mở ra những câu hỏi mới về ranh giới giữa công nghệ, niềm tin và bản chất của trí tuệ con người.

Đức Phật trong kinh Milindapanha

Đức Phật trong Kinh Milindapanha được đề cập đến một cách khá đầy đủ, trên mọi phương diện, góc cạnh, rất đời thường, dễ hiểu về một con người phi thường, vĩ đại.

Trưởng lão Hòa thượng Thích Thanh Từ: Kho báu nhà mình

Trong kinh Pháp hoa có thí dụ hạt châu. Phẩm Ngũ bá đệ tử thọ ký, 500 vị A-la-hán sau khi được Phật thọ ký, vui mừng nói lên thí dụ, như một người nghèo khổ đến nhà bạn thân, uống rượu say nằm ngủ. Người bạn có việc quan phải đi nên lấy một hạt châu quý cột trong chéo áo anh chàng.

Vũ trụ, mà không phải vũ trụ đó mới thực là vũ trụ

Có một mệnh đề được cho là của Đức Phật: 'Vũ trụ, mà không phải vũ trụ, đó mới thực là vũ trụ'. Mệnh đề ấy như thể chứa đựng một bí mật lớn lao về thế giới, về khoảng không bao la mênh mông.

Bình minh lặng lẽ của Phật giáo trên quốc đảo Cuba

Giữa bối cảnh lịch sử đặc thù của Cuba, sự hiện diện của Phật giáo dường như là một làn sóng mới, nhưng âm thầm bén rễ và phát triển.

Sự tiếp nhận giá trị tư tưởng của Phật giáo trong tư tưởng Hồ Chí Minh

Trong bối cảnh đó, việc phục hồi và phát triển những giá trị nhân văn, từ bi, vị tha trong tư tưởng Hồ Chí Minh vốn có nền tảng từ Phật giáo là một hướng đi đầy tiềm năng để xây dựng xã hội hài hòa, nhân ái, bền vững.

Kiệt tác 1.100 tuổi hé lộ về thánh địa của vương quốc Chăm Pa cổ xưa

Giữa kho tàng di sản Việt, đài thờ được tìm thấy ở thánh địa Đồng Dương là minh chứng rực rỡ cho thời kỳ hưng thịnh của Phật giáo ở Chăm Pa cả thiên niên kỷ trước.

Cột kinh Phật ở Ninh Bình - bảo vật Phật giáo sớm nhất còn lại ở Việt Nam

Giữa cố đô Hoa Lư, chùa Nhất Trụ lưu giữ cột kinh Phật bằng đá dựng năm 995 dưới triều Lê Đại Hành - bảo vật quốc gia minh chứng cho Phật giáo thời đầu Đại Cồ Việt.

Chùa Thiên Quang (Phú Thọ)

Chùa Thiên Quang thờ Phật theo phái Đại Thừa, trong chùa có các tôn tượng: Thích Ca, Cửu Long, Phạm Thiên, Đế Thích, Thiên Thủ Thiên Nhỡn, Di Đà, Văn Thù, Phổ Hiền, Tam Tôn, Tam Thế, Kim Đồng, Ngọc Nữ, Quan Âm Thị Kính, các vị Bồ tát,...

Nghiệp 'trú' nơi đâu?

Có thể ví, nếu nghiệp là mực, thì A-lại-da thức chính là tờ giấy. Không có giấy, mực chẳng thể bám; không có mực, giấy vẫn trống không.

Tứ thiên vương - Từ huyền thoại đến nghệ thuật

Hình tượng Tứ thiên vương (四天王, Cāturmahārājakāyika, Shitenō), hay Tứ đại thiên vương (四大天王) có khởi nguyên từ Ấn Độ, gắn chặt với hệ thống vũ trụ quan Phật giáo và xuất hiện cả trong hệ thống tín ngưỡng của các quốc gia Phật giáo phương Nam như Thái Lan, Myanmar...

Đặc điểm pháp môn Tịnh độ qua lăng kính văn hóa tín ngưỡng người Việt

Qua lăng kính văn hóa học, chúng ta nhận thấy đặc điểm Tịnh độ Việt Nam không những rất đa dạng mà còn rất đặc thù, không dễ nhầm lẫn với pháp tu Tịnh độ của các quốc gia Phật giáo Bắc Tông khác.

Vì sao phải thọ giới Cụ túc và giới Bồ-tát?

NSGN - Giới luật là nền tảng của đời sống phạm hạnh, góp phần duy trì đời sống Tăng-già hòa hợp và thanh tịnh.

Sửng sốt kỳ quan 10 vạn tượng Phật được tạo tác hàng trăm năm

Hang đá Long Môn là một trong những quần thể điêu khắc đá lớn nhất châu Á, thể hiện sự tinh hoa của nghệ thuật Phật giáo đại thừa.

Kỹ năng diễn giảng phật pháp thời hiện đại

Giảng sư muốn có thành tựu, nên thường xuyên công phu tu tập thực hành giáo pháp, tìm tòi học hỏi một cách nghiêm túc, thân cận những bậc minh sư, trí giả, học hỏi những điều mình chưa nghe, chưa biết, chưa thông.

Tinh thần 'Bi - Trí - Dũng' của cư sĩ Phật giáo đối với Cách mạng Việt Nam

Với những cống hiến đặc biệt cho đạo pháp và dân tộc, chúng ta có thể nhận thấy các vị cư sĩ chính là những vị Bồ tát đã tham gia vào thế tục, cùng góp phần xây dựng đất nước, chống giặc ngoại xâm.

Sara McClintock và John Dunne nhận Giải thưởng Dịch thuật xuất sắc 2025 của Quỹ Khyentse

Giải thưởng Dịch thuật Xuất sắc của Quỹ Khyentse được thành lập năm 2011 nhằm tôn vinh những đóng góp nổi bật giúp tri thức và văn học Phật giáo trở nên dễ tiếp cận hơn đối với công chúng.