Về Hoằng Tiến xem hội

Người dân tham gia nghi thức rước Long Châu tại lễ hội cầu an - cầu ngư xã Hoằng Tiến.

Những ngày tháng 2 âm lịch, người dân và du khách về đây, sẽ được hòa mình vào lễ hội Kỳ phúc Đền thờ Tô Hiến Thành. Đây là nét sinh hoạt văn hóa tâm linh tiêu biểu, gắn bó mật thiết với đời sống cư dân vùng biển. Lễ hội được tổ chức tại Đền thờ Tô Hiến Thành – nơi thờ Thần Hà Rò và thờ Nhân thần Hoàng Tá Thôn - hóa sinh từ Hoàng Minh - Thác tích Tô Hiến Thành, người có công lớn trong việc chống giặc ngoại xâm, xây dựng và bảo vệ đất nước dưới các triều vua Lý thế kỷ thứ XII. Đền được công nhận là di tích lịch sử văn hóa - kiến trúc nghệ thuật quốc gia. Trải qua nhiều lần trùng tu, tôn tạo, ngôi đền vẫn giữ được nét cổ kính, trở thành điểm tựa tinh thần của người dân và là điểm đến văn hóa của du khách khi về với vùng biển Hải Tiến. Sự gắn kết giữa di tích và lễ hội đã tạo nên một không gian văn hóa giao hòa giữa di sản vật thể và phi vật thể, giữa tín ngưỡng và đời sống. Nơi đó những giá trị truyền thống không chỉ được tái hiện mà còn được tiếp nối một cách tự nhiên.

Ngay từ sáng sớm, khu vực đền đã trở nên nhộn nhịp. Các nghi thức truyền thống như rước kiệu, dâng hương, tế lễ được tổ chức trang trọng, theo đúng lề lối đã được gìn giữ qua nhiều thế hệ. Điều đáng chú ý, lễ hội không chỉ là hoạt động mang tính nghi thức, mà còn là dịp để cộng đồng cùng tham gia và sẻ chia. Từ các bậc cao niên đảm nhiệm phần tế lễ đến những người dân trực tiếp chuẩn bị lễ vật, tất cả đều thể hiện sự chung tay, đoàn kết của cộng đồng trong việc gìn giữ và phát huy giá trị văn hóa truyền thống – một yếu tố then chốt giúp lễ hội duy trì sức sống qua thời gian.

Không chỉ có các nghi lễ truyền thống, lễ hội còn diễn ra sôi nổi với các trò chơi dân gian, hoạt động văn nghệ quần chúng được tổ chức ngay trong không gian làng, thu hút đông đảo người dân tham gia. Đây không chỉ là dịp vui chơi, mà còn là cách để các giá trị văn hóa truyền thống được “sống” trong đời sống hiện tại, thay vì chỉ tồn tại trong ký ức.

Tiếp nối không gian lễ hội kỳ phúc, những ngày giữa tháng 2 âm lịch, Hoằng Tiến lại bước vào không gian lễ hội sôi động và giàu tính biểu tượng với lễ hội cầu an – cầu ngư. Lễ hội được tổ chức hằng năm nhằm tưởng nhớ, tri ân công đức của các vị thần, đồng thời là dịp người dân gửi gắm những khát vọng về mùa màng bội thu, trời yên biển lặng, cuộc sống thanh bình. Không chỉ nổi bật với phần lễ trang nghiêm, lễ hội còn hấp dẫn bởi phần hội sôi động, nơi các trò chơi dân gian và hoạt động văn hóa cộng đồng diễn ra rộn ràng, thu hút đông đảo người dân tham gia, tạo nên không khí vừa thiêng liêng vừa gần gũi.

Điểm nhấn của lễ hội là nghi thức rước thuyền Long Châu – một biểu tượng đặc biệt trong đời sống tâm linh của ngư dân. Long Châu là thuyền rồng được chuẩn bị công phu, trang trí rực rỡ, mang theo lễ vật và những ước nguyện của cộng đồng. Khi đoàn rước xuất phát, không khí trở nên trang nghiêm mà vẫn rộn ràng, với cờ hội, trống hội và dòng người nối dài hướng ra phía biển. Tại khu vực cửa biển, các nghi thức truyền thống được thực hiện trong sự tập trung và thành kính. Hình ảnh ấy không chỉ mang tính nghi lễ, mà còn gợi lên cảm giác về một hành trình gửi gắm niềm tin, hy vọng vào biển khơi.

Ông Trương Đình Đồng, người thực hành lễ hội cầu an - cầu ngư cho biết: “Lễ hội mang đậm nét tâm linh của người dân nơi đây. Lễ hội không chỉ để cầu may mà còn là cách người dân biển thể hiện lòng biết ơn với biển cả, với những thế hệ đi trước đã gây dựng nghề, quê hương. Các nghi lễ đều được thực hiện với sự trang nghiêm, chỉn chu, đồng thời thu hút sự tham gia đông đảo của cộng đồng, trong đó có nhiều người trẻ”.

Trên địa bàn xã Hoằng Tiến hiện nay, đời sống văn hóa được định hình khá rõ nét qua hệ thống di tích và lễ hội truyền thống. Cùng với hai lễ hội lớn được duy trì thường niên, xã hiện có 10 di tích lịch sử - văn hóa đã được xếp hạng, trong đó có 2 di tích cấp quốc gia và 8 di tích cấp tỉnh. Hệ thống di tích và lễ hội đã tạo nên một nền tảng văn hóa phong phú, có chiều sâu. Đây không chỉ là tài sản về mặt tinh thần, mà còn là nguồn lực quan trọng cho phát triển.

Đặc biệt, với vị trí nằm trong không gian phát triển của khu du lịch biển Hải Tiến, Hoằng Tiến có điều kiện để phát huy các giá trị văn hóa gắn với phát triển du lịch. Nhận thức rõ điều đó, địa phương đã và đang xác định bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa gắn với phát triển du lịch là nhiệm vụ trọng tâm. Các di tích được quan tâm tu bổ, tôn tạo; lễ hội được duy trì theo hướng giữ gìn bản sắc, phát huy vai trò của cộng đồng. Đồng thời, từng bước gắn các giá trị văn hóa với hoạt động du lịch, xây dựng các giá trị văn hóa thành sản phẩm du lịch đặc trưng, tạo ra những trải nghiệm mang dấu ấn riêng.

Phó Chủ tịch UBND xã Hoằng Tiến, Lê Sỹ Thắng cho biết: “Địa phương xác định văn hóa là nền tảng để phát triển bền vững. Vì vậy, song song với bảo tồn các di tích, lễ hội, địa phương sẽ tiếp tục đẩy mạnh quảng bá, từng bước xây dựng các sản phẩm du lịch gắn với văn hóa truyền thống, qua đó nâng cao đời sống người dân”.