Trăn trở và quyết tâm

Gian nan giảm nghèo

Nằm trong số các tỉnh, thành phố có tỷ lệ hộ nghèo cao của cả nước, năm 2022, toàn tỉnh Bắc Kạn có 20.354 hộ nghèo, chiếm 24,82%, giảm 2,55% so với năm 2021; số hộ cận nghèo là 7.684 hộ, chiếm 9,06%, giảm 0,47%. Bắc Kạn có tới 4 huyện nghèo thuộc diện 30A là huyện Pác Nặm, Ngân Sơn, Na Rì và Ba Bể. Đây được xem là vùng "lõi nghèo" mà chương trình giảm nghèo khó tiếp cận, hiệu quả tác động của các chương trình giảm nghèo còn nhiều hạn chế.

Cán bộ NHCSXH từ huyện đến tỉnh luôn kề vai sát cánh với bà con trong công cuộc giảm nghèo. Ảnh: Trần Trung

Tuy tỷ lệ hộ nghèo của năm 2022 đã giảm từ 27,37% xuống còn 24,82%, hoàn thành kế hoạch đặt ra nhưng đời sống người dân, nhất là đồng bào DTTS ở vùng sâu vẫn vô cùng khó khăn. Nguyên nhân chủ yếu do địa hình đồi núi dốc, quỹ đất sản xuất hạn chế nên tình trạng hộ dân thiếu đất ở, đất sản xuất vẫn nhiều; trình độ dân trí, nhận thức của người dân chưa đồng đều, còn hạn chế. Một số chính sách không đủ nguồn lực để triển khai thực hiện, kết cấu hạ tầng ở vùng đồng bào DTTS còn thiếu, chưa được đầu tư đồng bộ; kinh tế - xã hội trong vùng sâu, vùng xa còn chậm phát triển; việc áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất và tìm kiếm đầu ra cho sản phẩm hàng hóa còn hạn chế; một số người dân còn có tư tưởng trông chờ, ỷ lại vào sự hỗ trợ của Nhà nước, chưa có ý thức tự vươn lên thoát nghèo.

Trong bối cảnh khó khăn chung của nền kinh tế cũng như của nội tại địa phương, Tỉnh ủy Bắc Kạn đã ban hành Nghị quyết chỉ đạo thực hiện 3 Chương trình mục tiêu quốc gia (trong đó có Chương trình giảm nghèo); Kế hoạch thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW ngày 23.6.2021 của Ban Bí thư Trung ương Đảng về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác giảm nghèo bền vững đến năm 2030; HĐND, UBND tỉnh ban hành các nghị quyết, chương trình, kế hoạch và nhiều văn bản chỉ đạo về công tác giảm nghèo… với quyết tâm giảm tỷ lệ hộ nghèo bình quân từ 2 - 2,5%/năm theo chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2021 - 2025, trong đó các huyện nghèo giảm bình quân từ 3,5 - 4%/năm trở lên. Đồng thời, phấn đấu trên 40% số xã, thôn ra khỏi địa bàn đặc biệt khó khăn.

Cũng trong giai đoạn này, chương trình giảm nghèo của tỉnh được thiết kế thực hiện trên cơ sở 7 dự án, gồm: Hỗ trợ đầu tư phát triển hạ tầng kinh tế - xã hội các huyện nghèo; đa dạng hóa sinh kế, phát triển mô hình giảm nghèo; hỗ trợ phát triển sản xuất và cải thiện dinh dưỡng; phát triển giáo dục nghề nghiệp, việc làm bền vững; hỗ trợ nhà ở cho hộ nghèo, hộ cận nghèo trên địa bàn các huyện nghèo; truyền thông và giảm nghèo về thông tin; nâng cao năng lực và giám sát đánh giá Chương trình.

Tập trung mọi nguồn lực

Với đặc thù là tỉnh nông nghiệp, những năm trở lại đây, sản xuất nông - lâm nghiệp trên địa bàn đã có bước chuyển biến tích cực theo hướng đổi mới cơ cấu cây trồng, vật nuôi, cơ cấu mùa vụ và sản xuất hàng hóa. Các chính sách tín dụng, chính sách hỗ trợ phát triển sản xuất, chăn nuôi, trồng rừng... đã tạo điều kiện trực tiếp cho các đồng bào DTTS vươn lên, ổn định cuộc sống.

Để rút ngắn khoảng cách phát triển giữa các vùng đồng bào dân tộc, tỉnh Bắc Kạn đang tập trung thực hiện Quyết định số 1719/QĐ-TTg ngày 14.10.2021 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn I từ năm 2021 - 2025. Đến nay, có 8/8 huyện, thành phố thành lập Ban chỉ đạo Chương trình và ban hành quy chế hoạt động, phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng thành viên, đơn vị. Tại cấp xã, đã thành lập Ban chỉ đạo, Ban Quản lý thực hiện các Chương trình mục tiêu quốc gia.

Trong năm 2022, tỉnh đầu tư hơn 495 tỷ đồng để phát triển kết cấu hạ tầng nông thôn vùng DTTS. Cụ thể, tập trung mở các tuyến đường lâm nghiệp; xây dựng các công trình nước sinh hoạt tập trung; phát triển đa dạng hàng hóa nông sản; làm tốt công tác định canh, định cư; quy hoạch, sắp xếp khu dân cư hợp lý để người dân ổn định đời sống, phát triển kinh tế hộ gia đình. Cùng với đó, Bắc Kạn thực hiện tốt các chính sách xã hội, chính sách dân tộc, phát triển giáo dục, đào tạo việc làm, y tế, văn hóa; quan tâm công tác đào tạo, bồi dưỡng, tuyển dụng cán bộ là người dân tộc thiểu số; bảo vệ, củng cố khối đại đoàn kết dân tộc...

Để giúp người dân thực sự thoát nghèo bền vững, tỉnh đặc biệt quan tâm đến các chính sách hỗ trợ sản xuất; xây dựng và nhân rộng mô hình hộ gia đình tự vươn lên thoát nghèo; tạo việc làm ổn định và đa dạng hoạt động thu nhập cho lao động nghèo; bảo đảm các điều kiện thiết yếu về nhà ở, nước sinh hoạt, tiếp cận các dịch vụ y tế, chăm sóc sức khỏe, giáo dục, dạy nghề cho các hộ nghèo, nhất là đối với các hộ nghèo là đồng bào dân tộc thiểu số ở các xã, thôn, bản đặc biệt khó khăn.