Chiều 24/6, Quốc hội biểu quyết thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (TAND), có hiệu lực từ 1/7/2025.
Từ 1/7/2025 sẽ kết thúc hoạt động của 3 tòa án nhân dân cấp cao tại Hà Nội, Đà Nẵng và Tp.HCM, không tổ chức tòa án cấp huyện.
Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Tòa án nhân dân vừa được Quốc hội thông qua đã chính thức quy định mô hình tổ chức tòa án nhân dân 3 cấp trên cả nước từ 1/7 tới đây.
Với 414/416 đại biểu tán thành (chiếm 86,61%), Quốc hội đã biểu quyết thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Tòa án nhân dân.
Chiều 23/6, tại Nhà Quốc hội, dưới sự chủ trì của Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Hoàng Thanh Tùng, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp tiến hành Phiên họp toàn thể lần thứ 6.
Theo phóng viên TTXVN tại Trung Quốc, đoàn đại biểu cấp cao Tòa án Nhân dân Tối cao của Việt Nam do đồng chí Lê Minh Trí, Bí thư Trung ương Đảng, Chánh án Tòa án Nhân dân Tối cao dẫn đầu đã có chuyến thăm và làm việc tại tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc từ ngày 3 - 5/6.
Tiếp tục chương trình làm việc Phiên họp 46, sáng 3/6, Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) cho ý kiến về việc tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Tòa án nhân dân.
Tòa án chuyên biệt là nội dung mới và mang tính đặc thù, cần tiếp tục được nghiên cứu và làm rõ các nội dung về tổ chức, hoạt động.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh, việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức TAND lần này để phục vụ cho việc tinh gọn bộ máy nên cần làm rõ các quy định về thẩm quyền của TAND khu vực, đặc biệt là quy định chuyển tiếp để đảm bảo quá trình chuyển giao nhiệm vụ, quyền hạn về hồ sơ diễn ra thông suốt, không làm ảnh hưởng đến quyền lợi của các tổ chức, cá nhân.
Tại Phiên họp thứ 46 diễn ra vào ngày 3/6, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về việc tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Tòa án nhân dân.
Chánh án TAND Tối cao Lê Minh Trí cho biết trong đợt này, ngành tòa án có 2 biến động rất mạnh. Một trong số đó là việc thành lập các tòa khu vực.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội tán thành với đề xuất chỉ quy định trong Luật Tổ chức Tòa án nhân dân một số vấn đề cơ bản có tính nguyên tắc, định hướng về Tòa án chuyên biệt thuộc Trung tâm Tài chính quốc tế, còn các nội dung cụ thể sẽ được Tòa án nhân dân tối cao tiếp tục nghiên cứu, trình Quốc hội quy định sau.
Theo Chánh án TAND tối cao Lê Minh Trí, đã có chủ trương của Bộ Chính trị về việc thành lập Trung tâm tài chính quốc tế tại Tp.HCM và khu vực miền Trung (Tp.Đà Nẵng). Tuy nhiên, hoạt động của Tòa trong mô hình này là rất đặc thù, đòi hỏi một hành lang pháp lý riêng biệt.
Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Tòa án Nhân dân lần này để phục vụ cho việc tinh gọn bộ máy, nên cần làm rõ thẩm quyền của Tòa án Nhân dân khu vực.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn lưu ý cần quan tâm sử dụng cơ sở hiện có của tòa án nhân dân, tránh lãng phí.
Lưu ý quá trình sắp xếp bộ máy cần quan tâm xử lý tài sản, cơ sở vật chất, Chủ tịch Quốc hội bày tỏ lo lắng trụ sở 'chỗ mới thì thiếu, chỗ cũ thì sử dụng không hết'.
Sáng 3/6, tiếp tục chương trình làm việc Phiên họp 46, Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) cho ý kiến về việc tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Tòa án nhân dân.
Ngày 3/6, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về việc tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Tòa án nhân dân.
Tòa án nhân dân tối cao cần tiếp tục nghiên cứu, làm rõ các nội dung về tổ chức, hoạt động của Tòa án chuyên biệt, nhất là các vấn đề liên quan đến quy định của Hiến pháp.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn bày tỏ lo lắng, tới đây sắp xếp không chỉ riêng tòa án mà cả các cơ quan khác, nếu không có kế hoạch chủ động sử dụng ngay thì nhiều trụ sở lãng phí, chỗ mới thì thiếu, mà chỗ cũ sử dụng không hết.
Nêu việc Tổng Bí thư Tô Lâm vừa có bài viết về tiết kiệm, chống lãng phí, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho rằng, khi sắp xếp đơn vị hành chính, nếu không có kế hoạch chủ động sử dụng ngay thì nhiều trụ sở lãng phí. 'Chỗ mới thì thiếu, mà chỗ cũ thì sử dụng không hết. Đây là vấn đề mà chúng ta phải hết sức tính toán', Chủ tịch Quốc hội nói.
Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đã phối hợp với Tòa án nhân dân tối cao và các cơ quan chỉnh lý, bảo đảm rõ ràng, minh bạch hơn về thẩm quyền của các Tòa chuyên trách.
Thành lập tòa án chuyên biệt thuộc trung tâm tài chính quốc tế là yêu cầu, đòi hỏi cấp thiết của thực tiễn, song là vấn đề rất lớn và mới đối với Việt Nam. Trước mắt, dự kiến quy định trong hệ thống TAND có tòa án chuyên biệt. Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) sẽ quyết định thành lập, giải thể và quy định phạm vi thẩm quyền theo lãnh thổ của tòa án chuyên biệt.
Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Lê Minh Trí trăn trở: 'Nếu không sửa luật thì không nghiêm, nhưng đúng là làm nghiêm thì làm không nổi. Có những địa phương mỗi năm có tới 500 vụ án hành chính, chủ tịch UBND theo hầu tòa tất cả thì không còn thời gian điều hành, quản lý nhà nước nữa'.
Tiếp tục chương trình kỳ họp thứ chín, chiều 26-5, các đại biểu Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Tố tụng dân sự, Luật Tố tụng hành chính, Luật Tư pháp người chưa thành niên, Luật Phá sản và Luật Hòa giải, đối thoại tại Tòa án.
Tòa án nhân dân tối cao (TANDTC) đang dự thảo Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội phê chuẩn đề nghị của Chánh án TANDTC về các Tòa Phúc thẩm, cục, vụ và tương đương, cơ quan báo chí của TANDTC; quy định phạm vi thẩm quyền theo lãnh thổ của các Tòa Phúc thẩm TANDTC.
Theo dự thảo Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội phê chuẩn đề nghị của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, sẽ có 3 Tòa Phúc thẩm Tòa án nhân dân tối cao tại Hà Nội, Đà Nẵng và Thành phố Hồ Chí Minh ...
Bất cập được đại biểu Quốc hội chỉ ra rằng, trước đây, chủ tịch UBND có thể ủy quyền cho trưởng hoặc phó phòng, nhưng theo điều 60 của Luật Tố tụng hành chính, chỉ được phép ủy quyền cho phó chủ tịch UBND. Trong khi đó, phó chủ tịch khó tham gia đầy đủ các phiên tòa dẫn đến án không giải quyết được.
Sáng 20/5, tiếp tục Chương trình Kỳ họp thứ 9, Quốc hội đã nghe Tờ trình dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Tố tụng hình sự.
Ngày 19/5, Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Tòa án nhân dân; dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Viện Kiểm sát nhân dân.
Một số đại biểu Quốc hội đề nghị giao toàn bộ án hình sự cho tòa địa phương, khi thảo luận về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Tòa án nhân dân vào sáng nay, 19/5.
Việc thành lập Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam được kỳ vọng sẽ là bệ phóng quan trọng cho mục tiêu tăng trưởng dài hạn của nước ta. Liên quan đến mô hình này, trong phiên thảo luận về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức tòa án nhân dân, có đại biểu Quốc hội đề nghị, cần bổ sung quy định về Tòa án chuyên biệt thuộc Trung tâm này.
Bí thư Trung ương Đảng, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Lê Minh Trí đã giải trình, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội quan tâm về Luật Tổ chức Tòa án nhân dân sửa đổi.
Sáng 19/5, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Chín, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Quốc hội thảo luận tại Hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Tòa án nhân dân.
Trước đề nghị của đại biểu Quốc hội về việc thành lập Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam, Chánh án TANDTC Lê Minh Trí cho rằng đây là vấn đề rất mới nhưng phải khẩn trương thực hiện theo chủ trương của cấp thẩm quyền đã giao.
Tán thành chủ trương thành lập các tòa chuyên trách, tuy nhiên các đại biểu Quốc hội cho rằng, nếu mở rộng quá nhiều tòa chuyên trách, có thể dẫn đến nguy cơ dàn trải, thiếu trọng điểm, gây kém hiệu quả và tăng chi phí vận hành.
Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga (Hải Dương) cho rằng điều kiện để được xem xét, bổ nhiệm thẩm phán TAND tối cao có độ tuổi từ 45 trở lên là chưa thực sự hợp lý.
Nhiều ĐBQH cho rằng, quy định điều kiện để bổ nhiệm thẩm phán TAND Tối cao phải có độ tuổi từ đủ 45 trở lên là chưa hợp lý.
Tổ chức lại hệ thống tòa án theo mô hình 3 cấp, trong đó có việc thành lập Tòa án khu vực, là bước đi quan trọng nhằm cụ thể hóa chủ trương cải cách tư pháp. Tuy nhiên, việc thực hiện cần gắn với chuẩn bị đầy đủ về nhân lực, hạ tầng, và cơ chế chuyển tiếp để tránh xáo trộn, bảo đảm quyền tiếp cận công lý của người dân.
Thảo luận về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Tòa án Nhân dân (TAND), đại biểu Quốc hội đề nghị cân nhắc kỹ lưỡng về việc thành lập Tòa Phá sản và Tòa Sở hữu trí tuệ ở cấp khu vực vì thực tiễn số lượng các vụ án trong 2 lĩnh vực này không lớn.
Tán thành chủ trương thành lập các tòa chuyên trách, tuy nhiên các đại biểu Quốc hội cho rằng, nếu mở rộng quá nhiều tòa chuyên trách, có thể dẫn đến nguy cơ dàn trải, thiếu trọng điểm, gây kém hiệu quả và tăng chi phí vận hành.