Vấn đề buôn lậu thuốc lá xuyên biên giới ngày càng leo thang và có tính chất tinh vi, các chuyên gia khuyến nghị cần sự liên hiệp giữa các quốc gia ASEAN để tăng cường hiệu quả kiểm soát. Đặc biệt, tình trạng hiện nay không chỉ buôn lậu thuốc lá điếu mà còn liên quan đến thuốc lá mới (TLM), gồm thuốc lá điện tử (TLĐT) và thuốc lá nung nóng (TLNN).
Sự gia tăng hoạt động buôn lậu thuốc lá tại các nước ASEAN cho thấy cần có sự liên minh giữa các quốc gia.
Mặc dù lực lượng chức năng ra sức kiểm soát, truy bắt tội phạm buôn lậu thuốc lá, nhưng kết quả đem lại vẫn không đạt như kỳ vọng. Từ báo cáo của các cơ quan bộ ngành, tỷ lệ buôn lậu xu hướng tăng, tội phạm ngày càng tinh vi và bất chấp nguy hiểm, tổn thất tính mạng để cố gắng đưa hàng vượt biên giới.
Theo Hiệp hội Công nghệ Thuốc lá điện tử (Vapor Technology Association – VTA), ngành công nghiệp không khói đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế Mỹ khi chiếm 22,09 tỷ đô (0,1% GDP) và tạo việc làm cho khoảng 133.573 người Mỹ.
Để thực hiện mục tiêu nâng cao sức khỏe cộng đồng, việc phòng ngừa tác hại của thuốc lá đang được triển khai một cách toàn diện dưới góc độ y khoa và các biện pháp thực thi pháp luật. Trong đó, y tế dự phòng, với trọng tâm kiểm soát nguy cơ và thúc đẩy nhận thức của người tiêu dùng, là cách tiếp cận phòng bệnh từ sớm được nhiều quốc gia ứng dụng để phòng chống các bệnh do hút thuốc lá gây ra.
Dù Nghị quyết 173/2024/QH15 cấm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng đã ban hành được hơn 3 tháng, nhưng tình trạng sử dụng vẫn tràn lan thông qua kênh mua bán lậu. Nhu cầu sử dụng bất chấp lệnh cấm và bùng nổ công nghệ khiến cho việc giảm tỷ lệ buôn lậu thuốc lá mới ngày càng khó khăn.
Thuốc lá thế hệ mới (thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng…) làm gia tăng gánh nặng bệnh tật, trầm trọng thêm các vấn đề về y tế công cộng, an ninh trật tự, xã hội và môi trường.
Mặc dù thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng hiện bị cấm tại Việt Nam từ ngày 1/1/2025, việc thực thi lệnh cấm này gặp nhiều thử thách do nhiều lý do.
Tại Tọa đàm 'Phòng chống buôn lậu thuốc lá: nhiều thách thức đặt ra' do báo Tiền Phong tổ chức vào sáng ngày 02.04, Phó Vụ Trưởng Vụ Pháp luật Dân sự - Kinh tế, Bộ Tư pháp Lê Đại Hải đã trình bày những khó khăn cho các cơ quan chức năng dưới góc độ pháp lý trong việc thực thi Nghị quyết cấm 173 /2024/QH15, cũng như đưa ra các khuyến nghị.
Sáng 2/4, Báo Tiền Phong phối hợp tổ chức Tọa đàm 'Phòng chống buôn lậu thuốc lá: Nhiều thách thức đặt ra' với sự tham gia của nhiều bộ ngành, chuyên gia. Nhiều vấn đề nóng như tình trạng buôn lậu thuốc lá mới gia tăng rất nhanh, thiếu văn bản hướng dẫn thực hiện Nghị quyết của Quốc hội về cấm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, những tác động tới môi trường đầu tư…
Mỹ là quốc gia đặt khoa học làm trọng tâm trong vấn đề cải thiện sức khỏe cộng đồng, trong đó bao gồm chiến lược kiểm soát thuốc lá.
Việc cấm toàn diện từ mua bán, nhập khẩu đến sử dụng thuốc lá mới có thể dẫn đến một số vấn đề phát sinh đối với ngành du lịch Việt Nam cũng như thu hút FDI.
Theo thống kê chưa đầy đủ, buôn lậu thuốc lá tại các nước trong khu vực ASEAN diễn biến phức tạp với nhiều thủ đoạn và hình thức ngày càng tinh vi gây thiệt hại lớn đến các doanh nghiệp sản xuất chân chính, thất thu thuế và tác động xấu đến môi trường kinh doanh...
Từ ngày 1/1/2025, Việt Nam chính thức cấm sản xuất, kinh doanh và sử dụng thuốc lá điện tử (TLĐT).
Các chuyên gia dự đoán rằng sẽ có nhiều chính sách bị thay đổi, xáo trộn sau khi Tổng thống Donald Trump nắm quyền. Mọi việc xảy ra như dự đoán, tuy nhiên điều bất ngờ đã xảy ra với ngành hàng thuốc lá không khói.
Ngày 28/1, Công an thành phố Hà Nội cho biết, thời gian gần đây liên tiếp phát hiện, triệt phá nhiều vụ việc liên quan đến việc mua bán, sử dụng trái phép chất ma túy dưới hình thức mới thuốc lá điện tử tẩm ma túy tinh dầu CBD, nhằm che mắt cơ quan chức năng và đánh lừa người tiêu dùng, đặc biệt là giới trẻ.
Theo quy định của Thái Lan, người bán sản phẩm hoặc phụ kiện TLĐT và các thiết bị điện tử khác như thuốc lá nung nóng (TLNN) có thể bị phạt tối đa 3 năm tù hoặc cả mức tiền phạt 60.000 THB (tương đương hơn 44 triệu VNĐ).
Quy định cấm sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng đã nhận được sự đồng tình rộng rãi từ cộng động, đặc biệt là giới trẻ, học sinh, sinh viên - những người từng sử dụng thuốc lá điện tử.
Sau khi Quốc hội thông qua Nghị quyết cấm toàn diện thuốc lá mới, WHO và các tổ chức về sức khỏe quốc tế đã nhanh chóng đưa ra các khuyến nghị cho Việt Nam thực thi lệnh cấm.
Ngoài nguồn hàng hợp pháp được cung cấp và kiểm soát bởi Chính phủ, thuốc lá còn được lưu thông từ thị trường chợ đen với nhiều nguy hiểm về chất lượng và hệ lụy đi kèm.
Để Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá (PCTHTL) đi vào cuộc sống thì vấn đề cốt lõi là phải nâng cao nhận thức của người dân về tác hại của thuốc lá trong cộng đồng. Chính vì vậy, thời gian qua, với việc đổi mới, đa dạng hóa hình thức truyền thông PCTHTL được coi là giải pháp quan trọng mà tỉnh đang triển khai, hướng đến mục tiêu nâng cao nhận thức của người dân về tác hại của thuốc lá, tiến tới thay đổi hành vi, từ bỏ thói quen hút thuốc, xây dựng môi trường không khói thuốc tại mỗi gia đình, cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh.
Quốc hội quyết nghị cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, chứa chấp, vận chuyển và sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng được người dân đồng tình ủng hộ.
Ngày 30/11, tại Kỳ họp thứ 8, Quốc hội đã chính thức thông qua nghị quyết về việc cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, chứa chấp, vận chuyển và sử dụng thuốc lá điện tử (TLĐT), thuốc lá nung nóng từ năm 2025. Thông tin vừa công bố trên các phương tiện thông tin đại chúng đã nhận được sự đồng tình của đa số người dân, nhất là các bậc phụ huynh có con đang 'tuổi ăn, tuổi lớn'.
Mới đây Quốc hội thống nhất cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, chứa chấp, vận chuyển, sử dụng thuốc lá điện tử (TLĐT), thuốc lá nung nóng (TLNN), các loại khí, chất gây nghiện, gây tác hại cho sức khỏe con người từ năm 2025. Phóng viên báo Tiền Phong có cuộc trao đổi với bác sĩ, TS. Hà Anh Đức, Cục trưởng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh (Bộ Y tế) xung quanh vấn đề này.
Vấn đề cấm hay quản thuốc lá điện tử (TLĐT), thuốc lá nung nóng (TLNN) và các sản phẩm thuốc lá mới (TLM) khác trong tương lai hiện đang có những chuyển động tích cực.
Nhóm tuổi thanh thiếu niên chứng tỏ bản thân bằng thuốc lá điện tử là vấn đề đáng báo động, cần được tuyên truyền và ngăn chặn.
Sau phiên chất vấn kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XV, ông Tạ Văn Hạ, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc hội vừa có thêm những chia sẻ xung quanh chính sách quản lý đối với thuốc lá nung nóng (TLNN) và các sản phẩm thuốc lá thế hệ mới (TLTHM) khác trong tương lai.
Các sản phẩm thuốc lá mới có nguy cơ cao tiềm ẩn và phát sinh các tệ nạn xã hội, nhất là sử dụng ma túy và các chất gây nghiện đồng thời với thuốc lá điện tử (TLĐT), thuốc lá nung nóng ảnh hưởng đến sức khỏe, an ninh trật tự xã hội.
Chính sách kiểm soát thuốc lá thế hệ mới (TLTHM) gồm thuốc lá nung nóng (TLNN) và thuốc lá điện tử (TLĐT) đang tồn tại nhiều ý kiến khác biệt về sở cứ khoa học, pháp lý lẫn quy trình ban hành quy định căn cứ trên Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật.
Thời gian qua, Bộ GD&ĐT có nhiều giải pháp nhằm tuyên truyền phòng chống tác hại của thuốc lá/thuốc lá điện tử trong học đường.
Gần 2.200 học sinh Trường THPT Bình Chiểu, TP Thủ Đức (TPHCM), sôi nổi hiến kế phòng chống bạo lực học đường (BLHĐ) và phòng ngừa tác hại của ma túy.
Theo Bộ Y tế, thiết kế của các sản phẩm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng và các hình thức quảng bá hấp dẫn, dẫn dắt thế hệ người sử dụng nicotine mới, đặc biệt là thanh thiếu niên và nữ giới.
Bộ Công an và nhiều tổ chức quốc tế về sức khỏe kiên định ủng hộ đề xuất cấm thuốc lá mới của Bộ Y tế và nhiều đại biểu Quốc hội, nhằm bảo vệ giới trẻ khỏi chất gây nghiện và hóa chất gây ung thư.
Chỉ trong 6 tháng đầu năm 2024, Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai đã tiếp nhận khoảng 100 ca ngộ độc thuốc lá điện tử. Triệu chứng khi nhập viện chủ yếu do dị ứng, ngộ độc, tổn thương phổi cấp, đáng chú ý nhiều mẫu thuốc lá điện tử của bệnh nhân cho kết quả dương tính với ma túy.
Tình trạng buôn lậu thuốc lá, bao gồm thuốc lá mới như thuốc lá điện tử (TLĐT), thuốc lá nung nóng (TLNN), đang đặt ra yêu cầu cấp thiết có khung pháp lý với các mặt hàng này.
Nỗ lực của ngành y tế đã bước đầu mang lại thành công khi Bộ trưởng Công thương thống nhất quan điểm thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng có hại cho sức khỏe, cần phải cấm.
Phần lớn các ý kiến chất vấn từ các đại biểu Quốc hội chiều nay đều liên quan tới đề xuất cấm thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng. Bên cạnh, các câu hỏi dành cho Bộ trưởng Y tế, các đại biểu còn gửi câu hỏi tới Bộ trưởng Công Thương.
Theo Bộ Y tế, thuốc lá nung nóng (TLNN), thuốc lá điện tử (TLĐT) đa dạng về mặt cấu tạo, cách thức sử dụng có thể gây trở ngại trong việc thanh kiểm, hậu kiểm cũng như kiểm soát mức độ lưu thông mặt hàng này. Ngoài ra, TLĐT dùng dung dịch và có thiết kế bắt mắt, mùi hương đa dạng càng gây lo ngại cho các cơ quan chức năng khi thực hiện các công tác kiểm tra.
Giám đốc SEATCA thông tin: Các dung dịch trong thuốc lá điện tử có chất gây nghiện, gây ung thư; còn thuốc lá nung nóng tạo ra hắc ín (cũng chứa rất nhiều chất gây ung thư) - kết quả một nghiên cứu do Phillip Morris International tài trợ.
Tại tọa đàm 'Phòng chống buôn lậu các sản phẩm thuốc lá: Giải pháp chính sách phù hợp' do báo Tiền Phong tổ chức ngày 16/10 vừa qua, các chuyên gia pháp lý đã thảo luận về sự sẵn sàng của hệ thống văn bản pháp luật trước hai đề xuất kiểm soát thuốc lá thế hệ mới: Một là cấm, hai là kinh doanh có điều kiện như thuốc lá điếu. Tiền Phong giới thiệu ý kiến của ông Lê Đại Hải, Phó Vụ trưởng Vụ Pháp luật Dân sự - Kinh tế, Bộ Tư pháp.
Bệnh nhân có phổi đen kịt, dịch rửa phế quản như nước cống do hắc ín tích trữ lại sau 10-20 năm hút thuốc lá.
Đó là quan điểm của các chuyên gia Liên minh phòng, chống tác hại thuốc lá khu vực Đông Nam Á tại hội thảo 'Chia sẻ kinh nghiệm về kiểm soát thuốc lá của các nước khu vực ASEAN' do Bộ Y tế tổ chức chiều nay.