'Rau sắng chùa Hương' trên đất Nho Quan

Ông Bùi Văn Trường bên ruộng rau sắng của gia đình. Ảnh: Minh Đường

Chạy xe gần20 km từ thành phố Ninh Bình về xã GiaLâm (huyện Nho Quan), đến với mảnh đất hiền hòa bên dòng sông Na thơ mộng,chúng tôi tìm gặp ông Bùi Văn Trường – chủ nhân của mô hình trồng rau sắng.Không phải hỏi thăm nhiều, chợt nhìn thấy một vạt cây dây leo xanh mướt, trảidài, thẳng tắp ngay rìa đường tôi đoán ngay được nhà ông.

Trong ngôi nhà nhỏnhìn ra hồ nước, nhấp ngụm chè khô, ông Trường kể cho chúng tôi nghe về quátrình ông “di lý” cây rau sắng về với đất Ninh Bình: “Năm 2015, có dịp cùng giađình đi tham quan chùa Hương, thấy ở đây họ bán thứ rau gì đó rất đắt nhưngngười mua vẫn nườm nượp.

Lân la hỏi thăm mới biết đây là rau sắng lượm từ trênrừng xuống, rất bổ dưỡng nhưng lại hiếm và khó trồng nên mới có giá cao nhưthế. Trong đầu tôi đã suy nghĩ cây gì mà chẳng trồng được miễn là đáp ứng đượccác điều kiện gần giống với tự nhiên. Về đến nhà nhưng vẫn nung nấu ý địnhthuần phục giống rau quý, tôi quyết định tìm đến vùng đất Ba Sao (tỉnh Hà Nam)gần khu vực chùa Hương để nhờ những người chăn trâu, chăn bò ở đây đưa lên núitìm loại cây này về làm giống.

Ban đầu, chưa có kinh nghiệm, thổ nhưỡng lạikhông hợp nên tỷ lệ sống rất thấp, chỉ khoảng 30%. Nhưng tôi thấy bước đầu nhưvậy cũng tốt rồi, mùa rau sắng năm sau tôi lại tiếp tục tìm từ rừng về nhângiống, lần này tỷ lệ đạt lên đến 70%. Đến nay, mảnh vườn của gia đình đã đượcphủ kín bởi cây sắng”.

“Không phụcông mày mò, tâm huyết, năm 2017, tôi bắt đầu thu hoạch những lứa rau sắngthương phẩm đầu tiên. Để rau sắng cho sản lượng cao, tôi trồng cây theo hàng,mỗi cây, mỗi hàng cách nhau khoảng 1 mét, đồng thời lắp đặt hệ thống tưới phuntự động.

Ngoài ra, tôi thí điểm cắt gốc cây thấp ngang người, vừa tiện chămsóc, vừa dễ hái. Giống rau này không ưa đất quá ẩm, gặp phân hóa học là chếtnên trong quá trình chăm sóc tôi sử dụng toàn bộ bằng phân hữu cơ đã ủ hoaimục, một năm bón 3 đợt.

Điều đặc biệt ở rau sắng là chẳng bao giờ bị sâu bệnhnên hoàn toàn có thể khẳng định nó là một thứ rau cực kỳ an toàn” – ông Trườngchia sẻ. Với 5 sào rau sắng, mỗi thángông Trường thu hoạch được từ 230-270 kg rau thương phẩm, giá bán tại ruộng là40-50 nghìn đồng/1kg tùy thời điểm. Sản phẩm chủ yếu tiêu thụ tại các nhà hàng,khách sạn, cửa hàng nông sản trên địa bàn tỉnh. Không chỉ trồng sắng bán rauthương phẩm, ông Trường còn ươm cây giống bán cho các gia đình có nhu cầu.Trung bình một năm từ cây sắng, gia đình ông thu về hơn 100 triệu đồng.

Rau sắng cótên khoa học là Melientha Suavis Pierre, thuộc họ Opiliaceae. Tên thường gọirau ngót rừng, rau mì chính. Sản phẩm chính là lá, ngọn non, lá bánh tẻ, hoa vàquả non được dùng làm rau. Đây là loại rau sạch, vừa ngon ngọt lại vừa bổ dưỡngcó giá trị dinh dưỡng cao tốt cho sức khỏe, đặc biệt là giàu đạm, vitamin C...Rau sắng còn được coi như là một loại cây dược liệu bởi nó chứa một lượng lớncác axit amin không thể thay thế, có vai trò rất lớn trong quá trình sinh tổnghợp protein của cơ thể, có tác dụng bồi bổ sức khỏe.

Do vậy, cây rau này ngàycàng được người tiêu dùng lựa chọn sử dụng. Trong khi đó, Ninh Bình có thế mạnhvề du lịch, ẩm thực du lịch nên thị trường cho sản phẩm rau sắng là rất rộngmở. Thiết nghĩ, việc nhân rộng những mô hình trồng rau sắng như của ông Trườngtrong thời gian tới cần được tính đến, góp phần đa dạng hóa cây trồng, tăng thunhập cho người nông dân.

Hà Phương