[eMagazine] - Nối dài những hành trình nhân ái

ĐNO - Từ cái ôm ấm áp dành cho trẻ mồ côi, những chú bò giống nâng đỡ sinh kế ngư dân, đến chuyến xe 0 đồng kịp thời cứu mạng bệnh nhân nghèo… những hành trình nhân ái tại Đà Nẵng vẫn lặng lẽ nối dài bằng hơi ấm tình người, thắp sáng hy vọng vượt qua nghịch cảnh.

Từ việc chăm sóc trẻ em thiệt thòi, hỗ trợ sinh kế cho ngư dân đến những chuyến xe 0 đồng chở bệnh nhân nghèo, mỗi mô hình thiện nguyện mang một phương thức sẻ chia riêng, song đều khởi nguồn từ nhu cầu thực tế của cộng đồng. Sự đồng hành ấy không chỉ nâng đỡ người yếu thế vượt qua nghịch cảnh trước mắt, mà còn là điểm tựa vững chắc để họ ổn định cuộc sống.

Trung tâm Nuôi dạy trẻ mồ côi Chữ thập đỏ thành phố Đà Nẵng. Ảnh: TRÂM ANH

Đồng hành cùng trẻ em thiệt thòi

Sáng cuối tuần, Nguyễn Ngọc Khánh Hân, sinh viên Trường Đại học Sư phạm - Đại học Đà Nẵng, cùng nhóm bạn ghé thăm Trung tâm Nuôi dạy trẻ mồ côi Chữ thập đỏ thành phố Đà Nẵng. Từng biết đến nơi này qua một chương trình thiện nguyện của lớp, lần này Hân rủ thêm những người bạn thân cùng trở lại.

Những giờ vui chơi cùng tình nguyện viên góp thêm hơi ấm cho tuổi thơ của các em. Ảnh: TRÂM ANH

Không khí ấm áp cũng hiện diện trong căn phòng dành cho trẻ sơ sinh, nơi các tình nguyện viên đang thay nhau cho bé bú, trò chuyện và dỗ dành. Chị Jayde Elizabeth Ryan, một tình nguyện viên người Australia, đã trở thành gương mặt quen thuộc tại trung tâm sau chuyến đi thiện nguyện cùng mẹ. Hiện tại, mỗi tuần chị đều đặn ghé thăm nơi này ít nhất ba lần.

“Tôi từng làm việc với trẻ em tại Australia. Khi nhìn thấy niềm vui trên gương mặt các bé và cảm nhận tình yêu thương bao la từ những người mẹ nơi đây, tôi thấy đó là một điều thực sự kỳ diệu”, Jayde bộc bạch.

[VIDEO] - Các tình nguyện viên chia sẻ về cảm xúc khi đến Trung tâm Nuôi dạy trẻ mồ côi Chữ thập đỏ thành phố Đà Nẵng:

Ông Nguyễn Tiến Lâm, Phó Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ thành phố Đà Nẵng kiêm Giám đốc trung tâm, giới thiệu hoàn cảnh của từng em. Đứa hiếu động, đứa hay cười, đứa lại chỉ thích được bế bồng... Tuổi thơ của các em được nâng niu, vun đắp qua từng cữ sữa, giấc ngủ, những lần ốm đau và những vòng tay thay nhau chăm sóc.

Theo ông Nguyễn Tiến Lâm, bên cạnh việc chăm sóc sức khỏe, dinh dưỡng và học tập, những đứa trẻ thiếu vắng hơi ấm gia đình rất cần sự hiện diện thường xuyên của cộng đồng. Một người khách đến chơi, trò chuyện hay trao cho các em một cái ôm ấm áp cũng đủ tạo nên cảm giác gần gũi, gắn kết.

Sự đồng hành thường xuyên của tình nguyện viên giúp các em cảm nhận thêm sự gần gũi và yêu thương. Ảnh: TRÂM ANH

Chị Jayde Elizabeth Ryan dành nhiều thời gian mỗi tuần để chăm sóc trẻ tại trung tâm. Ảnh: TRÂM ANH

Với đội ngũ bảo mẫu, sự đồng hành là hành trình bền bỉ suốt nhiều năm tháng. Gần 20 năm gắn bó với trung tâm, bà Trần Thị Chi đã quen với những đêm trắng canh trẻ sốt, những bữa ăn dở dang và những lần thức trọn cùng các em. Có những đứa trẻ được bà bế bồng từ tấm bé cho đến ngày trưởng thành, rời trung tâm. “Nhớ chứ, thương lắm, thấy trống vắng vô cùng”, bà Chi bùi ngùi.

Từ cán bộ hành chính, nhân viên y tế, cấp dưỡng đến bảo mẫu, mỗi người đảm nhận một phần việc khác nhau nhưng đều chung tay chăm sóc các em như những người thân dưới một mái nhà chung.

Bảo mẫu Trần Thị Chi dành gần 20 năm chăm sóc những đứa trẻ tại mái nhà chung. Ảnh: TRÂM ANH

Từ tháng 5/1995 đến nay, Trung tâm Nuôi dạy trẻ mồ côi Chữ thập đỏ thành phố Đà Nẵng đã chăm sóc, nuôi dưỡng 574 trẻ. Nhiều em sau đó được nhận làm con nuôi hoặc trở về với gia đình.

Hiện trung tâm chăm sóc 14 người, trong đó có 5 trường hợp mắc bệnh hoặc khuyết tật bẩm sinh.

Bà Hà Thị Hoa, Phó Giám đốc trung tâm, cho biết nơi đây tiếp nhận trẻ em mà không phân biệt tình trạng sức khỏe hay khuyết tật. Từ khi còn nằm nôi, các em đã được chăm sóc theo chế độ dinh dưỡng phù hợp; khi lớn hơn sẽ được tiêm chủng đầy đủ, đi học và tham gia các hoạt động đúng độ tuổi.

[VIDEO] - Bà Hà Thị Hoa, Phó Giám đốc Trung tâm Nuôi dạy trẻ mồ côi Chữ thập đỏ thành phố Đà Nẵng chia sẻ về điều kiện nuôi dưỡng trẻ tại trung tâm:

Điểm tựa để ngư dân vững nhiều mùa biển

Sự đồng hành không chỉ cần thiết với những đứa trẻ thiếu vắng tình thương. Đối với nhiều lao động nghèo ven biển, một sự hỗ trợ kịp thời và phù hợp có thể giúp họ giảm thiểu rủi ro thiên tai, đồng thời tạo dựng sinh kế bền vững.

Một chiếc áo phao có thể bảo vệ ngư dân giữa sóng nước, nhưng một mái nhà vững chãi, nguồn sinh kế ổn định cùng kỹ năng ứng phó rủi ro mới là "chìa khóa" giúp họ nâng cao khả năng chống chịu qua nhiều mùa mưa bão.

Cán bộ Hội Chữ thập đỏ duy trì kết nối, hỗ trợ gia đình ông Nguyễn Đình Dương sau khi trao sinh kế. Ảnh: HỮU TRUNG

Những ngày cuối tháng 7, ông Nguyễn Đình Dương hào hứng khoe đàn bò ba con đang thong thả gặm cỏ bên căn nhà nhỏ ở xã Thăng Trường. Chỉ ba năm trước, gia tài lớn nhất của gia đình ông vẫn chỉ là chiếc ghe cũ cùng vài tay lưới đã sờn rách.

Từ một con bò giống ban đầu do Hội Chữ thập đỏ thành phố Đà Nẵng hỗ trợ, gia đình ông đã từng bước nhân giống phát triển thành cả đàn. Mỗi năm, ông bán bớt một con để trang trải sinh hoạt, sửa sang nhà cửa và lo thuốc men. Nguồn thu nhập ổn định này giúp gia đình bớt lệ thuộc vào những chuyến biển bấp bênh.

Ngư dân Nguyễn Đình Dương.

Cũng từ một con bò giống ban đầu, gia đình ông Trịnh Xuân Phước đã nhân rộng thành đàn bò trị giá gần 100 triệu đồng. Đối với ông, sự hỗ trợ này giống như trao một “chiếc cần câu”, giúp gia đình chủ động kiến tạo nguồn thu nhập lâu dài.

Từ con bò giống được Hội Chữ thập đỏ hỗ trợ, gia đình ông Trịnh Xuân Phước từng bước phát triển thành đàn. Ảnh: HỮU TRUNG

Bên cạnh sinh kế bền vững, một mái nhà kiên cố chính là điểm tựa an cư quan trọng đối với các hộ gia đình ven biển.

Ông Hồ Văn Bốn, ngư dân tại phường Hải Vân, từng cùng mẹ, vợ và ba con chen chúc trong căn nhà cấp bốn xuống cấp nghiêm trọng. Mỗi khi bão lớn, cả gia đình loay hoay tìm nơi sơ tán. Nhờ nguồn hỗ trợ 50 triệu đồng, gia đình ông đã xây dựng được một ngôi nhà vững chãi, vơi bớt nỗi lo âu mỗi khi gió bão.

[VIDEO] - Ngư dân chia sẻ về hiệu quả mang lại của chương trình “Đồng hành cùng ngư dân”:

Chương trình “An toàn cho ngư dân nghèo, khó khăn” được triển khai theo phương thức xác định chính xác nhu cầu của từng hộ, kết hợp chặt chẽ giữa hỗ trợ sinh kế, xây dựng nhà ở, trang bị phương tiện cứu sinh và đào tạo kỹ năng ứng phó rủi ro.

Chương trình “Đồng hành cùng ngư dân” góp phần bảo đảm an toàn cho ngư dân trong mỗi chuyến biển. Ảnh: Hội Chữ thập đỏ thành phố Đà Nẵng

Thông qua chương trình, hàng nghìn ngư dân đã được tập huấn về phòng chống thiên tai, kỹ năng sử dụng áo phao đa năng, sơ cấp cứu, nắm rõ quy định pháp luật trong khai thác hải sản và nâng cao nhận thức về chủ quyền biển đảo. Song song đó, hàng nghìn bộ áo phao, phao cứu sinh, túi sơ cấp cứu cùng cờ Tổ quốc đã được trao tận tay bà con.

Những chuyến đi kết nối lòng người

Nếu sinh kế và nhà ở giúp người dân nâng cao sức chống chịu trên chặng đường dài, thì trong nhiều tình huống, biến cố ập đến quá nhanh khiến những người yếu thế cần sự trợ giúp khẩn cấp.

Chiếc xe cứu thương rời Đà Nẵng từ lúc tờ mờ sáng, ngược những cung đường đèo dốc quanh co để lên xã Trà Leng ngay sau cuộc gọi khẩn từ các thầy cô giáo. Nơi cuối hành trình gần 5 giờ vượt núi hiểm trở, một học sinh nhỏ bị rắn độc cắn đang trong tình trạng nguy kịch, cần được chuyển gấp xuống bệnh viện tuyến dưới để lọc máu.

May mắn thay, bệnh nhi đã được đưa đến Bệnh viện Đa khoa Quảng Nam kịp thời và vượt qua cơn nguy kịch. Tuy nhiên, chuyến đi này khiến ông Hồ Ngọc Thanh, Chủ nhiệm Câu lạc bộ Chuyến xe Vạn Tình 0 đồng, nhận ra rằng trong công tác cấp cứu, có phương tiện thôi chưa đủ, mà xe phải được bố trí ở cự ly đủ gần để tiếp cận người bệnh nhanh nhất có thể.

Câu lạc bộ Chuyến xe Vạn Tình 0 đồng hỗ trợ bệnh nhân khó khăn trên hành trình chuyển viện hoặc trở về nhà. Ảnh: do nhân vật cung cấp

Thấu hiểu điều đó, năm 2023, ông Thanh cùng các cộng sự chung tay góp 200 triệu đồng để mua thêm phương tiện, nâng cao năng lực tiếp cận các ca bệnh khẩn cấp ở khu vực phía nam và vùng sâu, vùng xa.

Cơ duyên gắn bó với những chuyến xe nghĩa tình bắt đầu từ những ngày ông Thanh đi phát cơm từ thiện tại Bệnh viện Phụ sản - Nhi Đà Nẵng. Chứng kiến nhiều gia đình kiệt quệ tài chính sau thời gian dài điều trị, phải chật vật xoay xở chi phí đưa người thân về quê hoặc chuyển viện, ông đã quyết định dùng chính chiếc xe bán tải của mình để hỗ trợ.

Tuy nhiên, càng đồng hành cùng người bệnh, ông càng nhận thấy xe bán tải không thể đáp ứng yêu cầu y tế đối với những ca bệnh nặng. Trăn trở trước thực tế đó, ông quyết tâm kết nối với các nhà hảo tâm để trang bị xe cứu thương chuyên dụng. Đến tháng 10/2019, Câu lạc bộ Chuyến xe Vạn Tình 0 đồng chính thức ra đời.

Ông Hồ Ngọc Thanh, Chủ nhiệm Câu lạc bộ Chuyến xe Vạn Tình 0 đồng.

Khởi đầu từ những chuyến chuyển viện đơn lẻ, đội xe cứu thương miễn phí này dần có mặt trong nhiều tình huống khẩn cấp của cộng đồng.

Không dừng lại ở việc chuyển viện, đội xe đã mở rộng phạm vi hoạt động để ứng phó với thiên tai, dịch bệnh. Trong giai đoạn dịch COVID-19, phương tiện được huy động tối đa để đưa sản phụ đến bệnh viện an toàn. Khi mưa lũ lịch sử ập đến, những chuyến xe lại vượt lũ vào vùng ngập sâu, kịp thời tiếp tế lương thực, nước uống, thuốc men và áo phao cho bà con.

Câu lạc bộ Chuyến xe Vạn Tình 0 đồng là lực lượng cứu hộ xung kích trong các đợt thiên tai tại miền Trung. Ảnh: do nhân vật cung cấp

Không phải hành trình nào của Vạn Tình cũng hướng về bệnh viện; có những chuyến xe lăn bánh chỉ để đưa người bệnh về nhà trong những khoảnh khắc đặc biệt của cuộc đời.

Kỷ niệm sâu sắc nhất đối với ông Thanh là đêm 30 Tết năm 2019, khi câu lạc bộ nhận chở một bệnh nhi đã điều trị, lọc máu ròng rã suốt 7 năm tại Bệnh viện Ung bướu Đà Nẵng về quê đón giao thừa. Trên đường đi, bắt gặp hai cụ già người Quảng Ngãi lủi thủi vì không mua được vé xe về quê, ông Thanh đã chủ động quay đầu xe đón họ cùng hành trình.

[VIDEO] - Ông Hồ Ngọc Thanh, Chủ nhiệm Câu lạc bộ Chuyến xe Vạn Tình 0 đồng nói về hoạt động của câu lạc bộ:

Từ những chuyến xe đong đầy tình người ấy, câu lạc bộ đã phát triển thành chương trình thường niên “Trở về hiên nhà đón Tết”, mỗi năm hỗ trợ từ 300 đến 500 vé xe miễn phí để đưa người lao động nghèo mưu sinh tại Đà Nẵng về quê sum họp gia đình.

Phía sau mỗi hành trình lăn bánh là tâm huyết thầm lặng của 16 thành viên đến từ nhiều ngành nghề khác nhau. Người kết nối phương tiện, người phân công tài xế, người lo liệu chi phí để đảm bảo mỗi chuyến xe luôn trong tư thế sẵn sàng lên đường ngay khi nhận cuộc gọi khẩn.

Khi sự giúp đỡ đến đúng người, đúng việc và đúng thời điểm, lòng nhân ái không chỉ xoa dịu nghịch cảnh trước mắt mà còn kiến tạo điểm tựa vững chắc để người yếu thế tự tin ổn định cuộc sống.

Để duy trì bền bỉ hành trình nhân đạo, cần một hệ thống vận hành đồng bộ từ con người, phương tiện, kinh phí đến quy trình phối hợp chặt chẽ và niềm tin của cộng đồng. Khi nhu cầu trợ giúp ngày càng đa dạng, tính chuyên nghiệp và sự minh bạch tài chính trở thành điều kiện tiên quyết để giữ chân các nguồn lực xã hội.

Bài toán nguồn lực phía sau mỗi hoạt động

Để đảm bảo điều kiện nuôi dưỡng, học tập và chăm sóc sức khỏe tốt nhất cho các em, Trung tâm Nuôi dạy trẻ mồ côi Chữ thập đỏ thành phố Đà Nẵng phải không ngừng nỗ lực huy động các nguồn lực xã hội hóa.

Theo ông Nguyễn Tiến Lâm, Phó Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ thành phố Đà Nẵng kiêm Giám đốc trung tâm, do hoạt động theo mô hình ngoài công lập, nguồn hỗ trợ từ ngân sách nhà nước hiện mới chỉ đáp ứng khoảng 20% tổng nhu cầu kinh phí của trung tâm. Toàn bộ phần kinh phí còn lại đều phải trông chờ vào sự chung tay của cộng đồng để trang trải chi phí sinh hoạt, học tập, y tế và duy trì đội ngũ nhân sự.

Bài toán tương tự về mặt nguồn lực và vận hành cũng đặt ra đối với các mô hình thiện nguyện khác. Tại Câu lạc bộ Chuyến xe Vạn Tình 0 đồng, mỗi chuyến xe miễn phí đều được thực hiện theo một quy trình chặt chẽ: tiếp nhận thông tin, xác minh hoàn cảnh, kiểm tra giấy tờ xuất viện hoặc chuyển viện, đánh giá tình trạng sức khỏe bệnh nhân để bố trí phương tiện phù hợp.

Chương trình "Tết Nhân ái" hàng năm là chương trình phản ánh rõ nét các nỗ lực kết nối nguồn lực, trợ giúp người yếu thế của Hội Chữ thập đỏ thành phố Đà Nẵng. Ảnh: Hội Chữ thập đỏ thành phố Đà Nẵng

Ông Hồ Ngọc Thanh chia sẻ, đối với những hành trình xuyên tỉnh xa xôi như đi Cà Mau hay Ninh Bình, câu lạc bộ chỉ quyết định lên đường khi đã bảo đảm tuyệt đối các điều kiện an toàn về nhân sự lái xe, sức khỏe bệnh nhân lẫn kỹ thuật phương tiện.

Để luôn chủ động về nhân sự cho các ca cấp cứu đột xuất, câu lạc bộ đã xây dựng “Quỹ tài xế”, quy tụ những tài xế làm việc bán thời gian, người đã nghỉ hưu hoặc các tài xế đối tác luôn sẵn sàng lên đường. Với những chuyến đi xa phát sinh nhiều chi phí, các thành viên trong câu lạc bộ lại tự nguyện đóng góp để hành trình nhân ái không bị gián đoạn.

Nguồn lực, vì thế, không đơn thuần chỉ là câu chuyện tiền bạc. Một mô hình thiện nguyện muốn tồn tại lâu dài rất cần một đội ngũ nhân sự sẵn sàng cống hiến, phương tiện chuyên dụng phù hợp, quy trình vận hành bài bản và khả năng ứng phó nhanh nhạy trước mọi tình huống phát sinh.

Xây dựng niềm tin

Trải qua hơn 20 năm gắn bó với công tác Chữ thập đỏ tại cơ sở, ông Nguyễn Hữu Quang, nguyên Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ xã Bình Phục (huyện Thăng Bình cũ), đúc kết rằng muốn vận động hiệu quả nguồn lực xã hội, trước hết phải xây dựng được niềm tin vững chắc.

Ông Nguyễn Hữu Quang tham gia xây dựng nhà Chữ thập đỏ cho hộ nghèo tại địa phương. Ảnh: HỮU TRUNG

Theo ông Quang, niềm tin chỉ được tạo dựng khi những người làm công tác Hội trực tiếp tìm đến từng hoàn cảnh, lắng nghe, xác minh và thấu hiểu sâu sắc nhu cầu thực tế của họ. Khi mỗi địa chỉ cần trợ giúp đều là “người thật, việc thật”, các nhà hảo tâm mới hoàn toàn an tâm trao gửi tấm lòng.

Suốt hơn hai thập kỷ qua, ông Quang kết nối xây dựng thành công 10 căn nhà nhân đạo, vận động trao tặng học bổng, xe đạp và hỗ trợ sinh kế cho hàng chục gia đình có hoàn cảnh khó khăn. Điều khiến ông tâm đắc nhất không nằm ở giá trị vật chất của các phần quà, mà chính là sự đổi thay tích cực trong cuộc sống của mỗi gia đình sau khi nhận được bệ đỡ.

Chương trình "Chung tay sưởi ấm tình người" do ông Nguyễn Hữu Quang khởi xướng là địa chỉ thiện nguyện kết nối nhiều mạnh thường quân đến với các hoàn cảnh khó khăn tại địa phương. Ảnh: HỮU TRUNG

Ông vẫn nhớ như in căn nhà ẩm thấp chưa đầy 10m² của bà Nguyễn Thị Tiên ở thôn Tất Viên. Sau khi khảo sát thực tế, ông đã kết nối với một tổ chức phi chính phủ để hỗ trợ xây dựng ngôi nhà mới, đồng thời vận động tặng xe đạp cho hai người con của bà có phương tiện đến trường. Nhiều năm trôi qua, cả hai em đều đã tốt nghiệp đại học và trở thành những kỹ sư thực thụ. “Đó mới là quả ngọt khiến tôi hạnh phúc nhất”, ông Quang xúc động.

Trong đợt mưa lũ lịch sử năm 2020, ông Quang còn huy động gần 200 triệu đồng cứu trợ đồng bào Phú Yên, Bình Định. Ban đầu, ông chỉ dự tính vận động khoảng vài chục triệu đồng, nhưng khi lời kêu gọi được lan tỏa trên mạng xã hội, rất nhiều nhà hảo tâm từng đồng hành trước đó đã chủ động liên hệ để chung tay ủng hộ.

Ông Nguyễn Hữu Quang, nguyên Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ xã Bình Phục, nay thuộc xã Thăng Bình.

Theo ông Lê Tấn Minh, Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ thành phố Đà Nẵng, Hội giữ vai trò cầu nối trung chuyển giữa nhà hảo tâm và những hoàn cảnh cần trợ giúp. Do đó, tính minh bạch, sự thiết thực và hiệu quả thực tế phải luôn được đặt lên hàng đầu, làm thước đo cho từng hoạt động.

Ông Lê Tấn Minh, Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ thành phố Đà Nẵng.

Ngoài nền tảng niềm tin, bài toán tiếp theo là mở rộng biên độ kết nối cộng đồng. Hội không chỉ dừng lại ở vai trò tiếp nhận và phân bổ nguồn lực truyền thống, mà còn từng bước đa dạng hóa phương thức vận động, phát triển mạng lưới tình nguyện viên rộng khắp và tích cực ứng dụng công nghệ số.

[VIDEO] - Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ thành phố Đà Nẵng Lê Tấn Minh chia sẻ giải pháp kết nối cộng đồng, vận động nguồn lực cho các chương trình nhân đạo:

Bên cạnh nguồn lực vật chất, tư duy truyền thông nhạy bén, khả năng làm chủ công nghệ và sức hút kết nối của thế hệ trẻ đang trở thành một hợp phần không thể thiếu trong các hoạt động nhân đạo hiện đại.

Câu lạc bộ Máu nóng - Sống để yêu thương.

Thay vì chỉ đăng tải những thông báo kêu gọi khô khan, Câu lạc bộ Máu nóng - Sống để yêu thương đã biến mạng xã hội thành một không gian kể chuyện đầy cảm xúc về các hành trình hiến máu cứu người. Cách tiếp cận gần gũi này đã giúp số lượng người đăng ký hiến máu tăng vọt từ mức 600 - 700 lên hơn 1.000 người mỗi đợt, đồng thời lượng máu tiếp nhận thực tế cũng tăng gần gấp đôi.

[VIDEO] - Anh Lê Doãn Trung chia sẻ cách Câu lạc bộ "Máu nóng - Sống để yêu thương" lan tỏa thông tin đến các bạn trẻ: