Để cầu vượt bộ hành vận hành đúng công năng

Người dân không sử dụng cầu vượt bộ hành mà di chuyển dưới lòng đường tại phố Chùa Bộc. Ảnh: Nhi Vân

Phố Chùa Bộc từ lâu đã là một trong những “điểm đen” về ùn tắc giao thông vào giờ cao điểm. Để giải quyết xung đột giữa dòng xe cơ giới và người đi bộ, một cầu vượt bộ hành đã được xây dựng trước cổng Học viện Ngân hàng. Thế nhưng, có mặt tại khu vực này vào khung giờ tan tầm, phóng viên Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội nhận thấy một nghịch lý; đó là phía trên cầu vượt thoáng đãng hầu như không một bóng người còn dưới lòng đường, từng tốp sinh viên, người mua sắm lại thản nhiên dàn hàng, băng cắt ngang qua dòng phương tiện đông đúc đang nối đuôi nhau. Thay vì mất thêm một vài phút đi bộ lên cầu để bảo đảm an toàn, nhiều người chọn cách luồn lách giữa dòng xe máy, ô tô. Lòng đường vốn đã chật hẹp nay liên tục bị tắc nghẽn bởi dòng người cắt ngang, buộc các lái xe phải phanh gấp liên tục. Đây chính là nguyên nhân trực tiếp gây ra tình trạng ùn ứ kéo dài trên cả tuyến phố, bất chấp nỗ lực điều tiết của lực lượng chức năng.

Ông Nguyễn Hoàng Long ở phố Chùa Bộc chia sẻ: “Cây cầu được xây kiên cố nhưng ít người đi bộ sử dụng mà vẫn giữ thói quen băng qua đường cho tiện, vừa nguy hiểm vừa gây ùn ứ giao thông. Thực trạng này cũng gây lãng phí rất lớn”. Từ góc độ đầu tư, cầu vượt bộ hành Chùa Bộc là một phần trong dự án gồm 18 cầu vượt bộ hành tại Hà Nội với tổng vốn đầu tư 234 tỷ đồng, sử dụng nguồn vốn dư từ Dự án phát triển cơ sở hạ tầng giao thông đô thị Hà Nội. Tính trung bình, mỗi công trình tiêu tốn hơn 10 tỷ đồng. Khi người dân từ chối sử dụng, hiệu quả kinh tế - xã hội của dòng vốn đầu tư này hoàn toàn bị vô hiệu hóa. Ngân sách dành cho hạ tầng đã không thể mang lại sự an toàn và thông thoáng cho đô thị như kỳ vọng.

Đáng ngại hơn, thực trạng tại cầu vượt bộ hành phố Chùa Bộc không phải là cá biệt. Những cây cầu vượt bộ hành trên các trục đường lớn như Nguyễn Văn Cừ, Đại Cồ Việt, hay khu đô thị Linh Đàm cũng thường xuyên ở trong tình trạng tương tự. Nếu thói quen “tiện đâu đi đấy” của người dân không được chấn chỉnh, hàng loạt công trình chục tỷ đồng khác của thành phố sẽ bị lãng phí.

Rõ ràng, việc chỉ dựa vào tinh thần tự giác của người dân đã không mang lại kết quả như kỳ vọng. Để chấm dứt tình trạng lãng phí hạ tầng, các lực lượng chức năng cần có những giải pháp mang tính quyết liệt và mạnh tay hơn. Trong đó, biện pháp tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các trường hợp cố tình vi phạm thay vì chỉ dừng lại ở mức tuyên truyền, nhắc nhở là việc cần thiết.

Luật sư Diệp Năng Bình, Trưởng Văn phòng Luật sư Tinh Thông Luật cho biết, hành vi người đi bộ không chấp hành quy tắc giao thông như sang đường sai nơi quy định, đi xuống lòng đường hay không tuân thủ đèn tín hiệu không chỉ tiềm ẩn rủi ro tai nạn nghiêm trọng mà còn là vi phạm pháp luật. Theo Nghị định số 100/2019/NĐ-CP (sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 123/2021/NĐ-CP), người đi bộ vi phạm các lỗi này sẽ bị phạt tiền từ 60.000 đến 100.000 đồng. Nếu cố tình đi vào đường cao tốc, mức phạt có thể lên tới 200.000 đồng.

Đặc biệt, trường hợp người đi bộ đi sai quy định dẫn đến tai nạn giao thông gây hậu quả nghiêm trọng (làm chết người, gây thiệt hại lớn về tài sản), hoàn toàn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 260 Bộ luật Hình sự. Người vi phạm phải đối mặt với mức án cải tạo không giam giữ hoặc phạt tù, tối đa có thể lên tới 15 năm. “Do đó, chấp hành việc di chuyển theo vạch kẻ đường, cầu vượt hay hầm chui không chỉ là tuân thủ pháp luật mà còn để bảo vệ tính mạng cho chính mình và cộng đồng”, Luật sư Diệp Năng Bình nhấn mạnh.

Xây dựng hạ tầng giao thông đồng bộ là giải pháp đúng đắn nhưng công trình chỉ thực sự có giá trị khi được vận hành đúng công năng. Đã đến lúc cần xử phạt hành vi sang đường sai quy định của người tham gia giao thông, để nguồn lực tài chính của đất nước không bị lãng phí trên những nhịp cầu trống vắng.