Có một giấc mơ khác

Hôm qua, tờ New Yorks Times (NYT) củaMỹ có bài viết về đội tuyển nữ Việt Nam, đối thủ đầu tiên của Mỹ tại World Cup 2023. Nội dung bài báo xoay quanh những đổi thay mạnh mẽ của nữ giới nói chng và bóng đá nữ nói riêng tại Việt Nam. Không bàn nhiều về chuyên môn, bài báo tập trung nhiều hơn vào khía cạnh: Làm sao để câu chuyện World Cup của Việt Nam thành hình và tiếp tục.

Vì có một thực tế được bài báo này nhìn nhận, đó là đại đa số các cầu thủ nữ Việt Nam khác vẫn còn rất khó khăn trong việc "mưu sinh bóng đá". Có một vài số liệu trong bài báo đã cũ, nhưng về tinh thần chung, tờ NYT nhắc chúng ta nhớ rằng từ việc dự World Cup cho đến chuyện thực sự trở thành "một đội bóng World Cup" vẫn còn là con đường đầy chông gai của bóng đá nữ Việt Nam. Nó cũng khó như cái cách mà chúng ta nghĩ đến chuyện ghi 1 bàn thắng hay tuyệt vời hơn là có chiến thắng lịch sử ở World Cup vậy. Kiểu như một thứ trong tầm tay nhưng lại ngoài tầm với vậy.

Chúng ta hãy nhìn vào bản danh sách dự World Cup của Việt Nam. Phân nửa đội tuyển từ 28 tuổi trở lên bao gồm 4 cầu thủ đã ngoài 30 đều là những trụ cột. Phân nửa còn lại, đáng ngạc nhiên là lại từ 22 tuổi trở xuống. Có một khoảng cách rất đáng kể giữa 2 lứa cầu thủ, lên đến khoảng 6 năm. Điều này cho thấy bóng đá nữ Việt Nam đang đối diện với một cuộc thay đổi rất lớn về bộ khung đội tuyển. Đội hình hiện nay có sự kết hợp già - trẻ, thông thường thì khó mà vận hành trơn tru nhưng may mắn là chúng ta có HLV Mai Đức Chung, người đóng cùng lúc cả chục vai trò để kết nối được 2 thế hệ. Không phải ông Chung thì khó ai có thể làm được.

Bây giờ chúng ta đang là đội dự World Cup nhưng tương lai, khả năng lứa 20 - 22 tuổi hiện nay trong đội tuyển có thành công như các đàn chị Huỳnh Như (31 tuổi), Tuyết Dung (29), Thu Thảo (30) hay không thì rất khó nói.

Phân nửa đội tuyển nữ Việt Nam hiện tại vẫn đủ tuổi để tham dự kỳ World Cup kế tiếp vào năm 2027. Ảnh: Trương Anh Ngọc

Hồi năm 2014, Việt Nam đã ở rất gần tấm vé World Cup lịch sử khi đá play-off với Thái Lan ngay trên sân Thống Nhất. Vậy nhưng chúng ta để thua 1-2 và phải mất đến 8 năm sau mới hoàn thành giấc mơ, trong đó cũng nhờ World Cup tăng lên 32 đội. Đây là lý do chính dẫn đến cái khoảng cách khá lớn về tuổi tác trong đội hình hiện tại. Nghĩa là bóng đá nữ Việt Nam có một giai đoạn hụt hẫng về nhân sự.

Đó chính là vấn đề. Nó buộc chúng ta phải quay lại cái nguyên lý rất cũ nhưng lại luôn mới: phát triển hệ thống bóng đá nội địa làm sao để không có sự hụt hẫng ấy. Với bóng đá nam, đó là câu chuyện về sự nỗ lực thay đổi theo thời gian, còn bóng đá nữ, lại là một giấc mơ vì nó có những tồn tại như góc nhìn của tờ NYT.

Đa số các cầu thủ nữ của chúng ta là chuyên nghiệp và sống bằng nguồn thu nhập của người nghiệp dư. Không phải tự nhiên mà suốt 10 năm qua, Công ty Thái Sơn Bắc của Phó Chủ tịch VFF Trần Anh Tú là nhà tài trợ chính của giải vô địch bóng đá nữ, cũng như "choàng" luôn cho Cúp quốc gia. Tất nhiên cũng không thể đòi hỏi quá nhiều cho bóng đá nữ bởi trên thế giới, sự thiệt thòi này cũng vậy thôi.

Như vậy đó, một giấc mơ khác của bóng đá Việt Nam. Một giải vô địch tầm 10 CLB, ít nhưng chuyên nghiệp như bóng đá nam. Một quy định nào đó buộc các CLB ở V-League cũng phải có một đội nữ chuyên nghiệp nếu như họ không có đủ các tuyến U, chẳng hạn.

Điều thú vị là nó đẹp đủ để mơ mộng. World Cup 4 năm mới diễn ra 1 lần, chúng ta có một chu kỳ thời gian để từ việc dự World Cup đầu tiên cho đến bàn thắng đầu tiên rồi chiến thắng đầu tiên. Nghĩa là những thế hệ phía sau của Huỳnh Như, Trần Thị Thu Trang… có quá nhiều lý do theo đuổi sự nghiệp của mình.

Bóng đá nam từng mất 2 thập niên mới có giải vô địch chuyên nghiệp, rồi mất thêm 2 thập niên nữa mới có một đội tuyển vào đến vòng loại cuối cùng của World Cup, còn lâu mới đến vạch đích.

Trong khi bóng đá nữ, chúng ta đang xuất phát ngay tại… đích, ở World Cup 2023 lần này. Thầy trò HLV Mai Đức Chung sẽ khép lại một chương rất đẹp, cuộc chơi của họ tại Australia và New Zealand chính là khởi đầu cho một điều khác, thuộc về những người khác…