Cảnh báo dị vật đường hô hấp ở trẻ em

Đầu ngòi bút nhựa nằm tại phế quản thùy dưới trái của bệnh nhi được các bác sĩ nội soi lấy ra. Ảnh: L.H

Mới đây, Bệnh viện Phụ sản - Nhi Đà Nẵng tiếp nhận bệnh nhi nam (7 tuổi) trong tình trạng ho sặc sụa, khó thở sau khi ngậm và vô tình làm đầu ngòi bút rơi vào đường thở. Tại bệnh viện, trẻ ho nhiều, khò khè, thở nhanh, thông khí phổi giảm 2 bên…

Bệnh nhi được chỉ định chụp CT ngực, kết quả ghi nhận dị vật hình ống, bề dày thành khoảng 1,8mm, chiều dài khoảng 18mm, nằm tại phế quản thùy dưới trái, gây cản trở thông khí. Qua hội chẩn chuyên khoa, bệnh nhi được chỉ định nội soi phế quản cấp cứu lấy dị vật (đầu ngòi bút nhựa) ngay trong đêm. Sau thủ thuật, tình trạng hô hấp của trẻ cải thiện rõ rệt và tiếp tục được theo dõi, điều trị. Đến nay, bệnh nhi đã ổn định và được bác sĩ Khoa Nhi hô hấp cho xuất viện.

Theo BS.CK I Hồ Sĩ Ngọc Tiến, Khoa Nhi Hô hấp (Bệnh viện Phụ sản - Nhi Đà Nẵng), đầu ngòi bút (đầu bút) là bộ phận nhỏ, cứng, trơn, thường có hình trụ hoặc hình ống ngắn. Khi trẻ có thói quen ngậm bút, cắn bút hoặc đùa nghịch trong lúc học tập, các bộ phận này có thể bị tuột rời và rơi trực tiếp vào đường hô hấp.

Theo bác sĩ, phụ huynh và giáo viên cần đặc biệt lưu ý khi trẻ có các dấu hiệu như: ho sặc sụa đột ngột khi đang ăn, chơi hoặc học tập; khò khè, thở rít, khó thở; đau ngực, nói khàn, tím tái; ho kéo dài không rõ nguyên nhân sau một cơn sặc. Khi xuất hiện các triệu chứng trên, cần nghĩ đến dị vật đường hô hấp cho đến khi được loại trừ.

Theo BS.CK I Hồ Sĩ Ngọc Tiến, trong trường hợp trẻ bị hóc dị vật nhưng còn khóc được, nói được, không khó thở thì đặt trẻ ở tư thế thoải mái, giữ yên trẻ, không kích thích hay thay đổi tư thế đột ngột và nhanh chóng đưa đến cơ sở y tế gần nhất để thăm khám và xử trí. Nếu trẻ xuất hiện tím tái, khó thở, không khóc hoặc khóc yếu thì nhanh chóng gọi cấp cứu, người hỗ trợ và tiến hành thủ thuật vỗ lưng, ấn ngực.

Đối với trẻ dưới 2 tuổi, thủ thuật vỗ lưng, ấn ngực được thực hiện như sau: đặt trẻ nằm sấp, đầu thấp trên cánh tay trái, giữ chặt đầu và cổ trước bằng bàn tay trái. Dùng gót bàn tay phải vỗ 5 cái thật mạnh vào lưng trẻ ở khoảng giữa hai bả vai; sau đó, lật ngửa trẻ sang tay phải, nếu trẻ còn khó thở, tím tái, dùng hai ngón tay trái ấn mạnh 5 cái ở vùng 1/2 dưới xương ức. Nếu dị vật vẫn chưa rơi ra ngoài, hãy lật người trẻ lại tiếp tục vỗ lưng. Luân phiên vỗ lưng và ấn ngực cho tới khi dị vật rơi khỏi đường thở hoặc trẻ khóc được.

Lưu ý không nên can thiệp nếu trẻ vẫn còn có thể ho, thở hay la, khóc được, mà nên đưa trẻ đến cơ sở y tế để thăm khám; tuyệt tối không cố móc lấy dị vật ra vì có nhiều khả năng dị vật sẽ rơi vào sâu hơn, dẫn đến tắc đường thở, gây nguy cơ tử vong cao hơn.

LÊ HÙNG