ByteDance ký thỏa thuận bán TikTok ở Mỹ

Động thái này tránh tránh lệnh cấm ứng dụng của chính phủ Mỹ, Giám đốc điều hành TikTok - Shou Zi Chew nói với nhân viên hôm 18.12.

Thỏa thuận này là một bước tiến lớn để giải quyết nhiều năm bất ổn về tương lai của TikTok tại Mỹ kể từ tháng 8.2020, khi đó Tổng thống Donald Trump lần đầu tiên cố gắng ngăn chặn ứng dụng chia sẻ video ngắn này nhưng không thành công. Hiện TikTok đã được hơn 170 triệu người Mỹ sử dụng thường xuyên.

Các chi tiết của thỏa thuận phù hợp với thông tin công bố hồi tháng 9, khi Tổng thống Trump hoãn việc thi hành lệnh cấm TikTok đến ngày 20.1.2026, trừ khi các chủ sở hữu Trung Quốc bán ứng dụng, trong nỗ lực tách các tài sản của TikTok tại Mỹ khỏi nền tảng toàn cầu. Ông Trump cũng tuyên bố rằng thỏa thuận này đáp ứng các điều khoản về yêu cầu thoái vốn.

Hôm 18.12, Shou Zi Chew thông báo với nhân viên rằng công ty mẹ ByteDance (Trung Quốc) và TikTok đã ký các thỏa thuận ràng buộc với ba nhà đầu tư lớn quản lý là Oracle, Silver Lake và MGX (UAE), để thành lập một liên doanh TikTok tại Mỹ mang tên TikTok USDS Joint Venture LLC.

Oracle từ chối bình luận. Trong bản ghi nhớ, TikTok thông báo thỏa thuận này sẽ cho phép "hơn 170 triệu người Mỹ tiếp tục khám phá một thế giới với vô vàn khả năng như một phần của cộng đồng toàn cầu năng động."

Thỏa thuận dự kiến hoàn tất vào ngày 22.1.2026, sẽ chấm dứt nhiều năm chính phủ Mỹ nỗ lực buộc ByteDance thoái vốn khỏi mảng kinh doanh tại nước này vì những lo ngại về an ninh quốc gia.

Theo bản ghi nhớ, Oracle, Silver Lake và MGX sẽ cùng sở hữu 45% cổ phần của thực thể mới TikTok USDS Joint Venture LLC, xác nhận những thông tin mà Reuters và các hãng tin khác đã đưa tin vào tháng 9.

Liên doanh tại Mỹ sẽ do nhóm các nhà đầu tư mới nắm giữ 50%, trong đó Oracle, Silver Lake và MGX mỗi bên sở hữu 15%; 30,1% do các công ty liên kết của một số nhà đầu tư hiện tại vào ByteDance nắm giữ; 19,9% sẽ do ByteDance giữ lại.

ByteDance chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức khi được đề nghị bình luận.

ByteDance đã ký các thỏa thuận ràng buộc với ba nhà đầu tư lớn để bán hơn 80% tài sản TikTok Mỹ cho các nhà đầu tư Mỹ và quốc tế - Ảnh: Reuters

Cuối tháng 9, Tổng thống Donald Trump đã ký lệnh hành pháp, tuyên bố kế hoạch bán TikTok tại Mỹ cho các nhà đầu tư Mỹ và toàn cầu sẽ đáp ứng yêu cầu an ninh quốc gia được quy định trong luật năm 2024.

Phó tổng thống JD Vance cho biết công ty mới tại Mỹ sẽ được định giá khoảng 14 tỉ USD, thấp hơn nhiều so với ước tính của một số nhà phân tích dành cho ứng dụng video ngắn nổi tiếng này.

Tổng thống Trump đã trì hoãn việc thực thi luật năm 2024 do ông Biden ban hành về việc "cấm TikTok ở Mỹ trừ khi tập đoàn ByteDance thoái vốn khỏi ứng dụng này”. Động thái đó diễn ra trong bối cảnh ông Trump đang tìm cách tách tài sản TikTok tại Mỹ khỏi nền tảng toàn cầu, tìm kiếm các nhà đầu tư Mỹ và quốc tế, đồng thời giành được sự chấp thuận từ chính phủ Trung Quốc.

Việc ban hành lệnh hành pháp cho thấy ông Trump đang đạt tiến triển trong việc bán tài sản TikTok tại Mỹ, nhưng vẫn còn nhiều chi tiết cần giải quyết, gồm cả việc ai sẽ sở hữu tài sản quan trọng nhất của công ty mới: Thuật toán gợi ý nội dung.

Reuters dẫn lời một quan chức Nhà Trắng cho biết thuật toán TikTok “sẽ được bảo mật, đào tạo lại và vận hành tại Mỹ, nằm ngoài sự kiểm soát của ByteDance”.

Vị quan chức nói thêm rằng người dùng Mỹ vẫn có thể tiếp cận các nội dung từ khắp nơi trên thế giới.

Ông JD Vance nói trong một cuộc họp báo tại Phòng Bầu dục: “Có một số phản kháng từ phía Trung Quốc, nhưng điều cốt lõi mà chúng tôi muốn đạt được là vẫn giữ TikTok hoạt động, đồng thời bảo đảm quyền riêng tư dữ liệu của người Mỹ theo luật định”.

Đề cập đến Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Tổng thống Trump nói: “Tôi đã nói chuyện với ông Tập. Chúng tôi đã có một cuộc trao đổi tốt. Tôi nói với ông ấy những gì chúng tôi đang làm, và ông ấy nói hãy tiếp tục”.

Trump đã ghi nhận TikTok là yếu tố quan trọng giúp ông tái đắc cử Tổng thống Mỹ năm ngoái và hiện ông có 15 triệu người theo dõi trên tài khoản cá nhân. Nhà Trắng cũng đã mở một tài khoản TikTok chính thức vào tháng 8. Hiện TikTok có 170 triệu người dùng ở Mỹ.

"Tất cả mọi hoạt động sẽ do Mỹ vận hành", ông Trump nói.

Ông Trump còn cho biết Larry Ellison (đồng sáng lập Oracle), Michael Dell (Giám đốc điều hành Dell), Rupert Murdoch (Giám đốc điều hành Fox Corp) và “có lẽ bốn hoặc năm nhà đầu tư đẳng cấp thế giới khác” sẽ tham gia thương vụ mua TikTok ở Mỹ.

Tập đoàn ByteDance dự kiến sẽ nhận được phí bản quyền từ toàn bộ doanh thu tạo ra nhờ việc cung cấp thuật toán cho thực thể vận hành TikTok tại Mỹ, cũng như phần lợi nhuận tương ứng với tỷ lệ cổ phần còn nắm giữ, nguồn tin của Bloomberg cho biết.

Nhìn chung, ByteDance có thể sẽ thu về 50% hoặc hơn tổng lợi nhuận từ hoạt động của TikTok tại Mỹ sau khi các chủ sở hữu mới tiếp quản ứng dụng video ngắn này, theo những nguồn tin này.

Hôm 25.9, ông JD Vance làm tình hình thêm mơ hồ khi cho biết giá bán TikTok ở Mỹ sẽ vào khoảng 14 tỉ USD, thấp hơn nhiều so với mức 35-40 tỉ USD mà giới phân tích dự đoán.

Thỏa thuận chia sẻ lợi nhuận có thể là lý do giải thích sự chênh lệch này. Theo đề xuất hiện tại, TikTok ở Mỹ sẽ trả cho ByteDance một khoản phí bản quyền lớn trên doanh thu thu được nhờ sử dụng thuật toán - công nghệ cốt lõi khiến ứng dụng này gây nghiện. Một trong những nguồn tin cho biết ByteDance có thể nhận 20% doanh thu tăng thêm (doanh thu phát sinh từ việc dùng thuật toán). Theo điều khoản đó, ví dụ nếu TikTok ở Mỹ đạt doanh thu 20 tỉ USD, ByteDance có thể thu tới 4 tỉ USD.

Ashwin Binwani, nhà sáng lập Alpha Binwani Capital (không nắm giữ cổ phần ByteDance), nhận định mức giá 14 tỉ USD “có thể là thương vụ thâu tóm công nghệ bị định giá thấp nhất trong thập kỷ”. Ông ước tính con số trên chỉ bằng khoảng 1/3 giá trị thực của TikTok ở Mỹ.

“Xét theo mọi chỉ số tài chính lớn và so sánh với các đối thủ, mức giá này cực kỳ chênh lệch so với thực tế”, Ashwin Binwani nhấn mạnh.

Sơn Vân