Trong 10 năm qua, Bộ đội Biên phòng đã triển khai nhiều chương trình, mô hình, phong trào thiết thực, góp phần chăm lo đời sống, củng cố hệ thống chính trị cơ sở, phát huy vai trò của nhân dân trong xây dựng, quản lý, bảo vệ biên giới. Qua từng việc làm cụ thể, các chương trình, mô hình, phong trào ngày càng gắn với đặc điểm từng địa bàn, từng nhóm dân cư, tạo thêm điều kiện để người dân ổn định cuộc sống, chủ động tham gia cùng Bộ đội Biên phòng bảo vệ vững chắc chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia.
Lai Châu là địa bàn biên giới rộng, địa hình rừng núi phức tạp, dân cư phân tán; điều kiện tiếp cận công nghệ của người dân không đồng đều, một số khu vực hạ tầng viễn thông, Internet còn hạn chế. Từ thực tiễn đó, Đảng ủy, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Lai Châu đã triển khai mô hình “Thầy giáo quân hàm xanh - Đẩy nhanh chuyển đổi số” và mô hình “Hòm thư điện tử tiếp nhận tin báo, tố giác tội phạm ẩn danh” nhằm đưa tri thức đến với đồng bào, hỗ trợ nhân dân phát triển kinh tế, nâng cao hiệu quả công tác nắm tình hình, góp phần xây dựng thế trận biên phòng toàn dân vững chắc. Phóng viên Báo Biên phòng đã có cuộc trao đổi với Đại tá Nguyễn Văn Hưng, Chính ủy Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Lai Châu về những cách làm và định hướng trong thời gian tới.
Xác định công tác vận động quần chúng là cầu nối quan trọng để xây dựng thế trận biên phòng toàn dân, Đồn Biên phòng Cửa khẩu Pác Bó chú trọng hướng về cơ sở, gần dân, sát dân, triển khai nhiều hoạt động thiết thực, từ tuyên truyền, phổ biến pháp luật, nắm tình hình địa bàn đến hỗ trợ nhân dân phát triển kinh tế, chăm lo an sinh xã hội. Qua đó, góp phần củng cố mối quan hệ quân - dân, phát huy sức mạnh của nhân dân trong tham gia quản lý, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia.
Phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc là một trong những trụ cột quan trọng trong bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội. Phát huy vai trò nòng cốt, lực lượng Công an Tuyên Quang đã triển khai nhiều giải pháp phù hợp với thực tiễn, khơi dậy sức mạnh của Nhân dân trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và vi phạm pháp luật, từng bước xây dựng thế trận an ninh nhân dân gắn với thế trận lòng dân vững chắc.
Ở các thôn, bon vùng biên giới của tỉnh Lâm Đồng, đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) không chỉ tích cực phát triển kinh tế mà còn trở thành những “cột mốc sống”, chung tay cùng lực lượng chức năng giữ gìn an ninh trật tự, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ.
Trên tuyến biên giới dài 455,573km, Bộ đội Biên phòng (BĐBP) tỉnh Điện Biên luôn bám địa bàn, quản lý, bảo vệ vững chắc chủ quyền lãnh thổ, giữ gìn an ninh, trật tự và xây dựng thế trận Biên phòng toàn dân. Từ những cột mốc biên giới đến các cửa khẩu, lối mở, cán bộ, chiến sĩ mang quân hàm xanh thường xuyên phối hợp với cấp ủy, chính quyền và nhân dân, góp phần giữ vững bình yên nơi biên cương.
Biên giới quốc gia là thiêng liêng, bất khả xâm phạm; quản lý, bảo vệ biên giới quốc gia là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân và cả hệ thống chính trị. Trong bối cảnh tình hình thế giới, khu vực tiếp tục diễn biến nhanh chóng, phức tạp; các thách thức an ninh truyền thống và phi truyền thống đan xen; giao lưu kinh tế, thương mại, du lịch và di chuyển dân cư qua biên giới ngày càng gia tăng, yêu cầu xây dựng biên phòng toàn dân càng trở nên cấp thiết. Muốn biên phòng toàn dân thực sự trở thành thế trận vững chắc bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa, một trong những điều kiện có ý nghĩa nền tảng là phải tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật về biên giới quốc gia, bảo đảm đồng bộ, thống nhất, minh bạch, khả thi và thích ứng với thực tiễn.
Với gần 3,8km đường biên tiếp giáp nước bạn Lào, xã Hiền Kiệt là địa bàn biên giới đặc biệt khó khăn, có 1.586 hộ với 7.168 nhân khẩu, trong đó 98% là đồng bào dân tộc Thái. Xác định bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và toàn dân, Ủy ban MTTQ xã Hiền Kiệt đã phối hợp với cấp ủy, chính quyền và lực lượng biên phòng triển khai nhiều hoạt động thiết thực, phát huy vai trò của Nhân dân trong quá trình thực hiện nhiệm vụ được xác định là quan trọng hàng đầu này.
Trong suốt chiều dài lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam, mọi thắng lợi đều bắt nguồn từ sức mạnh Nhân dân. Xây dựng “thế trận lòng dân” là yêu cầu chiến lược để xây dựng nông thôn mới bền vững và bảo vệ vững chắc chủ quyền lãnh thổ quốc gia, đặc biệt tại địa bàn biên giới trọng yếu như tỉnh Điện Biên.
Sau khi hợp nhất địa giới hành chính, Tây Ninh tiếp tục củng cố thế trận biên phòng toàn dân bằng việc phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và các tầng lớp nhân dân tham gia quản lý, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia.
Biên giới quốc gia là không gian địa-chính trị, địa-kinh tế, địa-văn hóa đặc biệt, nơi trực tiếp khẳng định chủ quyền lãnh thổ, đồng thời là địa bàn chiến lược về quốc phòng, an ninh và đối ngoại. Trong bối cảnh tình hình thế giới, khu vực tiếp tục diễn biến phức tạp; các thách thức an ninh truyền thống và phi truyền thống đan xen; các thế lực thù địch gia tăng lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo, dân chủ, nhân quyền và không gian mạng để chống phá, nhiệm vụ xây dựng khu vực biên giới vững mạnh toàn diện càng trở nên cấp thiết. Trong đó, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh ở các xã biên giới vừa nhằm nâng cao đời sống tinh thần của nhân dân, vừa tạo dựng nền tảng bền vững của “thế trận lòng dân" - nhân tố có ý nghĩa quyết định đối với sự nghiệp quản lý, bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới quốc gia.
Tây Ninh tiếp tục củng cố thế trận biên phòng toàn dân, phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và nhân dân trong quản lý, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia.
Xây dựng khu vực biên giới vững mạnh là nhiệm vụ chiến lược, đòi hỏi sự kết hợp chặt chẽ giữa phát triển kinh tế - xã hội với củng cố quốc phòng - an ninh và phát huy sức mạnh toàn dân. Thực tiễn cho thấy, các mô hình, chương trình, phong trào chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi xuất phát từ yêu cầu của cơ sở, hướng tới lợi ích thiết thực của nhân dân và khơi dậy được nội lực của cộng đồng. Đây cũng là cách làm mà Bộ đội Biên phòng tỉnh Thanh Hóa kiên trì triển khai trong giai đoạn 2015-2025, góp phần tạo chuyển biến toàn diện trong xây dựng khu vực biên giới vững mạnh.
Ngày 12/8, Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng Nguyễn Minh, Trưởng Ban Chỉ đạo đã ký ban hành Kế hoạch số 13335/KH-BCĐ về tổ chức thực hiện phong trào Toàn dân tham gia bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia trong tình hình mới tỉnh Lâm Đồng năm 2026.