Bà Huyện Thanh Quan - Thi nhân đất Thăng Long | Danh nhân Thăng Long - Hà Nội | 18/06/2023

Bà Huyện Thanh Quan, tên thật là Nguyễn Thị Hinh, người phường Nghi Tàm, huyện Vĩnh Thuận, gần Hồ Tây (nay là phường Quảng An, quận Tây Hồ), Hà Nội. Bà lấy chồng làm Tri huyện Thanh Quan, tỉnh Thái Bình, nên người đời thường gọi bà là bà Huyện Thanh Quan. Bà được coi là nữ sĩ tiêu biểu của nền văn học Việt Nam trung đại. Bà Huyện Thanh Quan sáng tác không nhiều, hiện còn lại gần mười bài thơ, hầu hết bằng chữ nôm, được viết theo thể thất ngôn bát cú Đường luật.

Câu đố: Tại sao gọi là 'Người ngợm'? Nghĩa chữ 'ngợm' có thể khiến bạn bất ngờ

Ngợm vốn có ý nghĩa sâu xa gì hay chỉ là biến âm của một chữ khác?

Câu đố Tiếng Việt: Tại sao gọi là 'đồng bóng'?

Có ý kiến cho rằng 'đồng' là cái gương, 'bóng' là hình ảnh của cảnh và vật phản chiếu trong gương, liệu có hợp lý?

Hành trình 40 năm không mỏi để lưu giữ văn hóa dân tộc Dao

Ở tuổi 61, Nghệ nhân Nhân dân Tẩn Vần Siệu, dân tộc Dao (xã Tả Phìn, thị xã Sa Pa, tỉnh Lào Cai) vẫn miệt mài lên lớp, dạy chữ cổ của người Dao cho nhiều thế hệ học trò vùng cao. Chỉ còn một bàn tay lành lặn và một bên mắt tinh anh, ông Tẩn Vần Siệu vẫn cần mẫn trên hành trình điền dã để sưu tầm, lưu trữ tư liệu quý về văn hóa dân tộc. Ông bảo 'Nếu không truyền dạy, dân tộc Dao sẽ sớm mất văn hóa'.

Nữ sinh Nhân văn: Hán Nôm giúp tôi thay đổi tư duy và cách sống

Mỗi khi Thanh Ngà giới thiệu là sinh viên ngành Hán Nôm, mọi người thường hỏi: 'Học Hán Nôm là học cái gì?', 'Học Hán Nôm là học viết chữ thư pháp đúng không?', 'Học Hán Nôm là học tiếng Trung à?'... Dẫu vậy, cô nữ sinh năm cuối Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia Hà Nội chưa bao giờ thấy hối hận khi đã chọn ngành học đặc biệt này.

Trọn lòng với Bản Pình

'Nhân chi sơ tính bản thiện' là bài học đầu tiên mà ông Đặng Văn Xuân, thôn Bản Pình, xã Trung Minh (Yên Sơn) dạy cho người học chữ Nôm Dao. Với ông Xuân học không chỉ để mọi người hiểu về ngôn ngữ, chữ viết mà còn giúp mọi người hiểu về nhân nghĩa, hiểu đạo lý làm người, giúp con người hướng thiện, tránh xa điều tà ác.

Quốc hiệu Việt Nam qua các thời kỳ lịch sử (Kỳ 21)

Trân trọng giới thiệu tiếp 'Quốc hiệu Việt Nam qua các thời kỳ lịch sử' của PGS TS Cao Văn Liên do Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia ấn hành.

Chiêm ngưỡng bia Ma nhai - Di sản Tư liệu độc đáo hàng trăm năm tuổi

Bia Ma nhai thuộc quần thể di tích Ngũ Hành Sơn không chỉ thu hút du khách bởi vẻ đẹp thiên nhiên tuyệt vời mà còn bởi giá trị văn hóa, lịch sử sâu sắc của thành phố Đà Nẵng.

Trưng bày ấn phẩm chữ Quốc ngữ tại Pháp

Triển lãm 'Chữ Quốc ngữ với quá trình thúc đẩy văn hóa tại Việt Nam giai đoạn 1860-1945' được tổ chức từ ngày 3/4 đến ngày 31/5 tại Thư viện Đại học Ngôn ngữ và Văn minh (BULAC), giới thiệu tới công chúng, học sinh, sinh viên và nghiên cứu sinh Pháp và quốc tế một số tác phẩm điển hình bằng chữ quốc ngữ mang dấu ấn thời kỳ đó.

Triển lãm tư liệu cổ Vệt Nam tại Paris

Triển lãm tư liệu cổ Việt Nam đang được diễn ra tại Thư viện đại học Ngôn ngữ và Văn minh Bulac tại Paris. Triển lãm sẽ kéo dài đến hết ngày 31.5 với chủ đề 'Chữ quốc ngữ là một động lực phát huy văn hóa Việt Nam giai đoạn 1860-1945' là hoạt động giới thiệu tới độc giả phông tư liệu tiếng Việt tại Thư viện này.

Quốc hiệu Việt Nam qua các thời kỳ lịch sử (Kỳ 11)

Trân trọng giới thiệu tiếp 'Quốc hiệu Việt Nam qua các thời kỳ lịch sử' của PGS TS Cao Văn Liên do Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia ấn hành.

Vui hội người Dao

Vừa qua, cộng đồng người Dao ở thị xã Sa Pa nói riêng, người Dao của tỉnh Lào Cai và các tỉnh miền núi phía Bắc nói chung đã có dịp hội ngộ, giao lưu gặp gỡ tại Ngày hội khám phá các di sản văn hóa dân tộc Dao ở xã Tả Phìn (thị xã Sa Pa). Ngày hội không chỉ là dịp để tôn vinh những giá trị văn hóa truyền thống của người Dao mà còn góp phần quảng bá văn hóa dân tộc Dao đến du khách trong nước và quốc tế.

AI dịch chữ Nôm sang chữ Quốc ngữ

Theo lời PGS.TS Đinh Điền, việc chuyển tự chữ Nôm sang chữ Quốc ngữ rất phức tạp do hai hệ chữ khác loại hình chữ viết.

Những người không nghỉ lễ giữa Thủ đô

Nhiều người dân trong dịp nghỉ lễ 30/4-1/5 này vội vã rời Thủ đô để về quê, đi du lịch, vui chơi, không ít người lao động vẫn âm thầm với công việc vốn có của mình.

Ngày hội khám phá di sản văn hóa dân tộc Dao đỏ ở Sa Pa

Nằm trong khuôn khổ chuỗi sự kiện Lễ hội năm mùa hướng tới kỷ niệm 120 năm du lịch Sa Pa, Ngày hội khám phá di sản văn hóa dân tộc Dao đỏ đang được gấp rút chuẩn bị các điều kiện tốt nhất để đón du khách gần xa đến tham gia.

Giao lưu 'ChatGPT với việc viết sách, viết văn của giới trẻ hiện nay'

Tại buổi giao lưu với chủ đề 'ChatGPT với việc viết sách, viết văn của giới trẻ hiện nay' vừa được tổ chức trong khuôn khổ Ngày sách và văn hóa đọc Việt Nam (21/4) tại Công trường Công xã Paris, TP HCM, nhiều đại diện giới trẻ tỏ ra khá thân thiện và thích nghi nhanh với trí tuệ nhân tạo, nhất là ứng dụng ChatGPT vốn đang rất 'hot' thời gian gần đây.

Du khách nước ngoài đến Hà Nội ưa thích hoạt động trải nghiệm văn hóa

Ngay trước thềm dịp nghỉ lễ kéo dài 5 ngày dịp 30/4-1/5 năm nay, lượng du khách quốc tế xuất hiện đông đảo tại các điểm du lịch lớn của Hà Nội như khu vực phố cổ, hồ Gươm cũng như tại các địa điểm trải nghiệm văn hóa.

Xóm nguyên thủy

Lần ấy, lên xóm Sưng vẫn không có sóng điện thoại. Nghe kể, có người đã trèo lên tận ngọn cây cao nhất để 'hứng sóng' nhưng cũng chỉ thấy có một, hai vạch mờ. Bà tôi kể ngày xưa nơi đây là 'thiên đường' của cả huyện, bởi quanh năm mây phủ trên núi Biều, nơi có những cây chè shan tuyết xanh mướt, hái búp về đem pha với nước suối Sưng thì thấy vị đậm đà khiến ai đi đâu xa vẫn nhớ về…

Gìn giữ và phát huy giá trị tủ sách gia đình trên quê hương xã Hoằng Trạch

Gia đình là tế bào của xã hội. Vì lẽ đó, mong muốn lan tỏa, kết nối tri thức, văn hóa đọc, tiến tới xây dựng xã hội học tập cần phải được bắt nguồn từ nền tảng gia đình. Càng nhận thức sâu sắc về vai trò của gia đình trong việc thúc đẩy, phát triển văn hóa đọc, nhiều người càng trân trọng, yêu mến cách mà các thế hệ trong gia đình bà Lê Thị Suốt (xã Hoằng Trạch, Hoằng Hóa) gìn giữ, phát huy tủ sách gia đình – Thư gia Vạn Ninh Đường với hàng trăm cuốn Hán văn, sách chữ Nôm, trong đó có nhiều cuốn sách giá trị về mặt khoa học, lịch sử - văn hóa.

Phát huy giá trị di sản Hán – Nôm Lạng Sơn: Góp phần lưu giữ văn hóa truyền thống

Lạng Sơn là vùng đất có bề dày lịch sử văn hóa lâu đời, trong quá trình xây dựng và phát triển, tiền nhân đã để lại nhiều di sản văn hóa quý giá, trong đó có di sản Hán – Nôm. Để nguồn di sản này phát huy hiệu quả, những năm qua, ngành văn hóa tỉnh và các cấp, ngành liên quan đã có nhiều giải pháp, từng bước bảo tồn, gìn giữ, khai thác giá trị phục vụ cho công tác nghiên cứu khoa học, tìm hiểu về lịch sử, văn hóa dân tộc của địa phương.

Hòa thượng Thích Đạt Thanh Pháp chủ Phật giáo Nam Việt - Kỳ cuối: 'Thủ chí bất di'

Hòa thượng Thích Đạt Thanh là một vị cao tăng, Pháp chủ đầu tiên của Phật giáo Nam Việt, ngài đóng góp rất tích cực cho việc thành lập Tổng hội Phật giáo Việt Nam và Giáo hội Tăng-già Nam Việt.

Bài thơ bằng chữ Nôm của Hòa thượng Thích Đạt Thanh

Như đã trình bày trong phần III 'Góp phần tìm hiểu thủ bản Kim Vân Kiều tân truyện và các tác phẩm của Hòa thượng Thích Đạt Thanh', quyển Kim Vân Kiều tân truyện hiện tàng bản tại chùa Long Quang có 6 phần. Ngoài phần chính gồm 102 trang, còn có 5 phần phụ khác.

Bảo tàng và Thư viện quốc gia Anh giới thiệu tư liệu về Việt Nam

Ngày 30/3, tại sự kiện Khám phá Việt Nam được tổ chức ở phòng tranh D-Contemporary thuộc trung tâm London, Bảo tàng quốc gia và Thư viện quốc gia Anh đã chia sẻ những tư liệu về văn hóa Việt Nam cũng như lịch sử lâu đời về mối quan hệ giữa hai nước.

Góp phần tìm hiểu thủ bản Kim Vân Kiều tân truyện và các tác phẩm của Hòa thượng Thích Đạt Thanh

Tiếp theo 2 bài viết trước, về tiểu sử của Hòa thượng Thích Đạt Thanh - Pháp chủ Phật giáo Nam Việt đã công bố, đây là Phần III trong loạt bài về ngài, một trong những người có công rất lớn trong công cuộc chấn hưng Phật giáo và là nhà yêu nước trung kiên.

Hòa thượng Thích Đạt Thanh - Pháp chủ Phật giáo Nam Việt

Đại lão Hòa thượng Thích Đạt Thanh - Pháp chủ Phật giáo Nam Việt1, vị danh Tăng có những đóng góp mang tính nền tảng cho công cuộc chấn hưng Phật giáo tại miền Nam, nhà hoạt động yêu nước can trường.

Chùa đá ong niên đại hơn 500 năm tuổi 'độc nhất vô nhị' ở Việt Nam

Chùa Phúc Nghiêm tọa lạc tại thôn Thuần Mỹ, xã Trạch Mỹ Lộc, huyện Phúc Thọ (TP. Hà Nội) có niên đại hơn 500 năm tuổi. Ngôi chùa này được xây dựng bằng đá ong được cho là 'độc nhất vô nhị' ở Việt Nam.

Trên hành trình giữ gìn và phát huy giá trị văn hóa tộc người xứ Thanh

Khu vực miền núi và trung du chiếm phần lớn diện tích của tỉnh Thanh Hóa, 7 dân tộc anh em sinh sống với đa dạng, phong phú sắc thái văn hóa truyền thống tộc người. Trong những năm qua, với sự trân trọng, say mê, tâm huyết, bước chân của các thành viên Hội Dân tộc học và Nhân học tỉnh Thanh Hóa in dấu khắp các cung đường, bản làng, thông qua nhiều hoạt động thiết thực, hiệu quả nhằm bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống độc đáo, đặc sắc ấy.

Chủ bút báo nữ giới đầu tiên của Việt Nam là ai?

Thông thạo chữ Hán và Nôm từ nhỏ, năm 1917 bà trở thành chủ bút báo nữ giới đầu tiên của Việt Nam vào thế kỷ 20, tích cực đấu tranh quyền bình đẳng cho phụ nữ.

Hơn 24 năm 'tròn vai' trưởng ban công tác mặt trận

Ông Triệu Phúc Hiến, người được Nhân dân tín nhiệm bầu giữ chức vụ Bí thư chi bộ, Trưởng ban công tác mặt trận (CTMT), Tổ trưởng Tổ dân phố Ngọc Sơn, thị trấn Phong Sơn (Cẩm Thủy) từ năm 1998. Kể từ đó đến nay, ông Hiến luôn nỗ lực để làm 'tròn vai', được bà con tin tưởng, cấp ủy, chính quyền giao phó.

Ma nhai Ngũ Hành Sơn được UNESCO công nhận là di sản tư liệu

Bia ma nhai (văn bia khắc chữ trực tiếp lên núi đá) tại Danh thắng Ngũ Hành Sơn, TP Đà Nẵng vừa được UNESCO công nhận là Di sản tư liệu thuộc chương trình Ký ức thế giới khu vực châu Á- Thái Bình Dương.

Cuộc du hành của các văn bản nghệ thuật

Vài năm gần đây, trong sinh hoạt 'trên phây' của giới làm văn, làm báo ở Hà Nội và một số địa phương khác, chợt rộ lên từ 'chuyển soạn'. Người khai sinh ra cái từ tuy mới mà cũ này là Tiến sĩ ngôn ngữ học, thi sĩ, biên tập viên của Ban Văn học nghệ thuật Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV6) Đỗ Anh Vũ.

Báo Giác Ngộ số 1191: 'Cầu an liệu có được an?'

'Tôi thấy nhiều người thành tâm tham dự các pháp hội cầu an vào thời điểm đầu năm. Xin cho biết quan điểm của Phật giáo về vấn đề này. Cầu an liệu có được an?' - Thắc mắc đó của độc giả sẽ được Tổ Tư vấn chia sẻ trên Báo Giác Ngộ số 1191, ra ngày 3-3.

Ma nhai tại Ngũ Hành Sơn được UNESCO vinh danh Di sản tư liệu

Hệ thống bia ma nhai trên vách đá và hang động của danh thắng Ngũ Hành Sơn đã chính thức được UNESCO vinh danh Di sản tư liệu thuộc Chương trình Ký ức thế giới khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Ma nhai Ngũ Hành Sơn đón nhận Bằng công nhận di sản tư liệu

Ma nhai tại danh thắng Ngũ Hành Sơn (Đà Nẵng) là những tư liệu cực kỳ giá trị, đặc sắc, thể hiện rõ tính giao thoa, hòa điệu về kinh tế, văn hóa, xã hội giữa các quốc gia như Nhật Bản - Trung Hoa - Việt Nam tại Việt Nam từ thế kỷ XVII đến thế kỷ XIX. Đây là các tác phẩm trên đá độc đáo ấn tượng - loại di sản tư liệu này có số lượng ghi danh khiêm tốn trong các danh sách di sản tư liệu khu vực, thế giới và là đầu tiên ở Việt Nam.

Đà Nẵng đón nhận di sản thế giới Ma nhai

Đà Nẵng khẳng định sẽ nỗ lực thực hiện tốt hơn sứ mệnh bảo vệ và phát huy giá trị 'Ma nhai tại danh thắng Ngũ Hành Sơn'....

Đà Nẵng đón Bằng công nhận Ma nhai- di sản tại Danh thắng Ngũ Hành Sơn

Ngày 1/3, tại Di tích Danh thắng Ngũ Hành Sơn UBND thành phố Đà Nẵng tổ chức Lễ đón nhận Bằng công nhận Ma nhai tại Danh thắng Ngũ Hành Sơn là Di sản tư liệu thuộc chương trình Ký ức thế giới khu vực châu Á Thái Bình Dương.

Ma nhai tại Danh thắng Ngũ Hành Sơn chính thức được UNESCO vinh danh

Ngày 1/3, UBND thành phố Đà Nẵng tổ chức Lễ đón Bằng công nhận Ma nhai tại Danh thắng Ngũ Hành Sơn là Di sản tư liệu thuộc Chương trình Ký ức thế giới khu vực châu Á-Thái Bình Dương.

Đà Nẵng đón nhận Bằng vinh danh Ma nhai Ngũ Hành Sơn

Ma nhai tại danh thắng Ngũ Hành Sơn là di sản tư liệu thuộc Chương trình ký ức thế giới khu vực Châu Á – Thái Bình Dương.