Đánh mất tương lai

Sai phạm trong quản lý tài chính khiến nhiều cán bộ (trong đó có kế toán) bị dính vào lao lý. Ảnh: HN

Phiên tòa phúc thẩm hôm đó, người dự tòa không khỏi xót xa khi bị cáo-là một phụ nữ-khóc từ đầu đến cuối. Bản án sơ thẩm tuyên 36 tháng tù về tội “Tham ô tài sản”, bị cáo làm đơn xin giảm nhẹ hình phạt với lý do là lao động chính trong gia đình và quan trọng là đã quá hối hận với những việc mình làm. Bà con khu phố nơi bị cáo sinh sống cũng viết đơn xin giảm nhẹ hình phạt. Một người hàng xóm theo dõi phiên tòa kể rằng: Tội nghiệp, không biết sao nó làm vậy chứ tính tình hiền lành, hàng xóm ai cũng thương.

Có lẽ, mọi sự hối hận đều đã muộn khi cấp phúc thẩm nhận thấy không có cơ sở xem xét giảm nhẹ hình phạt cho G.(tên bị cáo) Hành vi phạm tội của bị cáo diễn ra trong thời gian từ tháng 1/2016- 1/2017, khi đang giữ chức kế toán và kế toán trưởng tại một trung tâm Giáo dục thường xuyên của huyện Gio Linh. Trong khoảng thời gian này, bị cáo đã có hành vi thực hiện 15 lần chiếm đoạt ngân sách nhà nước với các thủ đoạn: Khi hạch toán để chi trả lương hằng tháng cho cán bộ, giáo viên, cố ý rút ngân sách cao hơn số tiền thực chi đối với một số khoản thanh toán; cố ý hạch toán và rút dự toán ngân sách 100% lương của giáo viên nghỉ sinh rồi chỉ thực chi 30% theo quy định và rút ngân sách thanh toán khống tiền mua sắm vật tư, văn phòng phẩm. Tổng số tiền bị cáo chiếm đoạt từ ngân sách nhà nước hơn 99 triệu đồng. G. cũng đã rút ngân sách chuyển khống tiền thanh toán mua vật tư phòng học nấu ăn, làm tủ nhôm, bàn cho phòng học nấu ăn, mua vật tư dạy học...Trong 15 lần đó, bị cáo có hành vi chiếm đoạt tiền ngân sách Nhà nước lần cao nhất là hơn 21 triệu đồng, thấp nhất là 1,2 triệu đồng. Trước khi vụ án được đưa ra xét xử, bị cáo đã tự nguyện nộp đủ số tiền tham ô để khắc phục hậu quả. Ngoài mức án 36 tháng tù giam, về hình phạt bổ sung, bị cáo bị cấm đảm nhiệm chức vụ liên quan đến quản lý kinh tế - tài chính trong thời hạn 2 năm kể từ ngày chấp hành xong hình phạt tù.

Bị cáo N. cũng nguyên là kế toán một trường học cấp 2 ở khu vực phía tây huyện Gio Linh. Trong thời gian làm kế toán trường học trên, N. đã thực hiện 6 lần chiếm đoạt tiền ngân sách Nhà nước với hơn 114 triệu đồng. Qua điều tra xác định từ tháng 3/2016 đến 9/2017, N. có 3 lần thực hiện thông qua việc lập chứng từ Giấy rút ngân sách để chi trả lương và các khoản thu nhập khác của cán bộ, giáo viên với số tiền hơn 74 triệu đồng; 3 lần giả chữ ký thủ trưởng đơn vị chuyển khống khoản tiền mua sắm vật tư, công cụ, dụng cụ của trường và khoản tiền mua sắm cá nhân với số tiền gần 41 triệu đồng.

Một số vụ điển hình như vào tháng 3/2016, N. đã rút ngân sách khoản tiền thanh toán tàu xe, phụ cấp công tác phí với số tiền gần 5 triệu đồng nhưng không thực chi mà chiếm đoạt chuyển vào tài khoản cá nhân. Tháng 1/2017, N. rút ngân sách khoản tiền lương truy lĩnh tháng 12/206 của 2 cán bộ giáo viên tổng số tiền hơn 27 triệu đồng nhưng không thực chi (vì lương tháng 12/2016 của 2 người này đã được thủ quỹ chi trả bằng tiền mặt trước đó) mà chiếm đoạt. Tháng 3/2017, N. cũng dùng thủ đoạn tương tự rút ngân sách khoản tiền truy lĩnh của 5 giáo viên, với tổng số tiền hơn 42 triệu đồng nhưng không thực chi và chiếm đoạt... 42 tháng tù và cấm đảm nhiệm chức vụ liên quan đến quản lý kinh tế - tài chính trong thời hạn 2 năm kể từ ngày chấp hành xong hình phạt tù là mức hình phạt mà N. phải nhận cho hành vi phạm tội của mình.

Với công việc của một kế toán, dù không giàu có nhưng các bị cáo vẫn có một cuộc sống ổn định, là niềm mơ ước của nhiều người khác. Tuy nhiên, thay vì phấn đấu để vươn lên trong công việc, các bị cáo lại tự hủy hoại bản thân mình. Số tiền mà các bị cáo chiếm đoạt so với tương lai của cả một đời người, có lẽ không thể so sánh được. Được giao nhiệm vụ quản lý thu chi tài chính của nhà trường theo quy định nhưng chỉ vì những toan tính cá nhân mà các bị cáo phải trả một cái giá quá đắt. Thời gian qua, trên địa bàn cả nước cũng đã xảy ra nhiều vụ việc kế toán tham ô tiền nhà nước, trong đó có nhiều bị cáo là kế toán trường học. Từ những vụ án nói trên, thiết nghĩ để quản lý được ngân sách đơn vị không bị thất thoát, cần phát huy hơn nữa vai trò của công đoàn, thanh tra nhân dân, chi bộ trong các nhà trường, từ đó kịp thời ngăn ngừa những sai phạm có thể xảy ra.