Yêu cầu xử lý các cá nhân, đơn vị để xảy ra vi phạm ở Công ty Agrexport Hà Nội

Ngày 9-11-2018, tin từ Thanh tra Chính phủ (TTCP) cho biết vừa thông báo Kết luận thanh tra việc chấp hành chính sách, pháp luật trong xác định giá bán và tổ chức bán đấu giá Công ty TNHH Một thành viên Xuất nhập khẩu Nông sản thực phẩm Hà Nội (Công ty Agrexport Hà Nội). Theo đó, nhiều vi phạm đã được chỉ ra.

Nhiều vi phạm bị phát hiện

Thực hiện chủ trương bán doanh nghiệp của Thủ tướng Chính phủ tại Quyết định số 636/QĐ-TTg ngày 13-5-2015, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (Bộ NN&PTNT) đã thành lập Ban Đổi mới và Phát triển Công ty Agrexport Hà Nội để bán doanh nghiệp; phê duyệt giá trị doanh nghiệp, phương án bán và tổ chức bán đấu giá doanh nghiệp.

Trong quá trình triển khai đã để xảy ra một số tồn tại, khuyết điểm, vi phạm. Cụ thể, qua thanh tra xác định, theo quy định tại Luật Đất đai năm 2013, Công ty Agrexport Hà Nội chưa hoàn tất thủ tục chuyển diện tích 24.690m² đất được Nhà nước giao sang hình thức thuê đất trả tiền hằng năm và chưa hoàn tất thủ tục về đất đai đối với diện tích đất Công ty mua, nhận chuyển nhượng là 348m².

Trước khi xác định giá trị doanh nghiệp và đến thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp (30-6-2015), Công ty Agrexport Hà Nội không hoàn tất thủ tục chuyển sang thuê đất và hoàn tất thủ tục về nhà, đất đã mua, nhận chuyển nhượng theo quy định, để báo cáo Bộ NN&PTNT và cơ quan quản lý nhà đất của các thành phố: Hà Nội, Hải Phòng, Hồ Chí Minh và tỉnh Bắc Giang; đối với diện tích đất nêu trên, chưa xác định được giá trị quyền sử dụng đất vào giá trị doanh nghiệp, từ đó xác định giá khởi điểm bán doanh nghiệp không chính xác.

Qua kiểm tra đã phát hiện có 12/34 hạng mục tài sản là nhà cửa, vật kiến trúc tại Chi nhánh Hải Phòng, Bắc Giang, Xí nghiệp Vĩnh Hòa – Bình Dương, Công ty tư vấn áp dụng suất đầu tư để xác định nguyên giá tài sản cố định chưa phù hợp cho từng loại công trình theo hướng dẫn tại Quyết định số 634/QĐ-BXD ngày 9-6-2014 của Bộ Xây dựng làm giảm nguyên giá tài sản cố định là 7.595.010.000đ, giảm giá trị còn lại của tài sản là 2.395.653.000đ, dẫn đến giá trị doanh nghiệp giảm 2.395.653.000đ, từ đó xác định giá khởi điểm bán doanh nghiệp không đúng.

Bên cạnh đó, năm 2002, Chi nhánh Hải Phòng còn sử dụng 800m2 đất được Nhà nước giao sử dụng lâu dài và nhà kho xây dựng trên đất này để liên kết với Trường THPT dân lập Lương Thế Vinh để mở trường dạy học văn hóa, vi phạm Luật Đất đai năm 1998 và năm 2013.

Theo quy định của Hợp đồng, khi hết thời gian liên kết (tháng 8-2022), Trường THPT dân lập Lương Thế Vinh bàn giao lại toàn bộ kiến trúc xây dựng trên đất cho Chi nhánh Hải Phòng và không được hưởng một khoản chi phí nào.

Tuy nhiên, khi xác định giá trị Công ty Agrexport Hà Nội để bán thì tài sản này chưa được xác định vào giá trị doanh nghiệp và cũng chưa có biện pháp xử lý trong phương án bán doanh nghiệp; nếu không được phát hiện, xử lý kịp thời có thể gây thất thoát tài sản của Nhà nước v.v..

Cũng theo kết luận của TTCP, công ty tư vấn xác định giá trị doanh nghiệp đã tính trùng tài sản tại Nhà máy Bắc Giang (xác định 2 lần nhà sản xuất, nhà xưởng với diện tích là 1.080m2, nguyên giá theo sổ sách là 1.840.461.173đ, giá trị còn lại là 1.164.076.305đ) làm tăng không đúng giá trị doanh nghiệp.

Mặt khác, áp dụng không đúng tỷ giá quy đổi khoản vốn góp liên doanh và các khoản tiền gửi là ngoại tệ làm cho vốn Nhà nước tại doanh nghiệp tăng không đúng, dẫn đến kết quả xác định giá trị doanh nghiệp tăng sai, từ đó xác định giá khởi điểm bán doanh nghiệp không đúng. Trách nhiệm thuộc về Công ty Agrexport Hà Nội và Công ty TNHH Kiểm toán & Kế toán Hà Nội.

Kiến nghị xử lý tránh thất thoát tài sản của Nhà nước

Trước những tồn tại, vi phạm nêu trên, Tổng TTCP đã kiến nghị Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với Bộ Tài nguyên và Môi trường cùng các cơ quan liên quan rà soát, đề xuất, kiến nghị các giải pháp về cơ chế, chính sách về xác định lợi thế, quyền sử dụng đất, nhằm xác định đầy đủ, chính xác giá trị doanh nghiệp khi cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước, tránh thất thoát vốn, tài sản Nhà nước.

Giao Bộ NN&PTNT chỉ đạo, xử lý, giải quyết dứt điểm đối với các vấn đề liên quan đến việc dừng thực hiện bán đấu giá Công ty Agrexport Hà Nội theo quy định của pháp luật.

Trên cơ sở đó, Bộ NN&PTNT khẩn trương, xem xét để tiếp tục thực hiện tái cơ cấu, sắp xếp đối với Công ty Agrexport Hà Nội theo quy định của pháp luật và ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ; chủ trì phối hợp với các tỉnh, thành phố: Hồ Chí Minh, Hà Nội, Hải Phòng, Bình Dương, Bắc Giang trong việc thực hiện sắp xếp lại, xử lý nhà, đất thuộc sở hữu Nhà nước tại Công ty Agrexport Hà Nôịl; chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính, UBND TP Hải Phòng kiểm tra, giám sát việc thực hiện Hợp đồng liên kết giữa Chi nhánh Hải Phòng với Trường THPT dân lập Lương Thế Vinh, có phương án xử lý khi tái cơ cấu Công ty Agrexport Hà Nội; hết thời hạn hợp đồng (tháng 8-2022) thực hiện thu hồi 800m² đất, tài sản trên đất.

TTCP cũng kiến nghị Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ NN&PTNT, Ban đổi mới và phát triển doanh nghiệp Công ty Agrexport Hà Nội và Công ty Agrexport Hà Nội cùng UBND các tỉnh, thành phố (Hải Phòng, Bắc Giang, Bình Dương) theo thẩm quyền chỉ đạo kiểm điểm, xử lý trách nhiệm đối với các cá nhân, đơn vị có liên quan đến thiếu sót, khuyết điểm, vi phạm được nêu trong Kết luận thanh tra.

Ngày 29-10-2018, Văn phòng Chính phủ có Văn bản thông báo ý kiến của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Trương Hòa Bình về việc xử lý sau thanh tra tại Công ty Agrexport Hà Nội. Theo đó, đồng ý với các nội dung báo cáo và kiến nghị của TTCP; đồng thời yêu cầu Bộ NN & PTNT, Bộ Tài chính, UBND các tỉnh, thành phố: Hà Nội, Hải Phòng, Bắc Giang, Bình Dương và Hồ Chí Minh theo chức năng, nhiệm vụ tổ chức thực hiện đầy đủ các nội dung kiến nghị của TTCP; kết quả thực hiện gửi TTCP để tổng hợp, báo cáo Thủ tướng Chính phủ trong quý IV năm 2018…

Trần Huy