Triển lãm về người đồng tính

Open - Mở (diễn ra tại Nhà văn hóa Thanh niên từ ngày 27 - 29.11) có thể xem là triển lãm nghệ thuật đầu tiên ở TP.HCM liên quan đến người đồng tính.

Triển lãm, do Viện Nghiên cứu kinh tế, xã hội và môi trường VN cùng Nhóm kết nối ICS tổ chức, tập hợp 56 tác phẩm tranh, ảnh, sắp đặt của thành viên các diễn đàn cho người đồng tính và nghệ sĩ khách mời với thông điệp “tôn vinh sự đa dạng của cuộc sống, tình yêu và giới tính”. Anh Lê Quang Bình, Viện trưởng nói rõ thêm trong phát biểu khai mạc: “Mở, là mở lòng chấp nhận sự đa dạng của cuộc sống, để giảm kỳ thị với người đồng tính, để người đồng tính mở lòng với thế giới xung quanh”. Chiếm một góc riêng ở triển lãm là tác phẩm sắp đặt Thế giới đa nguyên của nữ nghệ sĩ khách mời Himiko Nguyễn. Hàng trăm bức ảnh chụp cảnh 2 người cầm tay nhau - phần lớn là nữ và được chụp từ phía sau - xếp xung quanh một tấm gương tròn với những đường chéo tạo ý niệm về một con đường. Himiko cho biết đã chụp những bức ảnh trên trong 3 tháng làm việc tại Hàn Quốc. “Tôi không biết họ là người đồng tính hay không, nhưng cái nắm tay của họ mang đến cảm giác ấm áp yêu thương” - chị nói. Tác phẩm này từng được trưng bày ở Hàn Quốc và sẽ được triển lãm ở Đức vào tháng 12 tới. Trước cửa triển lãm, một số bạn trẻ đứng trước tác phẩm khổ lớn in bài viết Con rẽ trái mẹ nhé - bức thư rất nổi tiếng trong cộng đồng đồng tính, do một bạn trẻ gửi cho mẹ mình để thú nhận mối tình đồng tính nữ - với vẻ mặt tư lự. Có lẽ, với không ít bạn, đây là lần đầu tiên, họ cảm nhận “thế giới thứ ba” hiện diện rõ rệt, gần gũi, không che giấu sau những “chiếc mặt nạ an toàn, đổ khung cảm giác yêu thương thành vẻ ngoài lạnh lùng xơ cứng” (trích từ blog của nữ họa sĩ Himiko Nguyễn) đến thế. Loạt ảnh Mặt nạ của tác giả Nguyễn Trần Minh Đức cũng thể hiện ý tưởng này. Có khá nhiều tác phẩm thể hiện tình yêu đồng tính. Đó là hình ảnh hai bạn trai khoác tay nhau (Bên nhau), là nụ hôn lên má của đôi bạn lesbian (Hạnh phúc), là 2 đôi giày nam cạnh nhau (Tình yêu)... Những tác phẩm hội họa thể hiện bản năng giới tính của người đồng tính mạnh mẽ hơn, như chùm tranh mang tên Sự thật méo mó của họa sĩ Trương Tiến Trà. Mảng tác phẩm thứ hai của triển lãm tập trung thể hiện chủ đề về sự đa dạng. Đăng Linh, tác giả loạt ảnh Sống trong cầu vồng hồ hởi chỉ tác phẩm của mình và tiết lộ: “Tác phẩm đồ họa 3D này của tôi đã được giải trong một cuộc thi ở trường tôi đang học về chủ đề sắc màu. Tôi thể hiện con người sống trong một cái lều bảy sắc cầu vồng. Lúc đó tôi đã kín đáo gửi gắm ý tưởng về thế giới đồng tính (người đồng tính hay sử dụng hình ảnh cầu vồng để nói đến sự đa đạng - PV), nhưng tất nhiên trường tôi không biết vụ “gửi gắm” này”. Dù số lượng tác phẩm chưa nhiều, nhưng triển lãm là nỗ lực tiếp theo rất đáng kể của Viện Nghiên cứu kinh tế, xã hội và môi trường VN trong chương trình giảm bớt sự kỳ thị của xã hội đối với người đồng tính do Viện khởi xướng. Phạm Thu Nga